Lija in Sint Petersburg

Igor

2011-06-12T10:20:00.001-07:00

De tonen uit Igor's tuba zorgen voor het toefje slagroom op de romantiek. Elke dag, weer of geen weer, werkdag of weekend, er wordt getrouwd en dus is er vraag naar zijn klanken. Sommige klanten handelen de 'verplichte' fotosessie's bij stads bezienswaardigheden snel af, terug de limousine ingejaagd door kou of hitte. De winterse kou maakt het blazen moeilijk, maar met voldoende spiritus krijgt Igor de tuba alsnog aan de praat om hen luttele tellen te begeleiden. Andere klanten nemen champagne mee naar buiten en poseren uitgebreid. Zo lang, dat de volgende bruidsparen al in de rij staan te wachten om de muziek van Igor ook voor hen te laten klinken.

Igor heeft geen weet van het ontstaan of de toekomst van de geliefden. Hij zorgt slechts voor de entourage van een paar minuten op wat heet de dag van hun leven. Als Igor een goede dag heeft, wil hij nog wel eens een regisseursrol op zich nemen: "loop over het midden, til haar op en lach bij deze steen." Gegarandeerd een plaatje voor op de schoorsteenmantel. Meer in de ludieke trant zijn aanwijzingen, waarbij de bruidegom moet doen alsof hij over de balustrade wil klimmen. De bruid kromt haar rug en speelt fanatiek dat ze hem bij haar wil houden door aan zijn jacquet te trekken. De bijbehorende ondertiteling: 'och jee, de bruidegom heeft toch niet nu al bedenkingen?!' Maar de oldtime favoriet gaat als volgt: Igor fluistert de best man in dat het moment daar is om gorka* te roepen en heft met zijn tuba de weddingtune aan. Terwijl het bruidspaar kust, slaat Igor amicaal doch ferm zijn arm om de schouder van de best man om zijn beloning voor dit genot te innen.

Al vijf jaar aanschouw ik glimlachend dit tafereel. Zelf is Igor al lang de tel kwijt geraakt: het is allemaal hetzelfde. Het liefdeselement is zijn business. Of hij erin gelooft? Het huwelijk is een commercieel product. En zo lang er vraag is regeert Igor de vier vierkante meter op de brug over de Moika voor Spas-na-Krovi.

* gorka wordt geroepen door de bruiloftgasten ten teken dat het bruidspaar elkaar moet kussen.

Salsaburg

2011-06-12T10:19:00.001-07:00

Adembenemend, ik wil hier nu al nooit meer weg!' We zijn amper een dagdeel in Sint Petersburg en nu al om. Onze maag is nog druk in de weer met het verwerken van het ontvangstdiner. De poncho chocoladetaart, de koude bortsj van rode bieten, de krabsalade, het draadjesvlees met pruimen: het een nog overweldigender dan het ander. Dit allemaal vermengt met champagne en wodka.

We worden bevangen door de charme van deze historie rijke miljoenenstad. Voor ons ligt de Peter en Paul vesting. Links het eiland Petrograd. Rechts de hermitage. Het puntje is gevuld met mensen. Met feestende, goedgehumeurde mensen. De zon blijft uren aan de horizon staan, de avond loopt over in de nacht, maar onder de rostelli kolom dansen tientallen paartjes de Salsa. Dans is een verbindende expressie. We mengen ons in het gewoel en gaan op in de magische betovering van mijn geboortestad.

De toekomstige bouwsteen

2011-05-05T04:20:00.000-07:00

-Ode aan mijn eigen Gryb-

Zo'n veertig kilometer buiten Sint Petersburg en zo'n vijftien jaar geleden, maakte ik voor het eerst kennis met Gryb. In de schaduw van een berkenboom midden in de tuin van de dacha dronk ik een glas limonade. Mijn bet-tante vroeg me of ik het lekker vond, waarop ik ja knikte. ' Kom dan maar even mee naar binnen, ik moet je wat laten zien.' Met spanning liep ik het houten huis achter de kleine oude vrouw in. Op de koelkast stond een weckpot met daarin een okerbruine vloeistof. Aan de bovenkant zweefde iets; het leek op een kwal. ' Dat goedje in de pot, dat is je limonade. En dit hierboven, dit is de Gryb.' Gryb, ookwel paddestoel in het Russisch, omdat het geen kwal maar schimmel is. Ik vond het prachtig en werd getuige van een rituele slachting. De Gryb werd voor mijn neus gehalveerd. De ene helft ging terug in de weckpot, de andere kreeg ik mee. In een augurkenpot gevuld met een beetje van die limonade en aangelengd met thee en suiker.

Zo gebeurde het dat er bij ons in huis steeds altijd een potje met 'limonade' staat. Het huis van Gryb en onze eigen sportdrankfabrikant. Standaard prik na het rennen was een mok gryb. Een tijd lang geloofde mijn vader en ik er dan ook in dat we stiekem in het bezit waren van een levenselixer. Op een gegeven moment kwamen er zelfs drankjes als Carpe Diem op de markt, die in smaak erg veel gelijkenis vertoonde en helende eigenschappen zouden hebben. Helaas, bleek onze prognose niet waar. Gryb is bijzonder, maar niet zo. Tot ik vandaag op TED een filmpje zag over grow your own clothes.
Ongelooflijk dat iemand op het idee is gekomen om Gryb op zo'n schaal toe te passen. Het is een ware grondstof, een bouwsteen voor de toekomst. Kijk zelf naar wat er mogelijk is met Gryb. Het einde van Gryb is nog niet inzicht en een plek in mijn keuken voor altijd gegarandeerd.

Oude blogs in een nieuw jasje

2010-12-28T09:58:00.000-08:00

Vanaf heden zijn ook de blogs die ik in 2006 heb geschreven op deze blog beschikbaar.
Toentertijd hield ik een blog bij op hyves over mijn studie en stage ervaring in Sint Petersburg.
Vooral wil ik de aandacht vestigen op de aangrijpende blog Hoe kom ik de gevangenis in (en weer uit..) naar aanleiding van een werkbezoek aan de Kresty gevangenis.
Verder heb ik laatst de boeken van Tom Rob Smith (Kind 44 en Kolyma) en Arthur Japin (Vaslav) gelezen, deze kan ik zeker aanraden.
Wat betreft Sint Petersburg verhalen: in juni 2011 zal ik er weer heen gaan, dus dan krijgt deze blog weer verse toevoer. Voor nu veel plezier met de archieven of via de blog Lija Innoveert.

Op verzoek

2010-04-19T09:11:00.000-07:00

Om de zoveel tijd krijg ik het verzoek binnen of ik niet wat extra informatie kan geven over Sint Petersburg. Vaak zijn het studenten, die op uitwisseling gaan of toeristen, die graag net even een paar stappen buiten de bewandelde paden willen treden. Vragen als; Welke plek zou je aanraden om te verblijven? Zijn er bezienswaardigheden in de stad die je echt kunt aanbevelen? Dingen om te bekijken, om te doen? Voor hen allen, deze blog, met mijn do's, don'ts en alerts.
Elke keer als me wat te binnenschiet, zal ik hem aanvullen, maar schroom ook vooral niet om zelf suggesties aan te dragen door een reactie te plaatsen.

Do! Bekijk
- ookal zijn de buitenpaleizen Poesjkin en Peterhof het bekendst, ook Oranjebaum en Gatchina zijn het bezoeken waard (en stukken minder toeristisch)
- vaar door de kanalen
- loop de gehele Nevski Prospekt af (4,5km).
Begin bij het Hermitageplein en loop door tot het klooster Alexander Nevski.
Je komt o.a. langs de rivieren en kanalen die elk een eigen hekwerk hebben(moika, griboedova, fontanka), Dom Knigi (boekenwinkel), Gostinyi Dvor (winkelgallerij), het Katharina plantsoen, treinsation moskou en vele paleizen.
- bezoek de eilanden Vasili en Petrograd
- bij bezoek aan de Hermitage, bedenk eerst wat je mooi lijkt om te zien. Het is zo waanzinnig groot, dat je er anders echt verdwaalt of datgene wat je mooi vindt over het hoofd ziet. Zelf vind ik het altijd leuk om de Hollandse meesters te zien, het impressionisme op de derde etage, de tsarenkamers en de witte-, gouden- en malachietzaal. Daar ben je dan al zeker 3 uur zoet mee.
- voor jazz liefhebbers: kijk eens bij de JFC Jazz Club. Een prachtig kleine club, waar dagelijks optredens zijn die starten om 19.45 (toegang vanaf 200 roebel)

Do! Eten
- probeer een pirok (pastei) bij Stolle; aanrader de smaak tvorog
- probeer in een van de Georgische restaurants een chatsjapuri (kaasbrood)
- eet een pannenkoek bij 'theelepel' (chanaja losjka)
- koop bij een van de ijskraampjes een stakan (Russisch bekerijsje in verschillende smaken)

Do! Praktisch
- haal in een van de hotels een In Your Pocket, om te weten wat er die maand in de stad afspeelt.
- bij langer verblijf en heimwee naar NL, neem contact op met de Nederlandse Vereniging Sint Petersburg

Don't!
- hard praten of fluiten in het openbaar vervoer
- een wodka wedstrijd met een Rus (of je moet goed tegen je verlies kunnen)

Alert!
-de metro rijdt niet de gehele nacht
-de bruggen gaan van 10 april tot 10 november 's nachts open (een prachtig gezicht, maar vervelend als je op het andere eiland verblijft).
- pas op voor zakkenrollers in de metro

Wen! Rit! Een winters sprookje

2010-01-31T07:31:00.000-08:00

-Dit verhaal is geïnspireerd door het huidige weer in Nederland, weer dat ik normaal alleen in Rusland gewend ben en als opdracht voor een cursus column schrijven dat ik gevolgd heb.-

Het is eindelijk eens echt winter en Nederland staat op zijn kop; tekort aan strooizout, aangepaste dienstregelingen, ingesneeuwde auto’s door sneeuwduinen. Kortom; gruwelijke last van die prachtige winterse taferelen. Ik kom steeds meer humeurige mensen hunkerend naar warmte tegen.
Maar warmte is er volop in de winter. Je moet er gewoon de ogen voor openen. Laten we er niet zo moeilijk over doen en juist in de winter onze verscholen emoties de ruimte geven- ze laten opwellen en verzilveren.

Elke ochtend bepak ik me en stap op mijn fiets voor een rit van 25 minuten door Russische landschappen. Ik hou mijn stuur stevig vast en hoop dat het wiel mijn aanwijzingen volgt. Een listig spel. Alléén ik fiets over de weg. Soms toetert er een automobilist- ter bemoediging, met medelijden of uit zelfgenot vanuit zijn warme wagen. Mij hindert het niet, want ik voel me vrij en ongeremd. Het wit om mij heen fonkelt verblindend, het is zo maagdelijk puur. Een langzaam opkomend gevoel van desoriëntatie bekruipt me en doet me neuriënd doortrappen. Slechts de schrale wind om mijn wangen zorgt ervoor dat ik niet verdwaal in het niets. De wind weerhoudt mij ervan om door de sneeuw te gaan rollen van plezier. Elke vlaag gaat door merg en been en zo gebeurt dat het zintuig voelen steeds meer het genot van het aanblik, het zintuig zien, verdringt.

De deur draait 180 graden en ik sta binnen. Het zweet breekt me uit en mijn vingers beginnen te tintelen. De muffe binnenlucht vult mijn longen met warmte en de frisse kwikheid vloeit geleidelijk weg. De lift geeft mij nog een laatste glimp op het winterse panorama voordat ik er in het donker weer doorheen mag op weg naar huis en haard. Echter, de altijd zo strak ingerichte kantoortuinen staan vol plastic zakken en linnen tasjes. De stiletto’s hebben plaatsgemaakt voor bergschoenen en een pantalon voor een spijkerbroek. Er is hier duidelijk wat gaande maar ik kan het niet thuisbrengen. De klokslag van twaalf uur gaat verloren in schuivende stoelen en geroezemoes.
Daarboven een heldere baritonstem :“Zullen we de lunch overslaan en genieten, gewoon simpelweg genieten nu het nog kan. “
Een sopraan: “Vertrouw jij het dan? “
Een andere bariton: “Stel je niet zo aan”
Eerste bariton: “Ik zou zeggen, laten we het in elk geval proberen.”
De sopraan: “Vooruit dan maar”

En weg is het gezelschap. Als ik niet snel meega, blijf ik alleen achter in een wederom ordelijke kantoortuin. Zonder zo’n mysterieuze plastic zak mee te zeulen, waar ogenschijnlijk iets scherps en gewichtigs in zit, glip ik net op tijd de lift in. Het witte landschap lonkt, mijn maag knort en ik heb geen idee waar we naartoe gaan. De kantine blijft links liggen, de draaideur zet me weer buiten. Ik volg langs een besneeuwd rietlandschap totdat het wit plaatsmaakt voor zwart ijs. Vliegensvlug worden schaatsen ondergebonden en schieten mijn collega’s alle kanten uit. Ik blijf glunderend aan de kant achter. Morgen neem ik ook mijn noren mee en voor nu laat ik stiekem een sneeuwengeltje achter.

Ode aan dom 20

2009-11-25T14:03:00.000-08:00

Vasili-eiland is zeer schematisch ingedeeld. Er zijn drie grote avenues die worden doorkruist door 27 straten. Aan de 13de staat een groot rood huis; dom 20. Dit is het huis van mijn grootouders. Een kleine rondleiding door dit prieeltje.

Ingang
Niet één deur, maar twee metalen deuren, moeten gepasseerd worden om binnen te treden. Mits de drie lastige hardnekkige sloten geopend worden en de domofoon tijdig wordt uitgezet. Dit bewakingssysteem werkt met een cijfercode. Mocht de code binnen een minuut na opening van de eerste deur niet ingevoerd worden, dan staat binnen 5 minuten de politie binnen. Dit feit heeft mij altijd zenuwachtig gemaakt, zelfs zo dat ik eenmaal kennis heb mogen maken met de aardige militia.

Kamer 1
Tussen deze hoge muren begint alles. Deze luttele vierkante meters vormen mijn oorsprong. Het plafond mijn eerste hemel. Het zicht naar buiten mijn buitenwereld. De bank begroet mij al 296 maanden. De immens vertrouwde kast zit vol geschiedenis, verhalen en geheimen. Hier ben ik thuis. Dit plekje blijft eeuwig bijzonder. Ik zal blijven komen en komen.

Kamer 2
Een gammel lampje bungelt aan een kleed aan de muur en zorgt voor een warm geel licht. Er tegenaan, van muur tot muur, staat het één-en-driekwart-persoons bed van mijn grootouders. Het riekt een beetje naar kamperfoelie. Hier gaat het licht vaak voor negenen al uit. Maar eerst maken mijn opa en oma voor het slapen vaak nog een kruiswoordpuzzel. Nu wil het geval dat tussen de woordraadsels ook moppen staan. Mijn oma leest deze gniffelend voor en even later liggen ze beiden te schuddebuiken in bed. Zo’n aandoenlijk gezicht; die twee tandloze kopjes net boven de grote deken. Alleen een nachtmutsje zou het beeld nog mooier maken.

De keuken, De badkamer en De gang - deze situatieschetsen volgen spoedig.

Geen Mexicaanse griep

2009-11-24T06:55:00.000-08:00

Het is donderdag 19 november 2009 vijftien uur en drie minuten. Ik steek mijn hoofd uit het vliegtuig dat mij net vanuit Wenen naar Sint Petersburg heeft gebracht en begin af te dalen van de trap. Zodra ik mijn voet op Russische bodem zet, sta ik oog in oog met een gek plastic fotocameraogend apparaat. Achter het apparaat staat een man in douanejas waaronder nog 15 centimeter doktersjas hangt. Hij kijkt gebiologeerd naar een schermpje. Terwijl ik vijftien passen over Russisch grondgebied verder stap en de bus inklim, blijf ik de man observeren. Mijn nieuwsgierige blik wordt opgevangen door mijn buurman:
“Je hebt toch zeker wel naar het vogeltje gelachen?”
“Nee, was het dan toch een camera....” Gelijk komt de vraag bij mij naar boven – wat gaan ze dan met die foto’s doen, waarom willen ze iedereen vastleggen, hoe ...
“Een soort van”, klinkt de baritonstem van de Vlaming, “ alleen dan voor infrarood. Als er ook maar iemand met koorts of verhoging aan boord was, gaan we gezellig een paar dagen met z’n allen in quarantaine.”
“Echt waar?”
Op dat moment geeft de bus gas. Gelukkig, we zijn allen griep vrij. Het avontuur kan beginnen!

Poka poka! (Voor nu tot ziens)

2008-08-24T09:41:00.000-07:00

Eigenlijk had ik nog zoveel willen schrijven over Sint Petersburg. Ik ben nog lang niet uitgeschreven.
Voor me liggen de bewijzen. De ruwe beginselen uit letters en woorden. Verhalen in een notendoop, die niet de tijd hebben gekregen om te ontstaan. Sporen op programmaboekjes, kassabonnetjes, servetten, kauwgomwikkels, museumkaartjes, enveloppen. Papier dat ter plekke was om de eerste indruk te vereeuwigen, om de gedachte niet te verliezen, om de juiste link te leggen. Zoveel woorden. Over Russen. Over rijen. Over Do en Don’t do this in Russia. Over hilariteit en treurigheid. Over waarom. Bijvoorbeeld -waarom heeft het o zo befaamde Mariinskij theater zo’n lelijk plafond. Al bloggend wilde ik nog een reisgids voor Sint Petersburg samenstellen. Ervaringen delen.
Nog lang niet uitgeschreven, maar aan mijn Petersburgse verblijf is een einde gekomen.Er wachten nieuwe uitdagingen in de zusterstad Rotterdam, mijn nieuwe thuishaven.
En wat er met de ongeboren verhalen gebeurt?
Wie weet bundel ik ze ooit eens.

Vanaf 11 juli 2009 hou ik een nieuwe blog bij genaamd Lija in Tbilisi & Batumi over mijn belevenissen in Georgië.

Naar verwachting zal ik in november 2009 weer even in Sint Petersburg zijn.

Opklaphak

2008-08-06T01:05:00.000-07:00

Opeens had ik ,mijnsinziens, een geniaal idee. Ik sla al een lange tijd met bewondering Russinnen gade, die op hoge hakken, stiletto’s en pumps voortschrijden. Zo sierlijk, panterachtig vrouwelijk. En als er weer een mooi exemplaar voorbij trippelt, denk ik- dat wil ik ook. Maar loop ik een winkel binnen, en pas ik een mooi ogend paar, dan kan ik me met moeite staande houden. Oefening baart kunst, dus daaraan wennen moet lukken. Ik kijk in de spiegel en zie mijn voet in zo’n muiltje. Ik ben zielsgelukkig, net een prinsesje. Ze zitten prachtig. Maar dan bedenk ik me dat ik me ermee moet kunnen verplaatsen. Behalve dat ik er rugpijn van krijg, kan ik nauwelijks mijn evenwicht bewaren. Hierdoor loop ik als een zoutzak. Nul elegantie. Foetsie charme.
En toen kwam dus, mijnsinziens, mijn geniale idee.

EEN OPKLAPHAK

Jawel, dames en heren, een o zo simpele oplossing voor boven beschreven probleem. Als je een eind moet lopen, klap je de hak in en heb je een platte zool. Sta je ergens te pronken, dan uiteraard hoog gehakt. Wie mooi wil zijn, hoeft dan helemaal niet pijn te lijden. Het is me alleen nog niet gelukt om het technisch helemaal uit te werken, dus daarvoor moet ik nog opzoek naar hulp. Wie helpt me met de uitwerking? Maar als het lukt, vragen we patent aan. Het zal een gat in de markt zijn. Zeker een gewild item voor de praktische Nederlandse vrouw. Twee schoenen in een. Een unicum. En zelfs op google is er nog iets over te vinden. Opklaphak heeft voorlopig nul hits, maar na deze blog in elk geval 1.

Te gastvrij

2008-08-06T01:03:00.000-07:00

Het was een lange en uitputtende nacht. Een nacht van kraken en woelen. In de hoek een robuste staanklok. Getik, elke seconde luider. De lucht ijl en tevens benauwd. Chroetsjovflat vijfde verdieping in een drie-kamerappartement. Ik lag daar op mijn rug. Midden in de woonkamer. Stil te wezen. Zelfs te diep ademen was fataal. Een kleine trilling van mijn lichaam zou het scharnier wederom in werking stellen. Scharnieren, die op mijn botten drukten. Scharnieren ongesmeerd, piepend en kreunend van sovjetmakelij.
Ik hield het niet langer meer uit; er moest een einde aan komen. Nog een keer de scharnieren in werking zetten. Vurig hopend dat de sirene niet aanslaat, sluip ik op mijn tenen naar de gang. Het parket kraakt. Nog twee stappen. De loshangede deur. Ik trek de deur zo stil mogelijk achter me dicht. Hij zwaait terug open. Een stap terug en poging twee. Veel gekraak. Teveel gekraak. Boze Russen komen in het donker op me af. De sirene is afgegaan a.k.a eenjarig kind. ‘ We konden je wel wurgen, wat een kabaal. We hadden nog zo gezegd, geen geluid. Daar wordt de peuter wakker van. Nu moeten we haar geruststellen. De komende 40 minuten moet je in de keuken blijven. Anders valt ze niet in slaap.’
Aldus bracht ik de woensdagnacht door op een krukje in de keuken en doodde ik de tijd met Truman Capote en Jaws.Verlangend naar mijn eigen bedje. Niet naar de slaapbank, of beter- het spijkerbed, achter het dunne wandje. Daarbij durfde ik de piepende deur en het krakend parket niet meer te trotseren. Hoe was ik hier eigenlijk verzeild geraakt? Ik meen mij te herinner dat ik te gast was voor het diner. O ja, de gastvrouw liet me niet gaan. ‘ Blijf toch hier slapen. Kijk, de bank is in een mum van tijd een lekker bedje [ik vraag me af of ze er zelf weleens op geslapen heeft]’ ‘Nee, dank je. Ik ga over een uurtje maar eens op huis aan. Vier haltes met de metro en ik ben voor eleven thuis.’ ‘Doe niet zo gek, ik pak vast de lakens voor als je je bedenkt. Straks als de kleine slaapt kan dat namelijk niet meer.’ ‘ Bedankt voor de gastvrijheid, maar ik slaap echt liever thuis. Alles lekker bij de hand –tandenborstel enzo.’ ‘ O, ik heb altijd extra tandenborstels voor gasten, dus dat is geen probleem. Kijk. En hier een t-shit, voor als pyjama.’ Ik zat klem. Ze liet me gewoon niet gaan. En zo werd het een lange en uitputtende nacht.

Langs de Neva

2008-07-21T05:49:00.001-07:00

Het is zomer. Het zonnetje schijnt. Tussen de regenbuien door. Al ruim een uur droog. Buiten is het stukken aangenamer dan binnen. Daar. Buiten is waar het allemaal gebeurt. Vang de zonnenstralen, verwen je huid. Alles licht, kleurrijk en warm.
Langs het water. Langs de Neva. Op de kade. Graniet en asfalt al lang droog.
Voeten bloot. Bungelend in het niets. De advertentiepagina onder mijn kont. De wind speelt met de rest van de krant in mijn handen.
Vissers aan de kade. Big fish. Groter dan ik had verwacht. Hup in een plasic tas. Smullen. Vanavond vrucht uit de Neva. De blauw- grijze Neva. Troebel. Wolken weerspiegelen.
Moeders met buggies. Staan. Lopen. Nog anderhalf uur. Streng regime. Kind moet per dag minimaal twee uur buiten zijn.
Verliefde koppels. Tedere omhelzing. Zon verwarmt. Vriendinnen flanneren. Mannen drinken bier.
Haven. Cargo. Hout uit Sibirie. Toeristen uit Japan. Onderzeeer. Jacht.
Meer wind. Golf. Over de kade. Voeten nat. Broek doorweekt. Advertentiepagina vergaan.

SaturdayMorningSkating

2008-07-21T05:49:00.000-07:00

Aan lopen raak je gewend in Sint Petersburg. Iets is op 30 minuten loopafstand, geen probleem. Uiteraard mis ik mijn fiets. Dat zo veel sneller is, zo veel makkelijker. Maar ook zoveel gevaarlijker. Heb zelfs grappen gehoord waarin fietsers als groestiki worden bestempeld. Ofwel krakkers. Het verkeer is al gevaarlijk genoeg voor auto’s. Elke dag botsingen, gewonden. Dus fietsen is hier je leven risceren. Hetzelfde geldt in zekere mate voor skaters. Dus hou ik het maar bij lopen. En dus ben ik op zaterdagochtend lopend op weg naar de grote supermarkt Lenta. Daar hebben ze echt alles. Nog groter en meer keus dan in een InterMarche.
Skaten wordt echter wel steeds populairder. Je komt ze steeds vaker tegen op de kade, in een park of op grote pleinen. Experts en macho’s, die waanzinnige dingen uitvoeren. En beginners.
En wat schets mijn verbazing deze ochtend – er bestaat een heuse WednesdayNightSkating in Sint Petersburg. Alleen dan zaterdagochtend op Vasili eiland. Ik had er niets over gelezen, maar vind het geweldig.
Een stoet, die gedurende ten minuten voorbij trok. Ik pak mijn blocknote en begin te noteren wat ik waarneem. De auto’s naast me beginnen te toeteren. Ten teken van bemoediging? Nee, eerder uit irritatie, denk ik. Ook hier komen er macho’s en beginners voorbij. Bijna alle met beschermers, velen ook met helm. Onder de helm steekt een blauwe cap, gekregen van de sponsor. Alleen onder de helm is het logo niet te ontcijferen. Er is muziek. Er zijn luchtbellen. En de Russische vlag. Aldus de aankleding. Onder de deelnemers zitten moeders die al skatend de kinderwagen voortduwen. Meisjes, werkelijk waar in mini rok. En hoe cliche, er zijn erbij die geen flesje water of extran energie bij zich hebben, maar flesjes bier.
Het enige wat ik mis zijn de toeschouwers. De toeschouwers van de Wednesdaynightskating maken het namelijk extra gezellig. Alsof je een echte sporter bent, een prestatie levert. Vooral de bejaarden, die speciaal hun bejaardenhuizen uitgerold worden. Ze zitten zwaaiend langs de kant. Ze steken hun hand uit en wachten op een bezwete handklap. Hier geen omatjes met permanetjes in een rollator. Jammer.

Risk

2008-07-16T05:59:00.000-07:00

Ik hou van spelletjes spelen. Kan er geen genoeg van krijgen. Ben er verzot op. Vooral als het om Risk gaat.

Alleen in je eentje is er geen lol aan. En met z’n tweeen ben je er ook nog niet. Dus als de mogelijkheid zich voordoet om een spelletje te spelen, dan heb ik daar veel voor over. Beginnend met het vinden van tegenstanders. Nederlanders zijn bij voorbaat de klos. Russen zijn het proberen waard.

Kaarten en dobbelen gebeurt nog wel eens, maar voornamelijk in het casino. Een ouderwets bordspel wordt hier meer geassocieerd met de Sovjettijd. Alsof men daar geen tijd meer voor heeft. Nonsense. Tijd dat men kennismaakt met dit totaal onbekende spel, die we dan ook spelen op een italiaans speelbord, die we ergens achter in de kast bij de tante van Bacho hebben gevonden. Een extra handicap in het spel kan geen kwaad.

Binnen een jaar tijd heb ik denk ik wel vijftien Russen ingewijd in de veroverwereld en kunsten van Risk. De een was er meer enthousiast over dan de ander. Zeker aan het portie fanatisme, dat ik er tegenaan gooi, moeten sommigen wennen. Niet allen hebben er het geduld voor, maar er zitten potentiele talenten tussen.

Een van die talenten is het echtpaar Petrunin. Zij hebben het spel zelfs een keer voor een paar weekjes geleend om het te doorgronden. En nu zijn ze klaar voor de strijd.

Aangezien de doos nogal groot is, past hij niet in een tas. Daarom heb ik er een touw omheen gebonden. Met in het midden een strik. Aldoende net een pakketje. Zo pakken ze hier ook taarten in. En dus werd het spel aangezien voor taart, maar dan wel een hele platte. Deze optie viel echter in duigen, toen ik het spel op zijn kant keerde om door een poortje van de metro te lopen. (Erg lijkend op een mr. Bean actie, wanneer hij het schilderij als een wagentje vervoert en hem dan op zijn kant tilt om in een smalle gang langs iemand te komen) Verwoedde pogingen werden er gedaan om te ontcijferen wat het was. Ik zag ze gewoon denken: ‘ Wat zou dat toch zijn? En het rammelt ook nog’ Ik denk dat ik de hersenen aan het kraken heb gezet, maar dat velen het al snel opgaven zonder antwoord op de vraag.

Dus ik, onder het loerend oog van de Petersburgers, met het spel onder mijn armen heel Sint Petersburg door. Vijftien minuten lopen, zeven metro haltes met overstap en nog tien minuten in de marsjroetka. Niets is te veel voor een spannend potje risk, ofwel RisiKo!

SpamBusters

2008-07-07T07:55:00.001-07:00

Zoekt u wat? U wilt wat verkopen of onder de aandacht brengen? Marktplaats.nl is the place to be. Helaas, hier nog geen spoor te bekennen van een rynok.ru/ torgmesto.ru. De Russen houden het voorlopig op een werelds alternatief voor marktplaats. Eentje die meer toegankelijk voor hen is, aangezien nog lang niet iedereen internet heeft. Benodigdheden: papier, inkt en stijfsel. Het doet me denken aan de mededelingen op de informatieborden van de universiteit. Vaak zijn ze felgekleurd. Geel geniet de voorkeur bij uitstek. Aan de onderkant zijn inkepingen gemaakt, zodat het telefoonnummer makkelijk af te scheuren is. Ze berichten over banen, huizenreparatie’s, examenhulp etc. Het verschil is dat het hier voornamelijk om de rubriek aangeboden gaat. Soms hangt er een briefje tussen van een woonruimte zoekende, uiterst zelden. Dit zou, voor verzamelaars, een felbegeerd verzameltitel zijn.Waar mogelijk worden de berichten opgehangen. Op de legale informatieborden, vaak over affiche’s heen en willekeurig op plekken in de stad onder handbereik. Op straatlantaarns, afvoerbuizen, elektriciteitshuisjes, bomen. Ik heb ze zelfs wel eens op het plafond van de metro zien hangen. Het is zowaar een plaag, straatspam. En sommige mensen ervaren dit ook als dusdanig. Zij gaan over tot het bestrijden, ware ‘SpamBusters’. Zodra zij de plek der verloedering gewaar worden houden ze hun pas in, stropen de mouwen op en trekken woest de papiertjes los om ze vervolgens verfrommeld in de prullenbak te deponeren. Hulde aan deze ‘ SpamBusters’ die opkomen voor een ongeschonden straatbeeld, voor de glorie van Sint Petersburg.

Brr... koud water

2008-07-07T07:54:00.000-07:00

Het is altijd weer even schrikken als je dat papiertje op de portiek van alle huizen in de regio ziet hangen. Dat jaarlijks terugkerende bericht van ongeluk, van drie weken prutsen. ‘ Geachte bewoners per 8 juli zullen er herstelwerkzaamheden worden verricht aan de warmwaterleidingen.’ O nee, nu al. Bewoners met een boiler prijzen zich gelukkig. Voor de ongelukkige zit er niets anders op dan een koude douche of wassen met behulp van pannetjes opgewarmd water in een grote teil. Drie weken lang. Om het ongemak wat te compenseren vertrekken er veel naar de Datsja (buitenhuisje) of gaan gezellig met een groep naar de Banja. En vrienden met een boiler of in een andere regio worden gedurende deze drie weken intensief bezocht.Hoe is het mogelijk dat er in een 5 miljoenen stad elk jaar op zo’n manier herstelwerkzaamheden worden verricht. Ik denk dan altijd- typisch Russisch. Maar ik hoor het graag als er ergens op de wereld problemen tevens op een dergelijke manier worden opgelost.

Koop mijn waar

2008-07-07T07:45:00.000-07:00

In de Petersburgse metro is het altijd druk. Op elk willekeurig moment van de dag, elke dag van het jaar. Uiteraard is het rond de spits nog even net iets drukker, waardoor je al snel het idee krijgt dat je levend bent ingeblikt. Geen plek voor mensen met claustrofobie. En ook geen plek voor mensen met een sterk reukvermogen, je staat namelijk zo in de knoflook asem of onder een bezwete oksel. Toch schijnt de metro voor sommige verkopers een interessant handelsterrein te zijn. Een ding is hun voordeel, veel potentiële klanten en tussen de haltes door kunnen deze geen kant op. Het komt aan op de verkopers overtuigingskracht.Want heeft u ook niet eens het idee gehad in de metro:
- had ik nu maar een pen bij de hand;
- of zelfs een balpen met vier kleurtjes;
- een vergrootglas zou handig zijn om de Russische minilettertjes te lezen;
- een zakdoek om het zweet van mijn voorhoofd te vegen;- een pleister voor mijn blaren;
- een plattegrond van Sint Petersburg.

Aldus trekken de verkopers zich niets van de omstandigheden aan en storten zich in het gewoel. Je hoort ze maar net boven het krassende geluid van de metro uitkomen. Zien doe je ze vaak pas als ze zich voorbij worstelen. Ze willen maar een ding en dat is hun waar verkopen. Meestal waar met een waarde tussen de 10 tot 50 roebel. Ze vertellen over hun waar, leggen de functie uit en geven een gebruiksaanwijzing. Vaak kan er nog gekozen worden uit verschillende varianten.

Ik heb echter zelden meegemaakt dat een verkoper van zijn waar werd verlost. De meeste passagiers kijken wezenloos voor zich uit, tellen de metrohaltes, lezen een boek/ tijdschrift, luisteren naar hun mp3 of proberen de geuren van hun buurman zo min mogelijk gewaar te worden. Zo’n verkoper loopt dan in een ruk de hele wagon door. Het volgende moment zie je hem in de andere wagon, met dezelfde geestdrift zijn waar aan de man brengen.

Alles is anders

2008-07-02T06:15:00.000-07:00

Het Mariinskij Theater is wereldberoemd om haar ballet en opera voorstelling en dusdanig een top tien toeristen attractie. Als de mogelijkheid zich voortdoet, moet dit prachtige gebouw op het theaterplein zeker bezocht worden, ware de pluim op het bezoek aan de culterele stad Sint Petersburg.

En dus kon ik bezoekers uit de lage landen deze mogelijkheid natuurlijk niet ontnemen. ’Vrienden, dinsdag gaan we naar het Mariinskij! Dinsdag gaan we naar de balletvoorstelling Don Quichot!’ Zo gezegd, zo gedaan...

Een theater met dergelijke populariteit brengt bijbehorende prijzen met zich mee. Slechts bij drie kassa’s in de stad kunnen tickets gekocht worden, voor de rest is men afhankelijk van de hotels of contacten. Hoewel de tickets beginnen vanaf 100 roebel (2,5 euro), betaald de gemiddelde toerist gemakkelijk 3000 roebel voor een plekje in de parterre.

Maar zoals al geschreven, contacten is het sleutelwoord. In Rusland blijven deuren gesloten, totdat er connecties gelegd kunnen worden. Totdat men via via op de juiste personen uitkomt. En zo bel ik zondagmiddag ons ’oompje’ op. ’Oompje, heeft u misschien nog drie kaartjes voor de voorstelling van dinsdag?’ ’Dat weet ik nog niet, bel maandag nog maar een keer’ Ook dat is gebruikelijk, om de telefoontjes/ afspraken steeds telefonisch uit te stellen. Voor de zekerheid proberen we het ook via een ander lijntje. Zo komen we via de beste vriend van mijn vriend uit op het neefje van Gergiev. Dit brengt ons helaas niet verder, omdat zijn mobiel uit staat.

Maandag- oompje vraagt dinsdag terug te bellen of raadt ons aan op de bonnefooi te gaan.

Dinsdag- oompje geeft zijn goedkeuring en prijst gelijk nog een aantal andere voorstellingen aan.

Dinsdagavond verzamelen we een uur voor de voorstelling voor het Mariinskij. ’Blijven jullie maar even wachten, dan ga ik de kaartjes ophalen. Want anders kan hij bij het zien van buitenlanders de prijs verhogen.’ Oompje heeft er een handeltje van gemaakt en haalt een hele bos kaartjes uit zijn binnenzak. Ik krijg er een met drie plekken derde rij parterre, voor nog geen 7 euro p.p. Breedglimlachend stap ik naar buiten- voila eerste rij bij de balletvoorstelling.

Voor het begin werpen we nog even een blik op de aankondiging. Er dansen een aantal laureaten, er zijn drie actes en zes scene’s. De muziek is van Ludwig Minkus, een onbekende voor ons. In totaal 2 uur en 40 minuten vermaak. We hebben er zin in en kunnen niet wachten voordat we Don Quichot bewapend met lans, vanaf zijn paard zien vechten met een molen.

Het gewoven doek, op zichzelf al een bezienswaardigheid, gaat open en we belanden midden in het carnavalsgedruis van een Spaanse stad. Zoals later zal blijken Sevilla. Vreemd, denk ik, ik dacht dat het verhaal zich in dorpjes afspeelde. Dan opeens gaat er op het toneel nog een scherm open en lopen er drie mannen het toneel op, zingend! Zingend! Ik kijk verontschuldigend naar rechts en fluister, kennelijk is het Don Quichot de opera. Ze knikken instemmend.

De eerste pauze zit erop en we wachten vol ongeduld voordat het doek weer opengaat. Ondertussen probeer ik over de schouder van rij twee mee te lezen in het programmaboekje. En wat staat daar als titel; verloving in het klooster. Het zou toch niet…., In het andere gangpad zitten buitenlanders en zij hebben een engelstalig programma boekje. Turend probeer ik daar Don Quichot te ontcijferen, maar nee, ook daar –verloving in een klooster.

Aldus zaten we niet naar Don Quichot te kijken en was het ook geen ballet. Weliswaar was het een prachtige voorstelling, op hier en daar een false noot voor de muziekkenner na (maar dat is mij totaal niet opgevallen). Geweldige kostuums, mooie decors en zeker de scene in het klooster was overweldigend. En, ter troost, Don Quichot werd toch nog even aangekondigd als huwelijksgast. Na 3 uur en 50 min viel het doek, optimaal Mariinskij!

02.VII.08

Bruidjes in de rij

2008-07-02T03:53:00.000-07:00

Love is in the air. Op een gegeven moment kom je in een periode waar bruiloften steeds gewoner worden en niet meer een sprookjesgebeurtenis is van onbekenden. Of de romantiek uit de je o zo vertrouwde SATC film, waar zelfs Sarah en Big in het echt worden verboden.
Zussen van vriendinnen gaan trouwen, vrienden geven elkaar het ja-woord, kennissen stappen in het huwelijksbootje. De klokken worden geluid en iedereen is op de hoogte. Onlangs las ik nog in de metro dat het in Nederland weer steeds poplairder wordt om te trouwen tussen je 20ste en 30ste. Men wordt weer man en vrouw.
In Rusland was dit eigenlijk altijd al het geval. Trouwen hoort bij het leven en het liefst zo vroeg mogelijk. Hier ben je een oude vrijster als je op je 28ste nog niet getrouwd bent. Genoeg introductie.

Eigenlijk wil ik het gewoon hebben over een van mijn lievelingsplekjes in Sint Petersburg- het pijltje van Vasilieiland: granieten kade, kunstig gekapte boompjes, de Neva, uitzicht op alle monumenten en een komen en gaan van bruidsparen. Altijd als ik er langs loop, blijf ik even kijken. Leun ik over de relling en pik ik een glimp van de ‘sprookjes’ op. Na drie bruidjes ben ik meestal wel verzadigd en loop ik vol liefde weer verder.

Hoewel ik me wel afvraag wat mij precies prkkelt om er zoveel liefde in te zien, om het als en sprookje te weerspiegelen. De romantiek is in feite ver te zoeken. Elk stelletje ondergaat dezelfe volgorde van handelingen. Zodra ze aan de beurt zijn. Want, werkelijk waar, er staat soms een heuse rij bruidsparen plus gevolg om plaats te nemen op het felbegeerde puntje.

Aldus een verslag van zomaar een middag rond klokslag vier.
Voor het pijltje staan twee witte limousines en een zwarte geparkeerd. Over het grasveld loopt een groepje rond, gevolgd door cameraman en fotograaf. Op de aanloop naar het pijltje staat nummer 2 en op het pijltje zelf bevindt nummer 3 zich midden in een fotoshoot. Langs de kade staat al twee dozijn lege champagne flessen. Terwijl nummer drie twee witte duiven in hun handen krijgt gedrukt, wordt er voor nummer 2 een kanonsschot van confetti afgevuurd.
Bruidspaar 3 wringt zich in de meest onnatuurlijke vormen om de liefde te symboliseren met de duifjes. De duifjes voelen zich erg op hun gemak, zelfs zo dat een zich niet gegeneert voelde de bruid een cadeautje te geven. Een mini poepje op haar behandschoende hand. Dit wordt alleen maar verwelkomd, aangezien vogelpoep op kleding geluk in geldzaken betekent. Hun familie en vrienden staan er in een halve kring omheen; genietend van de zon, de alcohol en de vrijgezellen (die hun uiterste best doen om op te vallen). Af en toe moeidigen ze het bruidspaar aan en roepen ‘ Gorka, Gorka’ , of wel Bitter, Bitter, ten teken dat ze het bruidspaar graag zien zoenen. Af en toe wordt er eens flink gelachen (wat bij Russen in een publieke omgeving zelden te zien is) Om de sfeer nog beter te maken, is er ook altijd een straatmuzikant op accordeon of tuba te vinden. Na de foto-posseer- sessie met vrienden en familie, is het tijd een nieuwe toost. Voor meer champagne. Maar voor het geluk wordt hier slechts een slok van dronken, om vervolgens het glas stuk te gooien tegen de granieten kade. En uiteraad is het daarna weer ‘Bitter!’. De tijd zit er op voor bruidspaar 3 en zij zijn nog niet in hun limousine of paartje 2 heeft al weer de eerste aanwijzingen van de fotograaf binnen. Voor nr 3 is het nu op naar het ‘ paleis der huwelijken’ , waar ze wederom op hun beurt mogen wachten om vervolgens binnen tien minuten hun huwelijk te zien voltrekken.

Ach ja, toch blijf en wil ik tussen al die geposseerde uitdrukkingen en kussen, het vastgelegde schema, als het werk van Сupido zien. En verder is het voor mij een mooie parade van bruidsjurken,cocktailjurkjes, kapsels en stilleto’s. Mijn eigen Petersburgse SATC.

Wie is de held van Rusland?

2008-06-25T09:13:00.000-07:00

De publieke zender van Rusland – Rossija – heeft een verkiezingswedstrijd uitgeschreven. Nu de Doema- en presidentsverkezingen hopelijk weer voor vier jaar achter de rug liggen, is het tijd dat de Rus een keuze maakt voor ‘ de naam van Rusland’. Dit gebeurt door middel van een afvalrees uit 500 historische personen. Uiteindelijk moet de belangrijkste Rus van de vaderlandse geschiedenis in december bekend zijn.

De eerste verkiezingsronde vond plaats op 12 juni- een officiele feestdag genaamd ‘ de dag van Rusland’. Vierhonderdvijftig helden moesten afhaken om plaats te maken voor de longlist van 50 potentiele winnaars. Een van de afvallers was de schilder Ivan K. Ajvazovskij, wiens roemruchtige zeeschiderijen de muren van het Russisch Museum sieren.

Momenteel wordt er op verschillende zenders actief campagne gevoerd voor deze 50 personen, waaronder politici, leiders, componisten, schrijvers en wetenschappers vallen. Elk personage wordt vertegenwoordigd door zijn huidige alterego in respeteivelijk de politiek, kunst en wetenschap. Met het doel om de aandacht te vestigen op en meer bekendheid te creeren van historische gebeurtenissen en belangrijke persoonlijkheden.

Op 1 september zal de tweederonde plaatsvinden, waarna er vervolgens een short list van 12 personages overblijft. Aan elk van hen zal een programma geweid worden. De voorlopige prognose is dat Peter de Grote (stichter van Sint Petersburg) de eerste plaats verovert, op de voet gevolgd door Aleksandr Poesjkin (Peterburgerse dichter o.a. van de Bronzen Ruiter). Als derde staat voorlopig de generalissimo Stalin. Tegelijkertijd is er een onderzoek uitgevoerd door een onderzoeksbureau per leeftijdscatergorie. Wat ik erg grappig vond is dat ik tot de Poetingeneratie zou behoren, mensen uit 1970 tot de Gorbatsjevgeneratie, 1950 behoort tot de Gagaringeneratie (eerste astronaut) en de laatste categorie is voor mensen uit 1928- 1935. Zij zijn ‘de Stalin en alleroudste generatie’. Wat me opvalt is dat de communistische leiders het over het algemeen een stuk beter doen dan de vorsten van voor Peter de Grote. Schrijvers en dichter scoren beter onder de jonge generatie. En er staan behoorlijk wat bevelhebbers/ veldmaarschalken in het rijtje.

Wie zou ik op nr. 1 zetten? Tot mijn spijt moet ik bekennen dat ik niet alle 50 genomineerden ken. En eigenlijk vind ik het ookwel een moeilijke vaag om met een goed onderbouwd antwoord te komen. Allen hebben iets voor de ontwikkeling van Rusland betekend, niet allen voor de ontwikkeling van de mensheid. Toch sluit ik me aan bij het merendeel van de Russen. Ookal was Peter de Grote een hardvochtige vorst, heeft de verwezenlijking van zijn utopie vele mensenoffers gekost, hield hij er vreemde hobbies op na, zonder hem was er geen Sint Petersburg. Hij heeft de koers van Rusland drastisch veranderd. Zonder hem zou Rusland misschien meer Azisch geworden zijn. Zonder hem geen Petersburgse verhalen, zouden de verhalen van Poesjkin en Doestojesvki niet zijn wat ze zijn. Zonder zijn Sint Petersburg, zou ik er misschien wel niet zijn. Ik weet niet wat ik in Rusland te zoeken zou hebben, als er geen Sint Petersburg bestond.

Ik meen mij te herinneren dat er ook een dergelijke wedstijd heeft plaatsgevonden in Nederland. Helaas kan ik deze niet gebruiken als vergelijkingsmateriaal, aangezien de Nederlandse variant geheel aan mij voorbij ging. Maar de Russische queeste is zo grootschalig, dat ik niet anders kan dan er notie van nemen. Wat me immers zo aan deze actie opvalt is dat het bijna een jaar overbrugd, vergezeld gaat met verschillende media aandacht en documentaires. Zou dit een vorm van brood en spelen zijn? Om de Rus tevreden en betrokken te houden?

Ik hou u op de hoogte!
Voor een glimp, informatie en gezichten bij de namen neem een kijkje op nameofrussia.ru

Call-center

2008-06-21T11:12:00.000-07:00

Oeps, nog geen een blog in juni, ik heb dus wat in te halen. Wegens omstandigheden heb ik het grootste gedeelte van juni in Nederland doorgebracht. Maar dit betekent niet dat ik niet in contact was met Rusland. Of preciezer met de Russische taal. De afgelopen drie weken heb ik in een call-center gewerkt op een project in Rusland. Hieronder mijn ervaring als een call-center agent en de reactie van Russische respondenten van Sint Petersburg, Volvograd, en Moskou tot Perm, Samara en zelfs Tsjetsjenië.

De plaats van handeling- een call-center uitkijkend op Rotterdam Centraal. Het eerste waar je op stuit als je naar Rusland belt is het tijdsverschil. Het tweede een cultuurverschil.
Sommige mensen hebben nog nooit van marktonderzoek gehoord.
Sommige zijn al te vaak lastig gevallen.

Het ging om een onderzoek over dagelijkse gewoontes en moest alleen bij mannen worden afgenomen. Het duurde 1, 4 of 20 minuten. Uiteraard afhankelijk van de antwoorden. Van mijn collega’s had ik al begrepen dat het om een routine onderzoek ging, die behoort tot de categorie uitermate saai. En al snel kwam ik daar achter en konden de minuten me niet snel genoeg wegtikken. Vijfhonderd telefoontjes in een shift, 150 keer hetzelfde introductieriedeltje en 15 keer een interview. Zo zag de gemiddelde dag eruit. Dit betekent dat je gaandeweg de meeste tijd besteed aan bellen, en daar dit automatisch door de computer gebeurde, doe je heel veel tijd niets. Aangezien alles verboden is, kun als je geluk hebt wat met je collega’s kletsen. Maar als er bij je collega een ‘Allo’schelt, rest je niets dan nadenken en wegdromen.

En zo begon ik, nadat ik de zoveelste Thalys naar Paris had zien vertrekken, voor me uit te staren. Mijn uitzicht- een telefoon, een computerbeeldscherm en een toetsenbord. Je zou zeggen, behoorlijk inspiratieloos. Maar dit uitzicht zette mij eigenlijk aan om een blog te schrijven. Het viel me namelijk op dat de nummertoetsen van een telefoon en van het toetsenbord niet samenvallen. De telefoon begint links boven met een 1. Wat mij ook het meest logisch lijkt. Daarentegen zit de 1 op het toetsenbord links onderaan, wat ik dan weer een stuk minder logisch vind. Waarom zouden ze daarvoor gekozen hebben?

Maar, terug naar het call- center. Wie kreeg ik zoal aan de telefoon. Vaak waren het vrouwen. Te vaak eenzame vrouwen. Van elke leeftijd, wiens echtgenoot al twintig jaar geleden was overleden of wie al twintig jaar wacht op de prins op het witte paard. De oude babywka’s waren erg aandoenlijk. Eentje was zo blij met mijn telefoontje, dat ik 2 minuten naar geluksbetuigingen mijn kant op heb zitten luisteren om uiteindelijk te horen dat ze nu een hele mooie dag heeft gehad. Andere waren simpelweg onbeschoft en konden alleen maar schelden. Een grappige situatie had ik met een gezin uit Perm. De man was akkoord gegaan met het onderzoek en antwoordde gewillig totdat ik op de achtergrond zijn vrouw begon te horen. Dit was wat de vrouw de man verweet: ‘Zit je nu alweer met een vrouw te praten. Je kunt daar niet genoeg van krijgen, hé, van andere vrouwen. Zolang ik het maar niet ben. Wat moet ik eigenlijk met jou. Als je nu niet ophangt, dan...’Piep piep piep. Ook had ik een man aan de lijn die mij, heel subjectief, de geschiedenis van de Sovjet Unie in notendoop begon te vertellen. En uiteraard waren er de gevallen die me bedreigde, zeiden dat ik iets illegaals deed. Dat ik niet wettelijk aan hun nummer was gekomen en dat ze dit niet pikten. Ik wens mijn collega’s, die nog twee weken door moeten dan ook veel succes toe. Zet nog even door!

.
Morgen vlieg ik weer naar Rusland. Ben benieuwd wat voor sfeer er in het vliegtuig zal hangen na de kwartfinale van vanavond tussen Nederland en Rusland. Ik zit er in elk geval met mijn oranje shirt, slippers en TromPet :).

Op naar de top!

2008-05-25T02:07:00.000-07:00

Alweer een overwinning voor Rusland. Na het bemachtigen van de Olympische Winterspelen (Sochi 2014), de overwinning van voetbalelftal Zenit, heeft Rusland nu ook het liedjesfestijn Eurovisiesongfestival gewonnen.

Wat is de geheime kracht? Hoewel Rusland altijd goed presteerde op het gebied van sport, muziek, wetenschap en dans, valt deze overwinningsreeks wel erg op. Is er wat veranderd? In een bepaald opzicht wel. Het zal niet liggen aan de aantallen talenten en de leermethoden. Deze zullen weinig veranderd zijn. Nog steeds worden potentiële talenten van jongst af aan gerekruteerd onder de 140 miljoen tellende bevolking en op een harde, zware en veel uren tellende manier gedrild om het beste naar boven te halen. De verandering moet meer gezocht worden op het psychologisch/ economische vlak. De Russen beginnen meer in hun krachten te geloven. Zo noemen zij zichzelf graag Veliki Russkij Narod, of wel het Grote (geweldige) Russische Volk. Dit terwijl er met groots eigenlijk gewoon veel in aantal bedoeld wordt. De combinatie van dit geloof en het grote geld bij de oligarchen en sponsors als Gazprom, scheppen de mogelijkheid om alles te investeren in een haalbaar resultaat. Daarbij speelt de televisie ook een goede propaganda rol. De televisie pept een verhaal dusdanig op alsof het lijkt of het land massaal gelooft in de overwinning. Of beter nog er eigenlijk al van overtuigd is. Rusland ging er namelijk stiekem wel vanuit dat Dima Bilan zou winnen. Dus het Believe van Bilan, had net zo goed Convinced kunnen zijn. Hij was per slot van rekening niet zomaar tweede geworden de vorige keer. Ze hebben er per slot van rekening niet zomaar roebels ingepompt. Ze hebben er per slot van rekening niet zomaar de wereldkampioen kunstschaatsen Evgeni Pljusjenko naast gezet.

Al deze overwinningen zetten Rusland in het spotlight. Tevens voeden ze het patriottisme en de verheerlijking van Rusland. Waarbij overmoed op de loer ligt, maar daar willen ze denk ik niet van horen. Wie weet kan Poetin de overwinningseuforie nog gebruiken voor zijn nieuwe meerjaren plan. Zo kwam Poetin onlangs met de uitspraak dat in 2020 Rusland het meest plezierige land zal zijn om in te wonen van Europa. Baat het niet, dan schaadt het niet. Alle beetjes zullen helpen ter verwezenlijking van dit plan.

Eerst maar eens kijken naar wat er op de korte termijn zoal van Rusland nog meer verwacht kan worden. Wellicht zijn dit de koppen van komende nieuwsberichten. ‘Het regent goud op de Olympische Spelen voor Rusland.’, ‘Nu ook trofee Champions League in handen van Zenit.’, ‘Moskou meest aantrekkelijk handelsstad’ en eventueel wat later ‘Rusland gastheer voor ....Europa(?)’

Vliegtuig Rusland

2008-05-15T09:59:00.000-07:00

Russian airlines, maar in het Russisch heet deze vliegtuigmaatschappij simpelweg Rusland.
Samen met de KLM verzorgen zij als enige rechtstreekse vluchten tussen Amsterdam en Sint Petersburg. Rusland vliegt op zondag, woensdag en vrijdag. KLM op maandag, dinsdag, donderdag en zaterdag. Het voordeel van Rusland is dat het net iets goedkoper is en dat je er echt nog veel te eten en te drinken krijgt.
Altijd als ik een vliegtuig binnenstap denk ik na over mijn medepassagier, ofwel buur. En ik hoop dan op een interessant persoon met charisma, met een prettig uiterlijk, met spannend verhalen zodat de reis niet zo lang duurt. Zodat het reizen niet zo eenzaam is. Als dit niet het geval is en er naast mij een grijze muis zit, waarbij niet het gevoel ontstaat, kom laat ik eens even gezellig een praatje houden. Dan ga ik uit het raampje staren naar de wolken, fantaseer over de verschillende vormen. En als dat gaat vervelen dan ga ik een tijdschrift bladeren of lezen. Maar aldoor met de gedachte- wat zou er op het menu staan? En als het karretje in mijn vizier komt, begin ik te watertanden. Niet omdat het eten zo verbijsterend lekker is. Het eten is gewoon normaal. Het is gewoon zo spannend. Ik kan aan niets anders meer denken dan aan dat wat er onder de folie ligt. Je weet nooit wat je krijgt. Zullen het aardappeltje en vlees zijn of rijst met kip? Krijg je er als toetje een cakeje, stukje taart of een saai koekje bij ?
Vandaag had ik voor het eerst pannenkoeken. Toen ik de folie er vol ongeduld aftrok en de twee rolletjes gevuld met kersen zag, verscheen er een brede glimlach op mijn gezicht. En terwijl ik ze eerst nauwkeurig bestudeer, verorber ik ze later met alle plezier. En de reis duurt alweer een half uur korter. Nog even een powernap en we landen alweer op Schiphol. Dag Rusland, dag vliegtuig Rusland. Tot over twee weekjes.

Zenit

2008-05-14T13:06:00.001-07:00

Het is nu rust. Het staat 0-0. Zenit tegen de Glasgow Rangers. Het hoogtepunt waar heel Sint Petersburg al dagen op wacht. En dat was vanochtend te merken op het vliegveld. Wat een hoop mensen hadden zich er al verzameld in de vroege ochtend. En wat zag het er allemaal blauw wit uit. Allen in hetzelfde gestoken: shirt, sjaal en baseball cap. Zowel mannen, als vrouwen. Op naaldhakken en gymschoen, in haute couture of c&a. Binnen een uur zouden er twee vliegtuigen richting Manchester vertrekken. Maar ook mijn vlucht naar Amsterdam zat vol met fans. Voor als je het nog niet duidelijk is, Zenit, de Petersburge voetbalclub o.l.v. Dick Advocaat, zit in de finale van de UEFA cup. Na de winst van 4-0 in de halve finale was het al een gekkenhuis in Sint Petersburg. Ik ben benieuwd wat de uitslag van vanavond te weeg zal brengen. Bij winst is dit in elk geval mijn voorspelling; er zullen colonnes auto’s met vlaggen uit de ramen en op de daken al toeterend over de Nevski Prospekt rijden. Iedereen zal elkaar bellen en feliciteren. Op straat zal een ieder elkaar eindelijk aanspreken en feliciteren of zelfs omarmen. De vreugde zal vol op gedeeld en gevierd worden, met de benodigde bijbehorende vloeistoffen. Deze avond zal Sint Petersburg in het teken van Zenit staan en zal iedereen met elkaar verbroederd raken. Morgenochtend zal het rustig zijn, zal er iets minder productief gewerkt worden en zullen vele te laat komen of verzuimen. Maar dat zal er niet toe doen. Want het is feest, want Zenit is kampioen.

Koppig

2008-05-13T00:23:00.001-07:00

Na drie jaar Russisch studeren blijven de meest eenvoudige constructies mislukken. Het lijkt wel of sommige combinatie’s gewoon niet foutloos en grammaticaal correct mijn mond willen verlaten.
In het Russisch heb je te maken met zes naamvallen en drie geslachten (mannelijk/ vrouwelijk en onzijdig).
Neem nu het woord voor liefde – ljoebov. Dit is een vrouwelijk woord en dat betekent dat het bijbehorende bijvoeglijk naamwoord dus ook vrouwelijk moet zijn. Mijn liefste(liefde) wordt dus moja ljoebov. Zo zijn de regels.
Ik krijg het echter niet voor mekaar om tegen mijn vriend moja te zeggen. Hij - mannelijk en moja - vrouwelijk. Dat zijn dan twee verschillende geslachten, gaat het door mijn hoofd. Dat kan ik in geen manier naast elkaar zetten. En dus blijf ik hardnekkig moj zeggen.
Maar vergeet alstublieft de vorige zin. O, niet- native Russische geliefden die hun liefde in het Russisch uiten, vergeet die zin. Opdat gij nooit deze boodschap grammaticaal fout over zult brengen!
Nu hoop ik dat ik na deze uiteenzetting en uitleg het zelf ook eindelijk goed zal doen. En nooit meer koppig moj voor ljoebov zal plaatsen.

Lang leve het visje korjoesjka

2008-05-12T23:50:00.000-07:00

Twee dagen lang was het rondom de Peter en Paul vesting op hazeneiland feest. Het zag er zwart van de mensen. Om de paar passen stonden biertaps, podia (wel drie verschillende) , schiettenten, kermistentjes en vooral overal veel barbecues. Heel veel barbecues. Hierin werd alleen niet gebarbecued, maar gefrituurd. Kleine visjes, duizenden kleine visjes die van tevoren door het meel en zout zijn gehaald. De korjoesjka- een typisch Sint Petersburgs- visje, die elke visser langs de granieten kades hoopt te vangen. En nu was er dus twee dagen feest ter eren van deze korjoesjka. Optredens, acts, spelletjes en dit alles op de zonovergoten stralende oorsprong van Sint Petersburg. Werkelijk waar, er bestaan twee Sint Petersburgen. Een grauwe, grijze winterse en de heerlijke kleurrijke, stralende blauwe hemel, genieten zomerse. En dan lig je op het gras, kijk je uit op de hermitage, het puntje van Vasili eiland en de Isaackathedraal en luister je naar geweldige jazz muziek. Naast je je geliefde en op schoot een plastic bordje vol met gefrituurde korjoesjka. Wat is het leven dan genieten! Lang leve het geweldige visje korjoesjka. Dat er maar meer vissen zo’n eigen feestje mogen hebben.
10.V.08

Gezellig in de trolleybus

2008-05-12T09:33:00.000-07:00

Na de metro en de marsjroetka wil ik nu wat vertellen over de trolleybus. Dit vervoermiddel rijdt door heel sint Petersburg. Vaak zijn het al wat oudere trolleybussen, die waarschijnlijk al niet het eerste decennia meegaan. Ze zien er vuil en soms roestig uit. Maar toch geniet dit vervoermiddel, vooral onder studenten en gepensioneerden, veel populariteit. Het is een officieel openbaar vervoermiddel, dus zijn kortingskaarten toegestaan en daarbij is het ook nog zes roebel goedkoper per rit dan de marsjroetka. Elke trolleybus heeft een bestuurder en conducteur. Vaak vormen deze een team en rijden ze dag in dag uit dezelfde route in dezelfde trolleybus. Op rustige tijdstippen en in de spits. Doch is er altijd een zitplaats voor de conducteur bestempeld. Of beter geschreven, conductrice. Boven hun stoel hangt een bordje: ‘alleen voor de conductrice’. Zonder dit bordje is het op zich ook al duidelijk dat de betreffende stoel van de conductrice is, daar zij vaak het zitvlak verzacht hebben met een donzig kleedje. Sommigen maken er een echt gezellige ‘werkplek’ van. Zo stond ik laatst in trolleybus 123 op weg naar het metrostation. Het was vrij rustig, een paar gepensioneerden en wat moeders met kinderen. De conductrice hield nauwlettend elke bezoeker in de gaten en liep gelijk op de nieuwe passagiers af om haar 16 roebel te innen. Maar soms kon ze tussen twee haltes in zich even terugtrekken in haar hoekje. En dan zag je haar even opgelucht adem halen. Haar eigen hoekje, haar werkplekje. Afgebakend met een gordijntje langs het raam. Een extra geborduurd kleedje over de stoel, waarin verschillende vormen en kleuren terug te vinden waren. Knuffels aan beide kanten. Nepbloemen door de gordijnen geweven. En dat alles gaf haar trolleybus een kitscherig, maar kleurrijk gezellige sfeer.

Mag ik je telefoonnummer?

2008-05-04T07:33:00.001-07:00

De meeste Russen maken gebruik van een pre-paid abonnement. En dus moet er om de zoveel tijd worden bijgevuld. Gaat dat in Nederland door het kopen van een kaart in een winkel of via de bank, hier bestaan er speciale betaalautomaten, waar alle providers op aangesloten zijn. De minimale inleg varieert tussen de 10 en 50 roebel (0.27 eurocent tot 1.35), maximaal kan er worden opgeladen tot 5.000 roebel. Aldus het stappenplan: 1. kies de provider 2. voer je telefoonnummer 3. bevestig je telefoonnummer 4. voer het bedrag in 5. bevestig het bedrag.
Maar waar ik eigenlijk naar toe wil, is dat de ‘date’zin – mag ik je telefoonnummer- niet perse noodzakelijk is. Ook stalkers zullen deze uitvinding dankbaar zijn. Het is, dankzij de betaalautomaat, erg makkelijk geworden om het telefoonnummer van iemand te krijgen. Als je achter iemand staat, zie je het nummer op het scherm verschijnen. Je moet het dan natuurlijk wel goed kunnen onthouden. Of men vergeet het bonnetje mee te nemen, waar het nummer ook op gedrukt staat- nog makkelijker. Er blijft natuurlijk wel de kans bestaan dat een vriend(in) uit de brand wordt geholpen en dat je met het verkeerde nummer komt te zitten. In zulk soort gevallen helpt dit stiekeme gedoe natuurlijk niet en laat je je ‘date’ kans voorbij lopen. Ik vraag me af of het werkelijk tot zulk soort situaties leidt.

On air

2008-04-21T13:10:00.000-07:00

Het is 21:30 Nederlandse tijd en dat betekent Exit Holland in BNN today op radio 1. Vandaag was ik in de uitzending met mijn verhaal over Russische gezinnen. Terwijl ik vertel over de verschillende ‘lokkertjes’die de overheid heeft ingesteld, gaat de deurbel. O nee, denk ik, dit kan niet waar zijn. Ja, hoor. Bacho heeft uitgerekend vandaag zijn sleutels vergeten. Ik loop naar de deur en druk op ok. Beneden gaat de deur open. Maar de bel blijft nog even luiden. Ondertussen word mij gevraagd “Sta je op het station”. “Nee, ik ben thuis” .....wacht op het gezinshoofd. Met een hand duw ik onze voordeur open en snel ren ik weer naar de stoel om verder te vertellen. Over gezinnen, negatief bevolkingsaanwas, echtscheidingen, premie’s en geruchten. De vijf minuten zijn zo voorbij. Ik hoop dat de bel niet te storend was. Gelijk springt er op de computer een msn raampje open. “Ja hoor, haha, de bel was echt goed te horen.” Tsja, dat gebeurt waarschijnlijk als je live on air bent. Maar de volgende keer zal ik hem in elk geval op zijn hart drukken de sleutels niet te vergeten.

Aanpoten geblazen

2008-04-21T11:47:00.000-07:00

Zodadelijk de olympische spelen in China. Alle topatleten zijn al jaren bezig met hun planning en treffen nu de laatste voorbereidingen. Rusland staat bekend om haar harde aanpak op het gebied van discipline en leren. Topsporters worden al als kleuters gerekruteerd. Maar ook voor de gewone sportende Rus is het aanpoten geblazen.
Zo was ik dit weekend met een vriendin mee naar de sportschool. Eigenlijk was ik omgepraat door de sauna, waarmee ik na afloop beloond zou worden. Maar in even lekker sporten had ik ook wel zin. Om de een of andere reden is het er niet van gekomen om me in te schrijven bij een sportclub en zo zit ik dus al bijna een jaar op mijn luie kont.
Enthousiast begon ik op de loopband te rennen. 10 km per uur, eitje, daar draai ik mijn hand niet voor om. “Wacht nou maar”, zegt Janna, “dat zweten komt zo wel.”
Om drie uur begon de SB clinic met Slava als trainer. Het is me ontschoten wat voor atleet Slava is, maar alle trainers in dit sportcomplex – leader- hebben (wereld) titels op hun naam staan. We begonnen met een warming-up op de steps. Hup 1 2, Buig 3 4. Prima, gaat lekker. En ik lach. Algauw begint het echte werk. Elke nieuwe beweging wordt met een fluitje ingeleid. Alsof ik op commando spring, opdruk en push. Langzamerhand krijgt mijn gezicht een verbeten uitdrukking. Waar is de klok, schiet het door mijn hoofd. Hoe lang nog? Slava loopt voorbij en kijkt me bestraffend aan. Ik zak niet diep genoeg door. De eerste deelneemster stort in. En als straf mogen wij nog een keer een tig tal push ups doen. Door de ruimte schelt een harde beat met ‘Moskou, ik hou van jou’. Nou, ik hou helemaal niet van Moskou en ik begin het behoorlijk zat te worden. Verder lijkt het wel of Slava niet kan tellen. Het is steeds 8 en 7 en 6 en 8. Ja, zo blijf je sporten. Na een viertal attributen ‘verbruikt’te hebben, moeten we als klap op de vuurpijl al liggend oefeningen op een bal doen. Het leek wel of ik op de golven van een zee bewoog. Met stormkracht 8 minstens. En weer dat fluitje en weer die bestraffende blik. Nee, op z’n Russisch sporten is niet voor mij. Wellicht was mijn conditie gewoon te slecht, maar als ik ga sporten hoef ik niet getraind te worden voor kampioen of een strakke buik in bikini. Gelukkig was er wel een heerlijke sauna na afloop.

Olympische fakkel

2008-04-13T11:04:00.000-07:00

Het olympisch vuur heeft ook Sint Petersburg aangedaan. Op 4 april was het zover. Al twee dagen van tevoren raadde de radio autogebruikers aan het centrum deze dag te mijden.
Daar ik geen auto heb, besloot ik wel gewoon het centrum in te gaan. Een stralende dag, dus heerlijk om uit te waaien langs de Neva. Helaas had ook het comité dit weggedeelte uitgekozen voor haar route. Dus van rustig wandelen kwam niets terecht. Alles was afgezet, vaak al twee straten van tevoren. Met wat omwegen kon ik eindelijk op de kade uitkomen. Wat een drukte! Wat een hoop politieagent! Wat een cameraploegen! Wat een hoop scholieren! Op zaterdagen gaat men hier een halve dag naar school en kennelijk hadden ze het laatste uur vrij gekregen om langs de lijn te gaan staan. Even dacht ik -leuk, een soort van Rotterdamse Marathon of een etappe van de Tour de France. Siemens en Coca Cola waren al langs gereden met de reclame karavaan. Iedereen had vlaggetjes en ballon in zijn handen. Feestelijk hoor. Nu maar wachten op de sporters en hun sportprestatie. Al snel kwam er een stoet politieauto’s aan. Daarna een paar geblindeerde zwarte wagens. En opeens in de verte een blauw groepje 'hard'lopers met een wit/ rode stip in het midden. Applaus en foto geflits. Rustig zwaaiend verzetten ze hun stappen. Zodra ze voorbij zijn gerend, verdwijnt de massa direct.
Rusland heeft het goed georganiseerd. China zal blij zijn. Geen enkele onrust. Alles was onder controle. Een stap te dicht bij de weg en je werd teruggefloten. Wel wat anders dan de beelden van de volgende dagen uit Parijs en Londen. Bijgaand een foto, waar het olympisch vuur gewoon brandt.

Marsjroetka

2008-04-13T11:03:00.000-07:00

Nee, ik reis niet alleen met de metro. Ook de marsjroetka is voor mij een dagelijks vervoermiddel. Dit is een klein commercieel busje, zo’n 25 plekken. Het busje heeft een vaste route, maar stopt wel waar het jou uitkomt. Tijd voor een verhaal vanuit de marsjroetka.

Vanochtend zat er tegenover mij een man van een jaar of vijfendertig. Hij had een oortje in. Heel verantwoord, handsfree in het openbaar vervoer. Een spijkerbroek en spijkeroverhemd. Zwarte schoenen en een leren jas. Kalend. Hij zat in een hoekje, een beetje weggekropen. Ogen starend naar het plafond, dan weer naar de punten van zijn schoenen. Opeens begint hij te praten. Ik blijf het een gek gezicht vinden, mensen die op zo’n manier telefoneren. Alsof ze tegen zichzelf praten. Hij moest iemand uitleggen waar een één of ander doosje te vinden was. Aldus ging het verhaal. “ Je loopt naar de grote kast. Neemt het linker, o nee rechter kastdeurtje. Op de bovenste plank vind je een doosje. Deze moet je” En de man begint met zijn handen te gebaren wat er moet gebeuren. “ van boven naar beneden trekken. Dan achter twee knoppen tegelijk indrukken. En de linker knop half omdraaien. Pak daarna het geld eruit. Begrepen. Ok!” Ik kan niet anders dan het verhaal volgen, als er iemand naast me praat en zeker als hij zo onopvallend mogelijk toch druk gebaren maakt. Volgens mij had de andere lijn het begrepen, want de man naast me werd weer stil. Alleen het geluid van e ronkende motor bleef over.
11.IV.08

Hamsteren

2008-03-31T10:18:00.001-07:00

Het leven wordt steeds duurder. De verkiezingen vonden alweer een maand geleden plaats. En dus is er voldoende tijd voldaan aan de verkiezingsbeloftes. De markt heeft de gedrukte prijzen lang genoeg volgehouden. Tijd voor een prijsstijging. En wel betreffende de primaire levensbehoeften. Brood, melk, kaas en openbaar vervoer. Gemiddeld zo’n 20 tot 25%. Uiteraard wordt er nog gezwegen over een pensioensverhoging. Ouderen hebben vaak een mager pensioen. Deze varieert tussen de 3.000p. tot 6.000p. Over het hoogste pensioen beschikken invalide en veteranen, welke niet in de meerderheid zijn. Aangezien er ellenlange procedures voorafgaand gaan aan deze status en deze bureaucratische tijdbarrière gewoon niet overleven. En zelfs als een gepensioneerde de juiste documenten bezit en op tijd zich meldt krijgt hij nog geen 200 euro per maand. Veel te weinig. Daarom hebben baboesjka’s en dedoesjka’s het moeilijk in Rusland. Op straat herken je ze meteen aan hun kleding. In winkels zie je ze elke waar afwegen. En vandaag leek het wel of ze massaal in de rij voor het metroloket stonden. De zjeton (het metromuntje) zal van 14 roebel naar 17 roebel stijgen. Het is een lange rij tot aan buiten. De kans dat de zjeton onbruikbaar wordt is klein. Ik weet niet anders dan dat er voor de metro met een zjeton betaald wordt in Sint Petersburg. Ik loop de rij om 20 uur voorbij. Door de rij gaat een geroezemoes. “Morgen stijgt de zjeton weer eens. Weet je nog dat die 5 kopeken was.” Ik hoop maar voor ze dat de hamsterslag slaagt. Grote kans dat ze niet meer dan twee zjeton’s per klant verkopen. Ik heb onlangs mijn maandkaart gekocht. Goed uitgekiend, denk ik bij mezelf. Dus laat ik me door de roltrap de diepte invoeren.
De prijsstijgingen heb ik van horen zeggen. In de krant heb ik het niet opgemerkt. Zou het soms allemaal een 1 april grap zijn? Toch lijkt dergelijke humor me sterk. We zullen morgen zien.

‘Can you get there by candlelight?’

2008-03-26T12:27:00.001-07:00

Eten bij kaarslicht. Als dit op het menu staat, wordt het hoogstwaarschijnlijk een romantische avond. Een zwijmelavond.

De maïs staat op en ondertussen bak ik aardappeltjes en snij ik de groenten. Op de achtergrond draait ‘de Doors’. “Come on baby light my fire” schalt het door het appartement. Ik draai me om om wat uit de koelkast te pakken. En opeens wordt het zwart voor mijn ogen. Het licht is weer eens uitgevallen. Een maandelijks terugkerend verschijnsel. Het eten staat op gas en zal zo wel klaar zijn. Ik kijk naar buiten in de hoop dat de andere kant van het gebouw ook donker is. Helaas, daar brandt alles. Dat betekent dat de hulpdiensten er niet zo’n haast van zullen maken. Het gaat om alleen ons trappenhuis. De aardappeltjes worden al aardig bruin en knapperig. Ik schijn me bij met mijn mobiel, zo handig dat daar licht op zit, en dek de tafel. Ik loop naar de kast en pak de kandelaar. En twee kaarsen. Het is stil in huis en het begint naar de maaltijd te ruiken. Logisch, want de ventilator werkt ook niet. Alles is klaar. Aan tafel!
Iets te veel peper op de groente, ik moet niesen. Hatsjoe. Een kaarsje dooft. Waar had ik de lucifers gelaten? En terwijl ik bewapend met mijn lichtgevende mobiel de lucifers zoek, flitst het licht weer. En klinkt het wederom “Come on baby light my fire”

Gelukkig, de buurman was er snel bij. De duisternis was dit keer van korte duur, zo’n 10 min. Het romantisch etentje bij kaarslicht hou ik tegoed. Voorlopig de kaarsen maar weer opbergen voor de volgende licht onderbreking.

In wiens eer?

2008-03-20T12:25:00.000-07:00

Het is ijsberentijd. Morgen begint de lente. De winter hoort erop te zitten (hier lijkt die net te beginnen, sinds tijden weer -3 graden) en dus ook de winterslaap. Wereldwijd komen de ijsberen hun winterkooien uit. Samen met de nieuwe aanwinsten van de dierenparken. Klaar om in hun bassin te springen en zich te verfrissen, ter vreugde van alle fotografen.
Aldus moeten er namen verzonnen worden. Op nu.nl was vandaag te lezen dat de Rhenense diergaarde en de NS een wedstrijd hebben uitgeschreven. Ook de Petersburgse Metro en de Petersburgse dierentuin hebben een concours uitgeschreven voor hun twee jongen.
Vandaag was er te lezen dat er veel deelnemers zijn, meer dan verwacht. Naast individuele inzendingen zijn er ook inzendingen van crèches, bedrijven en musea. Er waren ook onverwachte voorstellen, die toch wel tot de favorieten behoren. Het eerste stel de ons allen bekende Dick en Guus. Sinds Dick Advocaat Zenit aan de landsbeker heeft geholpen en nu in de kwartfinale heeft gebracht, is hij hier een BR’er geworden. En ook Guus Hiddink geniet autoriteit. Maar dat kan niet op tegen de helden van Rusland.De namen Dima en Vova. Ter ere van de president en de verkozen president.
Tien jaar geleden heb ik één keer de Petersburgse dierentuin bezocht. Dit was echter een verschrikking. De beren zaten in piepkleine kooien, nog stammend uit de tsarentijd. De dieren waren vel over been. Het was er vies en het stonk er. Maar in tien jaar tijd is er veel veranderd in de stad en hopelijk ook in de dierentijd. Wie weet, als daar straks Dima en Vova wonen, krijgt de dierentuin straks wat meer subsidie en wordt het een bezoekje waard. In elk geval zie ik dan ook Dima een keer in het echt.
Tot slot nog een aantal suggestie’s voor de Nederlandse naamwedstrijd van de Rhenense diergaarde en de NS. Daar het gaat helaas om 1 jong, dus geen combinatie’s. Misschien dat het Balkie, Bert of Bono wordt...

Gentle voice

2008-03-11T02:39:00.000-07:00

Het is tijd voor jazz. Tijd om eens een avond naar goede muziek te luisteren. Laat de koperinstrumenten maar komen. Vanavond treedt het ensemble Gentle Voice op in de Duke Ellingtonzaal van de jazz filharmonie. Vol verwachting lopen wij het voor ons onbekende gebouw binnen. De ontvangsthal ziet er veel belovend uit. Overal hangen portretten van bekende jazz muzikanten, zowel Russische als Amerikaanse. Maar de meeste aandacht gaat naar Duke Ellington. Hele gedichten aan hem gewijd hangen aan de muur. We lopen een wenteltrap op en komen in een café terecht. Een verrassend klein knus cafeetje. Verassend, omdat ik een concertzaal verwacht had en omdat we voor dit ‘concert’ toegangtickets gekocht hadden.
De tafeltjes staan opgesteld als een arena, als een rechthoek met een open zijde. Daar staat een saxofoon, contrabas, drumstel, piano en microfoon. We vleien ons neer op een van de banken en bestellen een cocktail. Om stipt 20uur begint het ensemble. Het eerste stuk is muzikaal. Dan wordt de zangeres naar voren geroepen. In een lange avondjurk met glinsters lacht ze het publiek verleggen toe. Snel vertelt ze wat ze gaat zingen en ze begint met aftellen. Raz, dva i raz dva tri. (1,2, en 1,2,3). Er komt nog snel een stelletje naar binnen geglipt. Zij ploffen een tafeltje verder neer. Het eerste liedje is Engelstalig en erg swingend. Het volgende liedje heeft zij zelf gecomponeerd. Genaamd vervlochten. Een Russische titel. Spannend hoe Russische jazz klinkt. Hierbij de tekst: bli la la dii do do ..... Erg interessant, niet alledaags. Daarna volgen er nog drie eigen compositie’s. Allen op dezelfde manier en weinig interactie met de zaal. De titel is van onderschikt belang, gewoon een aanduiding. Want het had van alles kunnen zijn. Het voortdurende bli bling la la begint mij een beetje te vervelen en ik begin om me heen te kijken. Het stelletje dat te laat kwam trekt mijn aandacht. Hij is duidelijk een buitenlander, met zijn lange smalle gezicht en polo. Zij in glittertruitje Russin. Beide knikken ze voortdurend mee met de muziek. Dit ziet er erg grappig uit. Een aantal keren tilt hij zijn hand twijfelend op, maar legt hem vervolgens weer rustig op zijn schoot. Bij de derde li da li do heeft hij eindelijk voldoende moed opgevat om haar te omarmen. Zij, al vrij teut van twee glazen wijn, blijft toch strak knikkend voor zich uit kijken. Maar schuift tegelijkertijd een stukje dichterbij. Het concert kan hem gestolen worden. Hij denkt alleen maar aan de volgende move. Ik vind dit alles erg schattig en denk verder alleen maar aan - wanneer komt er weer eens een leuk liedje. Na nog twee liedjes, wordt het laatste liedje aangekondigd. Wederom een eigen compositie. Maar zo grapt zij zelf al, dit keer wel met woorden. De drummer maakt er een uitsmijter van en drumt er op los tot de laatste noot. Uiteindelijk verlaten we het ‘filharmonisch café’ als critici. We hebben alles besproken en afgewogen. We hebben onderling een gezellige avond gehad, veel gegrapt, maar voor de jazz hadden we hier niet hoeven komen. Wel wil ik nu graag een cd van Duke Ellington kopen, eens luisteren naar zijn jazz.

De presidentsverkiezingen in beeld

2008-03-05T22:54:00.000-08:00

Er is al zoveel gezegd over de Russische presidentsverkiezingen van 2 maart. Er is al zoveel geschreven over de ze dag. Daarom een fotoreportage van stemmend Sint Petersburg.

1.Aankondiging verkiezingen 2.Stemlokaal

3. Tegengeluid Ander Rusland 4.Uitnodiging stemlokaal

En wist u dat:

- er zeep en chocolade werd uitgedeeld aan de stemmers

- in sommige districten zelfs gratis medische controle

- docenten verplicht waren om te stemmen in hun school ( stemlokalen waren in scholen)

- zij ook ouders mee moesten nemen

- anders ontslagen konden worden

- hetzelfde gold voor veel studenten/ soldaten

- waarnemers om 5 voor 8 gevraagd werd hun jas elders op te hangen

- op dit moment de bus verzegeld werd

- een waarnemer van de communistische partij zag dat er wat ingegooid werd

- dit 150 ingevulde stembiljetten waren

- de verkiezingen verder rustig zijn verlopen

- er 's nachts een groot feest in het Kremlin was

- er nu echt genoeg over geschreven is.

Is dit nu de Russische maffia?

2008-02-29T12:14:00.000-08:00

Slechts één keer in de vier jaar heb je de kans om op deze maanddag een bericht vast te leggen. Deze kans mag ik natuurlijk niet onbenut laten. Daarom een verhaal speciaal bewaart voor een bijzondere dag. Een waar gebeurd verhaal uit december 2007.

Maffia en Rusland. Vaak worden deze twee woorden aan elkaar gekoppeld. Hoewel ik nu al twee jaar regelmatig in Sint Petersburg verblijf, heb ik de koppeling nog niet echt meegemaakt. Eenmaal eerder heb ik wel eens geschreven, hoe vier zwart geblindeerde auto’s mij voorbij snelde en even later gierend tot stilstand kwamen bij de Zwitserse juwelierswinkel. Verder is maffia eigenlijk meer grap bij ons thuis geworden. “Hoe heb je dat voor elkaar gekregen?” “(Big smile) De maffia is onsterfelijk.”
Maar nu, damesch en heren, kom ik met een echt maffia verhaal. Waar gebeurd. Nog vers in het geheugen. Ik neem jullie mee naar de schimmige buitenwijken van Sint Petersburg. Waar niet alles het zonlicht duldt en waar de lucht grauw en grijs is.

Het gebeurde op een vrijdag ochtend. Op kantoor rinkelde de telefoon. Aan de andere kant van de lijn sprak onze tipgever: “Als jullie nog iets van jullie geld terug willen zien, dan moeten jullie nu naar het volgende adres komen.” Een van onze cliënten stond op het punt failliet verklaard te worden. Na kort overleg, blijkt dat dit inderdaad de enige kans is om nog iets van de investering terug te zien. Voor gewichtigheid en voor een beter onderhandelingsresultaat, moet zowel het afdelingshoofd als de Nederlandse directeur mee. En dat betekent ook een tolk. En zo zat de delegatie (niet in zwart pak) een half uur na het telefoontje wel in een zwarte mercedes (niet geblindeerd) op weg naar het genoemde adres. Op weg naar contactpersoon I., die maatjes is met de voormalige eigenaar van het bedrijf.

Mobiele telefoon. “Spreek ik met I.?” “hmm.” “Wij staan voor de deur, in een zwarte mercedes.” “Ok, ik kom zo de hoek omrijden in een zwart geblindeerde lexus jeep. Volg mij!.” Klik en er is opgehangen. En zo wordt het een kleine stoet. I. heeft ontzettend veel haast, verkeersregels kent hij niet. Binnen tien minuten rijden beide auto’s een oud fabrieksterrein op. Voor de ingang houden ze halt en zwaaien de deuren open. De delegatie volgt I. het zevenetage bakstenen gebouw in.

In eerste instantie wordt de doorgang ons belemmerd. Maar na een kort belletje gaat de telefoon bij de bewaker. Een rauwe stem schalt er doorheen “Doe eens gauw open!”. En zonder enige documenten te hoeven invullen zijn we opeens binnen. Met z’n drieën in een minilift naar de vierde etage. Een grote lege hal en twee deuren. We nemen de eerste. Gelijk na de deur is er een metaaldetectorpoortje. Vreemd voor een kantoorgebouw, denk ik bij mezelf. In het kantoor staan zes bureau’s, er wordt hard gewerkt. Links is er nog een deur. Nadat wij zijn aangekondigd wordt de deur voor ons geopend. Door een blauwe rookwalm zien we een ineengedoken man achter een groot bureau zitten. Een te groot bureau in een kamer waar verder niets staat.
Hij gebaart ons welkom en wijst ons de stoelen aan waar we plaats mogen nemen. I. neemt het woord. Zo krijg ik de kans om het mysterieuze figuur in de grote leren stoel zijlings te bestuderen. De man ziet er ziek uit. Zijn huid is verschrompeld, zijn ogen fijn dicht geknepen. Om zijn hals hangt een dikke gouden ketting. Hij is ongeschoren. Zijn kleding lijkt van de vuilnisbelt te komen. Hij komt over als een sloeber en slurpt pik zwarte koffie naar binnen. Af en toe onderbreekt hij zijn slurpen om een trek te nemen aan zijn sigaret. I. is klaar met spreken. Het woord is aan onze delegatie. Van tevoren waren we gewaarschuwd. Niet onderhandelen! Neem elk aanbod aan.

De cijfers komen niet overheen. De man drukt op een van de knoppen op zijn paneel. "K. hierheen en snel!"Nog geen twintig seconden later is K. binnen. De man fluistert hem wat in het oor. K. vertrekt weer. Al snel vertrekt ook de afdelingsdirecteur, die naar hun boekhouder moet. En ook I. krijgt een belletje en verlaat het vertrek. Wij blijven alleen achter. De man begint zijn verhaal. “Vroeger was dit een florerend bedrijf. We waren de nummer één in Rusland, wat betreft pelmeni (Russische ravioli) en mayonaise. Ik had directe toegang tot het Kremlim en het Smolny. Als ik met iemand wilde spreken, hoefde ik alleen maar mijn hoorn op te pakken en had ik een directe lijn. Eind jaren negentig werd het een rommel.” Er wordt op de deur geklopt en mister godfather kijkt verbaasd op. Hij is toch in bespreking. Wie durft hem te storen? Er komt een kerel naar binnen gerend. Baas, er zijn wat probleempjes. D. en T. luisteren niet. Waarop de man hem koel aankijkt. “Leg ze dan maar elk apart in een kamer. Hou ze tegen de grond. Als ze nog niet willen luisteren, moeten ze maar voelen.” Hij schudt de kerel weg en kijkt ons weer aan. “Sorry voor het oponthoud. Dagelijkse gang van zaken.” En hij vraagt hoe het bedrijfsleven er in Nederland aan toe gaat.

Na twintig minuten staan we weer in de hal. I. zegt dat we de man dankbaar moeten zijn. Dat we een redelijk bod hebben gekregen en dat als we de volgende dag waren gekomen er niets meer te halen viel. Misschien alleen wat rot vlees uit de containers.

We rijden terug naar kantoor en gaan verder met het dagelijkse reilen en zeilen. Alsof er niets gebeurd is. Alsof alles normaal is. Met onze dagelijkse gang van zaken.

In de metro

2008-02-24T02:54:00.000-08:00

Niet meer dan tien centimeter afstand. Zo dicht op elkaar. Als het nog veel drukker wordt, dan zullen ze elkaar raken. Een mooie vrouw en een goed geklede man. Midden in de spits. Door de luidsprekers schelt de waarschuwing “ Pas op, de deuren sluiten”. Zij letten er beiden niet op. Tegenover elkaar twee mensen. Zij zit, hij staat. Beide kijken naar beneden. Zij gunnen elkaar geen blik. Zij zijn opgeslokt in de wereld van “Alles is anders”. Een roman van de populaire detective schrijfster Alexandra Marinina. Hij heeft zich al wat verder laten meeslepen dan zij. Zo’n 147 pagina’s.
Ik sta ernaast en gniffel. Zouden ze het door hebben van elkaar? Een mooie vrouw en een goed geklede man. Beide zonder trouwring. Een openingszin ligt voor het oprapen- vind jij het ook zo spannend? Het zou zomaar kunnen. De metro schijnt namelijk best romantisch te zijn. Behalve dat het knus is, moet je ook minimaal twee minuten op een roltrap staan. En het is me opgevallen dat geliefden elkaar dan altijd omhelzen. Even knuffelen, even op elkaar hangen. Of even een gesprek aanknopen. Wie weet wat een metroritje tot gevolg kan hebben...

Kittens bovengronds

2008-02-07T04:10:00.000-08:00

(Wat er vooraf kan gaan aan kittens ondergronds)

Een jong Russisch gezin woont op de eerste etage in een éénkamer appartement. Ofwel, in het Nederlands op de begaande grond. Man, vrouw en zoontje van vier. Een jaar geleden wilden ze graag een uitbreiding. Geen zoon of dochter, maar een mooie dikke poes. En ze noemden haar Sonya. Ofwel slaapkop. Zoonlief en Sonya speelden en rollebolden. Maar op een dag kneep Sonya er tussenuit en rollebolde zij met onbekend wie. Het gezin was dolblij toen zij Sonya na een week vonden. Nog blijer waren zij toen haar buik begon uit te puilen. Vader nam de zorg voor Sonya op zich. Aaide haar voortdurend en kocht een nestje voor haar. Als Sonya op de bank lag en vrouwlief zelf even wilde neerploffen, dan werd vader boos. "Hoe durf je haar van de bank af te duwen. In de metro sta je toch ook voor een zwangere vrouw." En op een ochtend was het zover. Het gezin had zich verzameld rond de doos en verwelkomde drie nieuwe gezinsleden. De kittens groeide op, maar het huis werd te klein voor alle zeven de bewoners. Vrouwlief vroeg al haar collega’s „ ach toe, will je echt geen schattige lieve kitten?“ Helaas had een ieder andere zorgen aan zijn hoofd. Er moest een nieuw huis gevonden voor de kittens en dus raapte de vrouw al haar moed op en schreef op een bord: „ Gratis mee te nemen- schone schattige kittens!“ En met dit bord onder haar ene arm en de kittens in een mand onder haar andere arm daalde zij de lange roltrap van de metro af. En twee uur lang stond zij haar kittens aan te prijzen, met succes. ’s Avonds kwam zij met lege handen thuis. Opnieuw met z’n viertjes.

Nee, dit verhaal is nog niet afgelopen. Want het loopt niet altijd voor iedereen goed af.

De tijd verstrijkt. Het dagelijkse leven gaat weer verder, alsof er niets veranderd is. Of toch? De buik van Sonya blijft uitpuilen. En na drie weken lijkt het wel of ze in verwachting is van een tienling. Wanneer heeft dit kunnen gebeuren? Het gezin wil geen gezinsuitbreiding meer!

In elk geval op een vroege zaterdagochtend, klokslag zes, wordt het gezin uit hun slaap gewekt. Zoon lief is wakker geschrokken, omdat Sonya hem in zijn hiel heeft gebeten. Moeder kijkt naar het voeteneind en valt stijl achterover. Daar licht de eerstgeborene van de tweede leg. Met moederkoek en al. In hun bed! Bijgekomen sleept moeder Sonya naar de keuken en maakt snel een nestje, terwijl zij Sonya belerend en bestraffend toespreekt. Vader heeft ondertussen de eerstgeborene bij zijn nekvel vastgepakt en doorgespoeld. De vrouw huilt tranen met tuiten, maar beseft ook dat ze dit niet nog een keer willen, en zeker niet met tien kittens. Later op de ochtend blijken er drie kittens in de doos te liggen. Drie zwarte panterachtige hummeltjes. Voor de tweede keer vraagt de vrouw aan haar collega’s : “Wilt iemand nog een kitten?” en voegt er even later aan toe; “Nu het nog kan.”

Let Op!

2008-02-04T04:38:00.000-08:00

Sint Petersburg is een wereldstad in Rusland. Soms wordt mij wel eens gevraagd of het erg gevaarlijk is in Sint Petersburg, of het er wel veilig is. In mijn beleving is het niet zo gevaarlijk. Hoewel ik zelf af en toe twijfel.

Uiteraard worden er conflicten uitgevochten, zijn er confrontaties, maar dat heb je in elke grote stad.

Er is veel xenofobie en toch ook wel (openlijk) rascisme. Maar zelf merk ik dit niet.

Het verkeer is levensgevaarlijk. Afgelopen weekend zijn er in Sint Petersburg en de Leningrad oblast 12 personen om het leven gekomen. Maar zolang ik zelf niet rij beweeg ik mij in het verkeer niet als een bange muis. Maar ik weet wel dat een zebrapad niets betekent en een maximum toegestane snelheid in de praktijk niet bestaat. Daarbij nemen velen expats gewoon deel aan het verkeer en zijn ze in hun rijgedrag niet te onderscheiden van de Russen.

Vaak wordt er bericht over diefstal. Niet voor niets is het gebruikelijk dat een huis twee voordeuren (achter elkaar) heeft met minimaal 3 sloten.

Toeristen worden gewaarschuwd om op hun spullen te passen, zeker als ze gebruik maken van de ondergrondse. Zelf maak ik dagelijks gebruik van de metro en tot zaterdag heb ik er nooit een incident meegemaakt.

Zaterdag stonden we bij Gostiny Dvor (het metro station, dat uitkomt op de hoofdstraat Nevski Prospekt) en stapten de metro in. Er was voldoende plaats dus ik ging zitten. Ik keek naar de ingang. Plotseling duwt een groep mannen zich naar binnen. Erg agressief. Merkwaardig kijk ik op. Dan springt er uit de groep mannen een tengere toerist. „ I am sorry, I am being pocket lifted „. Het duurde een seconde voor ik begreep wat er gebeurde. De toerist tastte zenuwachtig zijn zakken af en liet vervolgens zijn hoofd hangen. Met een verstrooide blik keek hij op en rende de metro uit, achter de groep overvallers aan. Tegelijkertijd staptte bij de deur ernaast nog een groep mannen uit. En de deuren sloegen dicht.

Ik zit nog steeds en krijg een onprettig gevoel. Een hulpeloos gevoel. Het gaat door me heen dat ik de toerist misschien had moeten bijstaan, ik spreek tenminste nog de taal. Stel je voor dat ze zijn paspoort hebben, dan zit hij echt in de problemen. En dat op vakantie.

De volgende halte moesten wij er alweer uit. Boven aangekomen stappen we op een politieagent af en leggen de situatie uit. Zijn antwoord: „Ja, we weten dat er al een tijdje een bende op deze lijn actief is. Ik zal zodadelijk wel even naar Gostiny Dvor bellen.“ Meer viel er niet aan te doen.

Boris Eifman’s Meeuw

2008-01-30T00:10:00.000-08:00

Maandagavond. Het Aleksandrinskij Theater is tot de nok toe gevuld. Vijf balkons, de beletage, een tsarenloge en ook nog de parterre. Stamp vol voor de balletvoorstelling– De Meeuw - naar het gelijknamige boek van Tsjechov uit 1896. Het verhaal, oorspronkelijk bedoeld als komedie, speelt zich af op een landgoed. Het draait om keuzes maken, minaars, intriges ofwel driehoeksverhoudingen. Dramatisch zwaar op de muziek van Sergeij Rachmaninov.

Om vijf uur, diezelfde maandag, werd ik gebeld door een vriend of ik hem wilde vergezellen naar een balletvoorstelling. Hij is eigenaar van een bar/ nachtclub. De solist van het dansgezelschap vormt vaak tot in de late uurtjes gezelschap in zijn Bubblebar. En had hem uitgenodigd. De premiere van De Meeuw had ik een half jaar geleden bezocht, dus dit keer had ik de gelegenheid om de voorstelling eens vanaf een kritische kant te bekijken. Hieronder mijn indrukken.

Het decor is minimaal en abstract. Gedurende de gehele voorstelling zijn er de volgende attributen te zien: twee straatlantaarns, het karkas van een kubus, een stoel, soms een gordijn in het midden, staal en spiegels. Opmerkelijk is wel de hoeveelheid verlichting. Zelfs op het decor zijn lampen geplaatst.

De muziek zwelt aan. Helaas geen orkest, wat vaak een plus geeft aan Russsiche optredens. Boris Eifman geeft de voorkeur aan muziekopnames. Geel licht valt op het karkas van een kubus. Hierin zit Konstantin opgesloten. Opgesloten in het raamwerk van de tijd, Hij breekt uit met zijn eigen ongewone stijl en de voorstelling is begonnen. Zijn stijl is expirimenteel, abstract en expressief. Berust op leunbewegingen en dierlijke elementen. Valt samen met de staccato muziek. Hij onderscheid zich door veelkleurigheid. De andere stijl wordt verwoord door de gevestigde Trigorin (de stamgast van Bubblebar). De kleuren zijn monotoon, dominant zijn donkerpaars, bordeaux en grijs. Bewegingen zijn elegant en soepel. De dansers lijken van elastiek. Vierentwintig dansers bewegen zich tussen deze twee stromingen. De danser’s richting komt terug in de kleur van het kostuum en het tempo van de muziek.

Konstantin begeeft zich op een surrealistisch plastisch pad. Op het ene moment bestaat de danser niet meer, dan is de danser opgegaan in een groter geheel. In een primitieve (of juist futuristische) levensvorm. Een witte worm met menselijke uitstulpingen. Vreemd, doch interesant. De bewegingen worden gekenmerkt door symmetrie en herhaling. Het geheel wordt mystisch gemaakt door rook. Het zou geschikt passen binnen de fantasiewerled van Salvador Dali. Op het andere moment wordt zijn stijl gekenmerkt door hip hop uitingen. Eerst enkel door de mannelijke dansers. Dit valt tegen. Als later de vrouwen er al hip hoppend/ street dansend bijkomen is het een aardig gezicht. Trigorin gaat eerst in de aanval, maar al gauw geeft hij zich over en neemt hij de hoekige bewegingen over.

Tegelijkertijd spelen er intriges af tussen de vier hoofdpersonen. Solo’s en pas de deux. Passie is verstrengelde liefkozende dansbewegingen op romantische muziek. Maar soms staan ook alle vier de sterren op het podium hun twijfels te uiten. Vooral deze wroegingen zijn prachtig weergeven. Subliem. Ieder heeft zijn eigen dans in een eigen felle lichtbundel. Zo’n lichtbundel bekend uit Mr. Bean als hij uit de lucht valt. Door deze lichtbundel worden de verhoudingen duidelijk. Door versmelting en verwijdering.

En zo wordt tegen het einde Nina verstoten uit de bundel van Trigorin. Rood licht. Zij raakt aan lager wal en wordt stripteasedansers. Verkleed als vogel, slechts met veren bedekt, danst zij op een podium. Een schietschijf komt naar beneden en Nina vormt de bull’s eves. De gasten schieten en Nina valt definitef van haar voetstuk. Konstantin aanschouwd dit en kan het niet verdragen. Hij keert terug naar het karkas, waar hij uitgebroken is en brengt het terug naar de oorspronkelijke kubusvorm. De cyclus is rond, het licht dooft. Daar hou ik zelf erg van. Na drie maal applaus in ontvangst nemen, sluit het doek definitief. De Meeuw was met stukken fantastisch. Een dikke zeven. Dat was het. Maandagavond.

De jaargetijden

2008-01-20T22:30:00.000-08:00

Een muziekstuk van Vivaldi uit 1725. Door honderden bezoekers beluisterd op 20 januari. Bezoekers bestaande uit ouders met kinderen. Kinderen met hun gepensioneerde ouders. Bebaarde mannen, behaarde vrouwen. Mannen met wandelstokken, getrouwde vrouwen. In satijnen, kant, jeans of wol. Stijlvol, simpel en gepierced. Paartjes, vrienden, alleenstaanden. Allen in de grote zaal van het philarmonisch. Witte stoelen met rode bekleding. Witte marmeren zuilen, rode gordijnen.

De dirigent komt op. Stilte. Hij buigt en stapt op zijn podium. Groet het orkest. Nog steeds stilte. Hij legt zijn oor te luister. Wacht op het juiste moment. Iedereen wordt muisstil en zit op het puntje van zijn stoel. Dan zwaait hij met zijn stokje. En als bij toverslag klinken de lange halen van de violen, speelt de cello erdoorheen en zijn we omringd door de lente.

Waarom hebben dirigenten altijd lang (grijs) haar? Lang genoeg opdat het kan meedansen met zijn bewegingen. Zijn bewegingen lijken enerzijds op de bewegingen van zo’n houten poppetje, aan elkaar gebonden met elastiek. Die knikt met zijn knieën en voorover buigt als je op de onderkant drukt. Anderzijds heeft hij veel weg van koning dwerg in de Efteling. Hij tuit zijn lippen, bolt zijn wangen, brabbelt en proest. Een geheimzinnig lichaamstaal, waar alleen de orkestleden op reageren. De student in de hoek, die in zijn eentje in de buitenste rij zit, heeft er nog wat moeite mee. Deze violist doet zijn uiterste best, het zweet staat op zijn voorhoofd en hij speelt door alle ongemakken heen. Zijn nek is rood, tot bloedens toe. Maar hij hoort erbij! En hij draagt net als de dirigent en net als het leeuwendeel van het orkest, een smoking. Maar, in tegenstelling tot de orkestleden, heeft de dirigent manchetknopen afgezet met een parel. En in plaats van een vlinderdas, een kobaltblauw befje.

Hoe sneller de muziek, hoe meer zijn haar danst. Hoe sneller ik aantekeningen in het programmaboekje maak.Overweldigende muziek.

De dirigent draait zich om. Een daverend applaus. Bravo! Roept de dirigent. Bravo antwoordt het publiek. Bloemen worden aangedragen. Buigingen volgen. En dan achter de dirigent aan verdwijnt het orkest achter de witte zuilen, achter de rode gordijnen. En blijven de rood beklede witte stoelen leeg achter in de schemering van de lustra.

p.s. Speciaal voor jou Peer, leeuwendeel!

Hoog gehakt

2007-12-17T03:17:00.001-08:00

Ik sta in een schoenenwinkel. Een kleintje. Meer een boetiek. Met mij zijn er nog 2 klanten. Een russische schone en een russiche, wiens schone jaren al verwelkt zijn. Toch wordt mijn aandacht getrokken door de vrouw in middelbare leeftijd. Het is zelfs mogelijk dat zij de zestig nadert. Zij houdt zich kaars recht. Zij heeft een parmantig zwart hoedje op haar hoofd. De bloem, die dit hoedje nog meer flair geeft, heeft een glinsterend hart. Of het nepsteentjes zijn, kristallen of ware diamenten. Ik heb geen idee. Haar blond geverfde haar in een knotje. Een zwarte mantel en daar onder draagt zij coltrui, met broche, en een rok, met schots partoon. Kennelijk is zij hier al lang, want voor haar heeft de verkoopster een tiental schoenen uitgestald. De ene is nog hoger dan de andere. De ene glinstert nog meer dan de ander. Het aanzicht alleen al, doet het zweet bij mij uitbreken. De vrouw haalt opgelucht adem. ' Het wordt deze. Deze is prachtig en zo stijlvol!.' Jazeker',vult de verkoopster aan, ' en daarbij zijn ze ook nog jeugdig.'
Het parmantig vrouwtje loopt uiteindelijk de winkel uit met hoog gehakte zwart gelakte pumps. Met open neus en een bloem ter versiering. Of dit nepsteentjes zijn, kristallen of ware diamenten. Ik heb geen idee. Maar ik weet wel- ze zijn erg hoog gehakt.

24

2007-12-14T03:44:00.000-08:00

Het is drie uur in de nacht. Donker. Nog geen schemering. Alleen verlichting van lataarnpalen, neon reclame verlichting en alle kerstversieringen. Sint Petersburg is voor 200 miljoen roebel versierd met kerstverlichting. Wel te verstaan voor zo´n 5 miljoen euro.

Donker. Drie uur in de nacht. Wat te doen? Voor de hand ligt even opwarmen in een cafe, je geluk beproeven in het casino of wachten voor het metrostation, die zijn deuren om 5 uur opent.

Maar nee, dit alles is niet wat je zoekt om drie uur in de nacht.

Bijvoorbeeld- je wilt iets uitdagends, iets om over na te denken, iets om in op te gaan…Uiteraard, een boek. Gelukkig kent Sint Petersburg vele filailen van de 24-7 keten „letter-eter“ .

Of je hebt het koud en voelt je eenzaam. Je zit verlegen om een tweede huid, om iets waarmee je kunt knuffelen, iets warms. Uiteraard, een bontjas. Geen nood, de kruglosutochno bontwinkel zit om de hoek.

Het is stil. Te stil. In de verte slaat een schim net de hoek om en verdwijnt in de wir war aan steegjes en binnenplaatsen. Niemand, geen geluid, eenzaam. Maar dan flikkert de neon reclame van de rost in de branding- iceberg. En is het niet iceberg, dan is het wel titanic. Hier kan men zich onderdompelen in alle verschillende muzieksoorten of een willekeurige film uitkiezen.

Je kapsel is uit model, je geurt niet heerlijk, je wenkbrouwen lopen door elkaar , je handen zijn niet zacht en ook je mascara is verlopen. Dames wees gerust. Ook in deze behoeftes kan men zich hier 24 uur per dag in voorzien.

Ach ja, dat zal over een week wel weer even wennen zijn. Boodschappen doen in Nederland.

p.s. en een 24-7 apotheek is niets vreemds, alleen is dat hier niet 1 apotheek in de stad. 24-7 is meer regel dan uitzondering in de apothekenbranche.

Trompetgeschal

2007-11-27T22:37:00.000-08:00

Elke avond staat er bij de uitgang van de metro een man op een kist. Onder een straatlantaarn. Kaarsrecht en gehandschoend. Maakt niet uit of het vriest of dooit, sneeuwt of regent. Zijn vingers bewegen soepel en snel over drie knopen. Over zijn kostbare trompet. De ene avond staat er klassiek op het repertoire, de andere dag een mars en weer een dag later is de Russische folklore aan de beurt.

De man op de kist heeft succes. Aldus, zo toont het kartonnen doosje dat voor de kist staat. Het doosje is gehalveerd. Waarschijnlijk is een dergelijk volume hoogmoed, niet haalbaar of vangt zo’n diepe doos gewoon niet. Over de doos heen ligt nonchalant een doek. En op de felle kleuren van het doek flonkeren in de sneeuw de kopeken en roebel muntstukken. Elke avond lossen voorbijgangers hun zakken met kleingeld. Als het niet regent ook nog wel eens bankbiljetten. En onder het spelen door bedankt de man zijn toeschouwers. Zijn toeschouwers genieten van zijn spel, terwijl het stoplicht op rood staat.

Zo ook ik. Bij groen loop ik op het ritme van de dag verder. En nog lang hoor ik de schelle klanken van de trompet. Al lopend in de sneeuw, vlokken ongelooflijk groot- groot als pingpongballen, licht alleen van straatlantaarns en verder duisternis, heeft het trompetgeschal een bijzonder karakter. Misschien zelfs een karakter, die niet misplaats zou zijn geweest in een van Dostojevskij’s Petersburgse verhalen.

27.11.07

De Russische realiteit

2007-11-09T06:55:00.000-08:00

Russisch bijgeloof is een thema waar je altijd op terug kunt komen. Soms lijkt het over er achter elke handeling wel een ritueel, volksgebruik of regel schuil gaat. En zelfs als er geen bijgeloof in het spel is, dan nog blijft veel onverklaarbaar en onbegrijpelijk. De vraag waarom bepaalde dingen behoren te gaan volgens zulke wegen/ tekens, is natuurlijk nutteloos. Dan is het voor de Russen alweer duidelijk dat ik het naïeve meisje uit Nederland ben. Alvast een kleine reeks, die me gelijk te binnen schiet. De drempel steekt men met de rechter voet over. Bloemen geef je in een oneven aantal. Het enige middel tegen hoesten is iets met honing; melk met honing, kruidenthee met honing of warme wodka met honing. Zonder de juiste contacten kom je nergens. Smeergeld is heel gewoon. Regels zijn er om ze met een inventieve manier te ontwijken. Soep is niet voor gasten, gasten krijgen een salade voorgeschoteld. Pijn van anderen mag je niet op je zelf aanwijzen. In het ziekenhuis moet je bachili aandoen (blauwe beschermhoezen, die wij om onze schoenen aandoen in het zwembad). Onder levering, wordt levering tot aan de drempel verstaan. Wil je je nieuwe goederen in huis, dan moet je handje-contantje extra betalen. De verwarming wordt centraal geregeld, je kan het thuis dus niet afstellen. Men gaat hier eerder naar een Sushibar, dan naar een restaurant. Tegen droge lippen helpt het eten van boter. Als je een bril draagt, heb je vroeger te weinig wortels en bosbessen gegeten. Alles wat Russisch is, is geweldig. (Maar toch heeft iedereen liever westerse apparatuur in huis)..... aldus wordt vervolgd.

Campagne

2007-11-09T06:54:00.000-08:00

Over een maand zijn de Doema-verkiezingen en dat betekent dat het volop campagnetijd is. Elke ochtend staat er bij de metro een vrouw van de partij Edinaja Rossija krantjes uit te delen. Door de hele stad heen zijn postors, bilboards en aanplakbiljetten verspreid. De belangrijkste kleuren zijn groen en blauw en de Russische tricolor. Eigenlijk zie ik alleen maar campagnemateriaal gerelateerd aan Poetin. En daarmee spant de partij Edinaja Rossija de kroon. Deze partij telt 1,7 miljoen leden en hun beleid is: Poetins plan. In de teksten op bilboards komt dat er als volgt uit te zien; ‘Poetin houdt altijd rekening met Sint Petersburg’ ‘Poetin voor een rechtvaardig Rusland’ ‘Rusland- ik, jij, wij’. Zouden deze leuze’s de burgers helpen bij haar beslissing of staat de uitkomst eigenlijk al vast? Nog een maand te gaan, we zullen zien.

Kittens (& puppies) ondergronds

2007-10-31T12:23:00.000-07:00

Dit verhaal speelde zich al een poosje geleden af. ’s Avonds baande ik mijn weg door het metrostelsel, tezamen met duizenden andere forensen. Ik moest een keer overstappen. Terwijl de roltrap mij naar het juiste perron bracht, zag ik boven in de hoek twee vrouwtjes staan. Twee echte Russische vrouwtjes; warm ingepakt, wat mollig en bepakt. Tasjes in hun handen, tassen op de grond en kartonnen dozen. Ik snelde naar de dichtst bijzijnde deur, maar was net te laat. De metalen deuren sloegen voor mijn neus dicht. Al wachtend op de volgende metro, trokken de twee vrouwen mijn aandacht. Voor hen bleven om de zoveel tijd mensen staan. De vrouwen besteedden er geen aandacht aan en waren onderling in een heftig gesprek verwikkeld. Ik liep naar ze toe en keek in de dozen voor hun voeten. In de ene doos zaten twee kittens; beide wit met grijze staart. In de tweede doos was het een stuk bonter. Drie grijs blauwe kittens en twee bruine puppies. Om mijn heen klonk het ach en ooo. Zo ook in mijn hoofd – ach, wat een lieve hulpeloze beestjes. Ik liet de eerste metro schieten, aangezien ik nog vol bewondering de inhoud van de twee dozen aanschouwde. De volgende metro arriveerde 3 minuten en 10 seconden later. Al die tijd pijnigde ik mezelf. Wat zou het toch leuk zijn om een katje in huis te hebben. Zal ik er dan toch een nemen en thuis komen met .. verrassing! Of toch niet. Uiteindelijk liet ik het bij tien roebel in het bedelbakje ter onderhoud van de dieren. Ik stapte de metro in, maar bleef de kittens in de gaten houden. ‘Pas op, de deuren sluiten’, en kort daarna Bang. Met een harde knal sloegen de dubbele deuren dicht en met elke seconde bracht de metro mij dichter bij huis, ver ver verder weg van de ondergrondse kittens.
31.X.07

Dress-code

2007-10-20T03:55:00.000-07:00

Vandaag is ons op subtiele wijze duidelijk gemaakt dat wij ons aan een dress-code te houden hebben. Het personeel had zich de laatste dagen te veel vrijheden toegeëigend. Zo liepen er jonge dames rond in korte rokjes en op hooggehakte laarzen. Of weliswaar in een colbertje, maar daaronder niets. Het personeel moet weer in het gareel lopen en daarom kwam de personeelsmanager op “bevel” van de directeur (een ex-militair) ons verwittigen dat het zo echt niet langer kan. Men heeft zich te houden aan het ukaz uit 2006, waarin alle kledingvoorschriften staan beschreven. Aldus de opsomming van hoe vrouwen zich horen te kleden:
- Een colbertje met rok of broek, eventueel een jurk. Het colbertje mag van structuur/ stof verschillen van de andere details van het ensemble. De optimale lengte voor de rok is tot aan de knie.
- Kleuren: donkerblauw, donker bordeaux, bruin, grijs, beige. Alle details van de garderobe moeten op elkaar afgestemd zijn qua kleur en in totaal mogen er niet meer dan drie kleuren zijn.
- Dichte schoenen met hak, maar niet hoger dan 5-7 cm.
- In de zomer is het toegestaan om dunne zijde stof te dragen. In de zomer mag de hiel bloot zijn.
- Accessoires mogen een paarlemoeren halsketting of een zijde sjaal zijn.
- Make-up met mate en mode bewust (wat mode bewuste make-up ook moge zijn)
Dat wordt nog even zoeken in mijn garderobe of de vereiste kledingstukken ertussen hangen. Een zijde sjaal en paarlemoeren halsketting, dat kunnen ze in ieder geval zeker wel vergeten. Eigenlijk weet ik ook niet of dit voor mij van toepassing is, maar waar je bent, daar behoor je je eigenlijk ook aan aan te passen (ben even het passende gezegde kwijt). Integreren op de werkvloer. Toch ben ik blij dat het morgen vrijdag is. Op vrijdagen is het allemaal wat soepeler, dan mag er naar Amerikaans model business casual gedragen worden. En dus loopt iedereen massaal in jeans en op platte zolen. Op een enkele na die zonder hakken haar vrouwelijkheid verliest. Nog even ter uwer vermaak het gedetailleerde lijstje met outfits, die ten alle tijden verboden zijn:
- veel te open en sensuele jurken en rokjes. Oftewel mini.
- topjes tot aan de navel
- heupbroeken
- doorzichtige kleding
- kleding die erg strak zit, dus als een tweede huid
- kleding die te veel zakt/ omhaag gaat als de werknemer gaat zitten
- sandalen, sportschoenen en grove schoenen.

18.X.07

Probka

2007-10-19T09:43:00.000-07:00

Fileproblemen. Ja, ook hier is de file een dagelijks terugkerend tafereel. Misschien is het hier nog wel erger. In Sint Petersburg, een stad met ruim vijf miljoen inwoners, is 1 op de 4 bestuurder van een auto(wrak). Kortom de Russen brengen behoorlijk wat tijd door in de file. Dat je er in komt te staan is meer regel dan uitzondering.
In principe hoor ik geluk te hebben. Ik werk in de ‘oblast’, ofwel in de middle of nowhere. Dus de forensen zouden precies de tegenovergestelde richting op moeten, zowel ’s ochtends als ’s avonds. Heen gaat het meestal nog wel, maar terug...
Neem vandaag. Woensdag 17 oktober. Een normale woensdag, een dag midden in de week, niets bijzonders. Dus je zou in principe geen hindernissen verwachten. Tttttring, volchonka staat vast, er is een ernstig ongeluk gebeurd. Een ongeluk kan altijd gebeuren, maar dat slaat ons werknemers in de personeelsbus nog niet uit het veld. Er zijn meer wegen die naar een metrostation leiden. Om precies te zijn twee. Logischerwijs slaan we vandaag dus rechts af in plaats van linksaf. Na vijf minuten vallen we al met onze neus in de boter. Een stilstaande probka. Veel te veel auto’s voor deze provinciale eenbaansweg.
Maar de weg verbreden, ho maar! Daar zijn veel creatievere methodes voor. De berm is ondertussen een modderweg, waar zich baan twee heeft gevormd. Baan drie beweegt een stuk vlotter dan nummer een en twee, maar zij bevindt zich wel in de berm van de tegenliggende partij. En voor diegene die echt veel haast (ongeduld) hebben, die maken gewoon gebruik van baan vier. Jouw tegenliggers moeten maar voor jou wijken en willen ze dat echt niet, dan duik je vliegensvlug achter een rookwolk van een vrachtwagen op baan een. Spannend, is het niet.
Eigenlijk ben ik er al aan gewend. Ik denk eigenlijk alleen elke keer - dat wordt nog later thuiskomen. Toch ben ik op wonderbaarlijke wijze altijd om en nabij acht uur thuis. Nog twee dagen probka’s en dan even twee dagen niet J

P.S. Niet heel erg gek dat er zoveel ongelukken zijn met dit rijgedrag. Daarbij blijven de rijtuigen die in botsing zijn geraakt staan op de plek van het voorval, ook als dit twee rijbanen afsluit.
17.x.07

Wat lees ik nu op nrc.nl

2007-10-17T05:43:00.000-07:00

Dit is toch wel even schokkend nieuws, dat ik hier zo vanuit de directeursstoel (jaja, als de baas er niet is, mag ik er zitten :)) in de provincie van Rusland lees. Afschaffen van de basisbeurs? Het verworven recht van de zelfstandige student. Ook al ben ik nu een loonslaaf, ik voel me veel meer verbonden met het studentenbestaan. Daarbij heb ik nog recht op 1 jaar stufi. En ik was nog wel zo blij met de regeling dat je die ook op kan nemen bij studie in het buitenland. En wat nu?? Nu kan ik er niet eens mijn zegje over doen. En of de studenten massaal gaan demonstreren is nog maar de vraag, aangezien het fenomeen demonstratie vreemd is aan onze generatie. Als het er op aankomt, zal de studentenvakbond vast de studenten mobiliseren, maar ik hoop dat minister Plasterk een ander potje vindt.
Aldus een zucht van een ex-student, die het zoete studentenleven niet wil laten varen.

Herfstbloemen

2007-10-08T07:16:00.000-07:00

“Gouden herfst”. Zo heet de herfst in Sint Petersburg. Al twee weken zijn de bomen van kleur aan het veranderen. Groene bladeren, gele bladeren, rode bladeren, oranje bladeren, bruine bladeren. Een heel schilderspallet vol aan kleuren. Vooral de vele berken- en beukenbomen zorgen voor een gouden gloed over de stad. En als er een briesje door de bomen heen waait, beland je onder een gouden regen. Prachtig al die kleuren in de steeds grauwer wordende stad. En een goed alternatief voor de bloemen, zoals zal blijken. Bloemen brengen natuurlijk ook zo hun kleur. Maar de rozen, tulpen, gladiolen etc., allen voornamelijk afkomstig uit Nederland, zijn alles behalve goedkoop. Elke bloem wordt per stuk verkocht met prijzen variërend van anderhalf tot twintig euro. Een eenvoudig, klein boeketje - drie roosjes, twee irissen en wat bladgroen – is al gauw dertien euro. Een boeketje bloemen op tafel is meer uitzondering, dan regel. En dus maakt de Rus gebruik van het alternatief dat de herfst biedt: bladeren. Als er op de grond een mooi blad ligt, dan wordt die snel het bezit van een trotse eigenares. Om over de parken nog maar te zwijgen. Je voelt je er haast ongemakkelijk als je niet met een boeket bladeren rondloopt. Als u denkt dat het een hoopje bij elkaar geraapte bladeren zijn, dan zit u er flink naast. De Rus gaat erg delicaat met zijn herfstboeketten om. Hij rangschikt ze naar kleur, er worden kransen en bogen gevlochten en vervolgens neemt hij losse bladeren mee naar huis. Deze worden gestreken, zodat ze niet krullen en kleur verliezen, en in een vaasje gezet. En viola – de kamer is opgefleurd met deze geel, groen, oranje en rode herfstbloemen.
07.X.07

Oog in oog met Peter d'Hamecourt

2007-09-26T10:27:00.000-07:00

Sinds ik begonnen ben met Ruslandkunde werd mij gevraagd: “Wat wil je er later mee worden?” En mijn antwoord was steevast: “De nieuw Peter d’Hamecourt.” En vandaag stond ik voor het eerst (en wie weet voor het laatst) oog in oog met mr. Rusland van de NOS zelve. Hij gaf een boekpresentatie over zijn zojuist verschenen boek ‘Russen zien ze vliegen’, een verzameling columns uit de periode 1989 – 2007. Een verhaaltje, een grapje en vervolgens werd het boek (jaja gratis) uitgedeeld en begon de signeersessie. Bij voor hem onbekende mensen signeerde hij zijn boek met de volgende woorden: ‘Lija, Vliegen met Russen. Dat is pas spannend!’
Als inleidend verhaal tijdens de presentatie vertelde hij hoe de titel van zijn boek is gebaseerd op een verhaal over UFO’s uit de begin jaren negentig, zich afspelend in Tver. In zijn boek komt dit verhaal in de vorm van een column terug, alleen is het dan gesitueerd in Lipetsk. Slordig? Zijn columns zijn korte verhaaltjes uit het verbazende dagelijkse leven in Rusland, zelf noemt hij het miniatuurtjes. In de verantwoording staat dat er in de loop van 2008 een eind komt aan zijn correspondentschap. Ik vermoed zo na de nasleep van de presidentsverkiezingen in maart. Dit betekent dat ik een klein half jaartje heb om me voor te bereiden en mijn uitspraak waar te maken. Of is mijn roeping ondertussen veranderd? Voorlopig ga ik aan de slag als management trainee en blijf ik mijn blog bijhouden. En wie weet kruisen de wegen van mr Rusland en mij zich nog eens, bijvoorbeeld in het vliegtuig op weg naar Nederland. ( Zo ontmoeten veel Nederlanders die in Rusland verblijven elkaar). En misschien is dat nog wel spannender dan vliegen met Russen.
26.IX.07

Vuilnis

2007-09-26T10:26:00.000-07:00

Terwijl ik met een zakje vuilnis over straat loop, op weg naar een grote vuilcontainer, realiseer ik me hoe goed de vuilverwerking in Nederland is geregeld. In elk geval in vergelijking met hier. In een straal van 2 minuten lopen, maakt niet uit in oostelijke, noordelijke, zuidelijke of westelijke richting, is er een vuilcontainer te vinden. Als de vuilcontainer niet in brand is gestoken, dan is hij gevuld met talloze kleine plastic tasjes. Van die dunne goedkope plastic tasjes, waarin de groenteboer op de markt zijn waar overhandigt. Vuilniszakken kennen ze hier niet, simpelweg omdat het niet echt praktisch is om met een grote vuilniszak twee minuten te slepen. Een zakje vuilnis neemt men onderweg mee. Dus moet het niet te belastend zijn naast je handtasje, aktetas, boodschappentas of een combinatie van voorgaande. Voor sommigen mensen is twee minuten echter teveel gevraagd en zij ontdoen zich van hun vuil al na 10 seconden. Gelukkig heeft elke binnenplaats en straat zijn eigen schoonmaker (dvornik), die vaak om zes uur ’s ochtends de stad beginnen te poetsen. Hierdoor zwerft er niet te veel vuilnis op straat. Deze dvorniki resteren nog uit de Sovjettijd. Wat er na hun werk nog wel blijft zwerven zijn bierblikjes en flessen. Flessen van de wodka of bier. Wijnflessen kom je nauwelijks tegen. Glasbakken bestaan niet, laat staan gft of papierbakken. De blikjes en flesjes zijn de inkomsten van alcoholisten en zwervers. Met grote tassen zeulen zij de straten af op zoek naar dit soort afval. Bij speciale depots leveren ze deze dan in om daar enkele centen voor te krijgen. Genoeg om voor zichzelf een aantal flesjes bier te kopen, die zij gedurende de avond zelf leeg weer ergens neergooien. De volgende ochtend begint het proces opnieuw; de kater nog voelende op zoek naar lege flesjes voor de noodzakelijke vloeistof van die avond. Nee, een goed doordacht systeem voor vuilverwerking - daar kan men niet van spreken. Maar het werkt wel en de straten zijn (redelijk) schoon.
23.IX.07

Kruiswoordpuzzel

2007-09-26T10:23:00.000-07:00

Elke ochtend worden er op uithangborden langs de grotere wegen kranten geplakt. Een oud mannetje heeft een tas met kranten bij zich, een emmer met stijfsel en een roller. Drie tot vijf bladen passen op een bord. Zoals een krant betaamt, staan er stukjes nieuws, de weersvoorspelling, een foto, de tv- gids en een kruiswoordpuzzel in. Deze standaardformule is altijd wel terug te vinden. En altijd als ik er langs loop is de kruiswoordpuzzel ingevuld. Niet gedeeltelijk, maar alle vragen/ raadsels en opdrachten zijn opgelost. Geen leeg vakje meer over. Soms zijn ze met een potlood, soms met een pen ingevuld. Soms met een keurig handschrift, alsof iemand er de tijd voor heeft genomen. Soms heel haastig. En dit fenomeen vindt niet alleen nu in de herfst plaats, hetzelfde is mij in de lente en zomer opgevallen. En zelfs in de winter. Ook al vriest het 20 graden, de kruiswoordpuzzel is altijd ingevuld. Ik ben erg benieuwd of mensen er speciaal vroeger voor opstaan. Of een luchtje scheppen synoniem staat aan het invullen van een kruiswoordpuzzel. Zouden het pubers, vijftigers of oude van dagen zijn? Hebben de kruiswoordpuzzeljagers de borden in districten onderverdeeld en krijg je binnen zo’n groep een dag toebedeeld of zijn ze voor iedereen toegankelijk en geldt de regel wie het eerste komt? Vechten ze erom? Als ik de volgende keer vroeg opsta ga ik tegenover een krantenbord zitten en wacht ik totdat het potlood getrokken wordt. Dan spring ik vanachter een boom vandaan en betrap ze met mijn fototoestel op heterdaad. Want nu heb ik geen idee wie er achter de ingevulde kruiswoordpuzzels schuil gaan. Daarom alleen een foto van het bewijsstuk.
21.IX.07

Op weg naar de verkiezingen

2007-09-26T10:21:00.000-07:00

In maart vinden er in Rusland presidentsverkiezingen plaats. En na 8 jaar Vladimir Poetin is het tijd voor Rusland om afstand te nemen van deze op handen gedragen president. Volgens de constitutie heeft de president namelijk recht op twee ambtstermijnen van 4 jaar en aan deze democratische traditie moet men zich houden. En dat zal ook gebeuren. Maar democratie in Rusland is wat anders dan wat er in Nederland onder verstaan wordt. Zo heeft Poetin zich onlangs nog fel tot Bush gewend: “Amerika hoeft Rusland de democratie niet te beleren. Rusland kent haar eigen democratie.” En zo wordt er nu begonnen met de voorbereidingen voor de presidentsverkiezing. Het is noodzakelijk om even in herinnering te brengen hoe Poetin tot president is verkozen. Voordat Poetin president werd, was deze Petersburgse ex- KGB’er een vrij onbekend persoon op het politiek toneel. Boris Jeltsin kampte al jaren met zijn gezondheid. Daarbij kon zijn verworven rijkdom en steun van de clan oligarchen zich tegen hem keren. In 1999 wordt Poetin uit het niets opeens benoemd tot premier minister, waarom? Poetin was Jeltsin uitverkoren presidentskandidaat. Op Oudejaarsavond neemt Jelstin afstand van zijn ambt en bedankt het Russische volk voor haar steun, dat ze niet hebben opgegeven in de niet altijd gemakkelijke tijden, eigenlijk voor alles wat ze in de jaren negentig met hem hebben doorgemaakt. Poetin wordt waarnemend president. Binnen drie maanden moeten er verkiezingen worden uitgeschreven, twee maanden eerder dan oorspronkelijk gepland. De campagne van Poetin was al klaar voor lancering, die van de oppositie niet. In maart 2000 stemde Rusland massaal op de onbekende, maar door het Kremlin gesteunde, Poetin. Nu, anno 2007, is er wederom een wisseling van de post premier minister, en wederom is er een onbekende op het politieke toneel van het Kremlin verschenen. De 65 jarige Zoebkov. De tactiek achter deze zet. De president van de Russische Federatie mag niet ouder dan 70 jaar zijn. Zoebkov zal een tussenpion zijn, om vervolgens plaats te maken voor een nog machtigere Poetin. De kans dat Zoebkov verkozen wordt, is zeer groot, aangezien het Russische volk Poetin vertrouwd en zijn kandidaat dus hoogstwaarschijnlijk zal steunen. De geschiedenis zal zich herhalen. Ondertussen zijn er ook al bewegingen achter de schermen waarneembaar: er wordt door Mironov van de partij Rechtvaardig Rusland -de officiële regering steunde oppositiepartij- geroepen dat het ambtstermijn voor de president in de toekomst verhoogd moet worden naar 5 of zelfs 7 jaar. De uitkomst van dit verhaal; Poetin zal niet verdwijnen, maar in 2012 zijn zetel hernemen, wie weet voor misschien wel 14 jaar. Dan is hij mooi weer aan de macht als de Olympische winterspelen Sochi aandoen. Ja, Rusland kent een eigen democratie.
18.IX.07

Probleempjes

2007-09-21T06:48:00.000-07:00

Even ter geruststelling. Alles is ok. Ik ben terug uit Georgie en woon nu in Sint Petersburg. Per 1 oktober begin ik met werken. Het niet verschijnen van verhalen heeft met computer/ Internet problemen te maken.Ik blijf wel schrijven, dus ze komen eraan. Binnenkort moet het probleem opgelost zijn. Blijf vooral de blog volgen :)

In de wolken

2007-09-21T06:47:00.000-07:00

Buiten is het -50 graden Celsius. Binnen zit ik, op weg naar een nieuw avontuur. Om mij heen wolken. In allerlei vormen. Beneden land. Strak opgedeeld in vierkanten. Akkers van de Nederlandse boeren. Met elke minuut laat ik Nederland verder achter en nader ik mijn nieuwe verblijfplaats. Vanuit de cockpit meldt de captain dat we op een hoogte van 10.000 meter vliegen. Benenden, op 7.000 meter, vliegt het KLM-toestel naar Moskou. Weldra zullen we de Russen, zakenlieden en toeristen op weg naar Moskou inhalen. Sint Petersburg wint van Moskou. We vliegen boven de Oostzee. De zee is opgedeeld in eindeloos veel eilanden. Nog een uur te gaan en dan begint het echt: Lija in Sint Petersburg. Er wordt macaronisalade met een warm broodje uitgedeeld. Men stort zich er gretig op om de reis te verkorten, de tijd te vullen en de buurman/ buurvrouw eetsmakelijk te kunnen wensen. Mijn buurvrouw heeft geblondeerd haar, naaldhakken, lange rode nagels, roze lippen, een norse blik en een air van ik ben hier niet. Niet echt een gesprekspartner, dus als snel ga verder met het opnemen van het landschap onder mij en de wolken in de verte. In de wolken, ik begin te mijmeren. Heb ik alles wel in mijn koffer gestopt, heb ik iedereen wel gedag gezegd (zo niet, dan alsnog daaaaagggggg!), heb ik ........ Kdang. Met beide voeten aan de grond. Geen tijd meer om te twijfelen, want vlucht KL1395 is geland op Pulkovo airport. Laat het avontuur beginnen!
25.VIII.07

Kalasjnikov

2007-09-21T06:33:00.000-07:00

Momenteel lees ik het boek 'Duizend schitterende zonnen', gesitueerd in Afghanistan, Kabul, te midden van de oorlogen, waar eerst de sovjets, vervolgens de Mujahedin en nu de Taliban met kalasjnikovs rondlopen. Het boek spreekt erg tot de verbeelding en ik begin mee te leven met de hoofdpersonages. Maar daar wil ik het eigenlijk niet over hebben. Waar ik naar toe wil is dat ik soms gebeurtenissen uit gelezen romanverhalen in de werkelijkheid meen terug te zien.
Vroeg op de avond hadden wij de auto op een binnenplaats achtergelaten. Vanuit de ramen zouden we zo af en toe een oogje in het zeil kunnen houden. Op de binnenplaats stonden een aantal jeeps, westerse auto's en een minderheid aan afgedankte, roestende lada's en zjikoeli's dan elders. Het zou geen probleem op moeten leveren om er weer uit te komen en we zouden maar een uurtje of drie blijven, dus ook niet iemands 'plekje' kunnen innemen.
Drie uur later was de doorgang inderdaad vrij. Maar terwijl ik het portier opendoe, zie ik op het papiertje dat ik in mijn andere hand heb een rood zoeklicht voorbij schieten. Met gefronst voorhoofd kijk ik even om en op. Vreemd. Zodra de motor start en we willen wegrijden, zie ik het zoeklicht weer langs de muur voorbij schieten. Door het lezen van dit boek en omdat ik in Rusland ben, denk ik in eerste instantie dat het wel het zoeklicht van een kalasjnikov of ander scherpschuttersgeweer moet zijn. Ik sta er niet eens bij stil dat het ook een kind kan zijn dat met een laser speelt. Tsja, ben ik dan bevooroordeeld over Rusland?
27.VIII.07

Kalasjnikov

2007-08-27T09:50:00.000-07:00

Momenteel lees ik het boek 'Duizend schitterende zonnen', gesitueerd in Afghanistan, Kabul, te midden van de oorlogen, waar eerst de sovjets, vervolgens de Mujahedin en nu de Taliban met kalasjnikovs rondlopen. Het boek spreekt erg tot de verbeelding en ik begin mee te leven met de hoofdpersonages. Maar daar wil ik het eigenlijk niet over hebben. Waar ik naar toe wil is dat ik soms gbeurtenissen uit gelezen romanverhalen in de werkelijkheid meen terug te zien.
Vroeg op de avond hadden wij de auto op een binnenplaats achtergelaten. Vanuit de ramen zouden we zo af en toe een oogje in het zeil kunnen houden. Op de binnenplaats stonden een aantal jeeps, westerse auto's en een minderheid aan afgedankte, roestende lada's en zjikoeli's dan elders. Het zou geen probleem op moeten leveren om er weer uit te komen en we zouden maar een uurtje of drie blijven, dus ook niet iemands 'plekje'kunnen innnemen.
Drie uur later was de doorgang inderdaad vrij. Maar terwijl ik het portier opendoe, zie ik op het papiertje dat ik in mijn andere hand heb een rood zoeklicht voorbij schieten. Met gefronst voorhoofd kijk ik even om en op. Vreemd. Zodra de motor start en we willen wegrijden, zie ik het zoeklicht weer langs de muur voorbij schieten. Door het lezen van dit boek en omdat ik in Rusland ben, denk ik in eerste instantie dat het wel het zoeklicht van een kalasjnikov of ander scherpschuttersgeweer moet zijn. Ik sta er niet eens bij stil dat het ook een kind kan zijn dat met een laser speelt. Tsja, ben ik dan bevooroordeeld over Rusland?

In de wolken

2007-08-25T09:49:00.000-07:00

Buiten is het -50 graden celsius. Binnen zit ik, opweg naar een nieuw avontuur. Om mij heen wolken. In allerlei vormen. Beneden land. Strak opgedeeld in vierkanten. Akkers van de Nederlandse boeren. Met elke minuut laat ik Nederland verder achter en nader ik mijn nieuwe verblijfplaats. Vanuit de cockpit meldt de captain dat we op een hoogte van 10.000 meter vliegen. Benenden, op 7.000 meter, vliegt het KLM-toestel naar Moskou. Weldra zullen we de Russen, zakenlieden en toeristen op weg naar Moskou inhalen. Sint Petersburg wint van Moskou. We vliegen boven de Oostzee. De zee is opgedeeld in eindeloos veel eilanden. Nog een uur te gaan en dan begint het echt: Lija in Sint Petersburg. Er wordt macaronisalade met een warm broodje uitgedeeld. Men stort zich er gretig op om de reis te verkorten, de tijd te vullen en de buurman/ buurvrouw eetsmakelijk te kunnen wensen. Mijn buurvrouw heeft geblondeerd haar, naaldhakken, lange rode nagels, roze lippen, een norse blik en een air van ik ben hier niet. Niet echt een gesprekspartner, dus als snel ga verder met het opnemen van het landschap onder mij en de wolken in de verte. In de wolken, ik begin te mijmeren. Heb ik alles wel in mijn koffer gestopt, heb ik iedereen wel gedag gezegd (zo niet, dan alsnog daaaaagggggg!), heb ik ........ Kdang. Met beide voeten aan de grond. Geen tijd meer om te twijfelen, want vlucht KL1395 is geland op Pulkovo airport. Laat het avontuur beginnen!

De grens

2007-07-17T12:55:00.000-07:00

In mijn leven heb ik al heel wat grenzen gepasseerd. Figuurlijke en letterlijke. Bij de denkbeeldige grenzen was het achteraf altijd wel duidelijk: dit was een hele stap, deze periode zal een grens vormen met de vorige. Maar landgrenzen merkte ik eigenlijk nooit zo op. In de auto op vakantie naar Frankrijk, reed je wel langs lege douaneposten, maar een afbakening, een delende lijn zoals op een geografische kaart, was niet te zien.
Om zo goedkoop mogelijk in Sint Petersburg te belanden, had ik een vliegticket naar Helsinki en vandaar was ik met de trein Sint Petersburg binnengereden. De terugweg kon nog goedkoper: met de bus. De bus vertrok om 23 uur. Om 02:06 op 16 juli voel ik voor het eerst wat een grensovergang inhoudt. De bus passeert kilometers stilstaande vrachtwagens en stop bij een hefboom. Een grensbewaker stapt de bus in en controleert de paspoorten. Vervolgens volgt er een 30 kilometer zone van een kilometer of 5. Geen verlichting, alleen schemer en met prikkeldraad afgeschermde donkere bossen. De bus passeert weer een rij vrachtwagens en nu ook personenwagens. Bij de volgende dubbele hefbomen houdt de bus weer halt. Iedereen moet eruit. In een groep worden we de douanepost binnen geleid. Als ik de houten hokjes onder neonverlichting en de norse douaniers zie, bekruipen mij gevoelens van onrust. Zeker na het recent lezen van het boek ‘De Vliegeraar’ van Khaled Hosseini waarin de Russen zich schandelijk gedroegen bij de grensovergang. Voor mij is er geen teken van beweging en achter mij ook niet. Ik zit vast. Na enkele minuten komt er uit het hokje een indiaans uitziende man, hij mag er niet door. Een luide “prochodite” (loopt verder) klinkt en de rij komt in beweging. Het duurt niet lang meer en ook ik verdwijn in een hokje. “Paspoort”, twee ogen op mij gericht. Ze dwalen van de gegevens in het paspoort naar mij. Dan klinkt de verlossende klik van het stempelapparaat. Ik heb mijn stempel! En mag verder lopen. Maar niet alle passagiers mogen zo makkelijk doorlopen en dus moet ik in dezelfde ruimte blijven wachten, weliswaar aan de andere kant van het hokje. In de verte lonkt in het ochtendgloren de ‘veilige kant’. Daar is Europa, daar kan me niets meer gebeuren, schiet er door mijn hoofd. Heel vreemd. Ik heb de Sovjet Unie nooit meegemaakt, doe niets illegaals en ben nota bene de taal machtig. Toch voel ik mij niet op mijn gemak. Ik voel me hulpeloos en afhankelijk van de toorn der douaniers. Om 02:53 wordt de reis vervolgd en komen we langs de laatste Russische controle post. Wederom moet het paspoort getrokken worden en dit keer wordt er op de stempel gecontroleerd. De hefbomen gaan open en we passeren de grenslijn. Eindelijk kan ik me ontspannen, want de volgende post die we bereiken is die van de Finnen. En daar zal ik als Europeaan warm worden verwelkomd.

P.s. De Russische medepassagiers hadden het bij de Finnen een stuk zwaarder te verduren, want de Finnen wilde precies de reden voor bezoek weten, de lengte van verblijf en de te bezoeken plekken. Ze wantrouwden en controleerden dubbel. Hierdoor duurde deze grenscontrole bijna net zo lang als de eerste.

Ons huis

2007-07-17T00:08:00.000-07:00

Ergens tussen de 4de en de 6de sovjetstraat in het oude centrum van Sint Petersburg, hebben drie buitenlanders zich verzameld. Een Turkmeen, een Georgiër en een Nederlandse. Ze bevinden zich in een bouwvallig appartement op de tweede etage. Alle ramen staan open. Toch hangt er een licht rotte geur. Bij binnenkomst kom je in een hal, waar buizen van gas, waterleiding en elektra zich verzamelen. Om de hoek is een afgebakende kamer, die men het toilet zou kunnen noemen. Er zitten gaten in de wanden en de pot is onnatuurlijk bruin. Naast dit hok is een ruimte, die ooit als keuken dienst heeft gedaan. Het enige wat daaraan doet herinneren is de gootsteen en de schroeivlekken op het plafond. Dubbele ramen; om de Russisch kou tegen te houden, hebben hun beste tijd gehad. In plaats van de hoek omgaan, kan men ook een grote ruimte in lopen. Kom maar mee. Een oud plafond met relief doet tussen alle scheuren en schade nog denken aan de weelde, die dit pand gekend moest hebben toen het in 1856 opgeleverd werd. (Nog van voor de afschaffing van de lijfeigenschap. De kamer is leeg op een oude kachel na. De kachel staat bekend onder de naam een oude Hollander. In de oostermuur zit een weggewerkte deur. De deur imaginair openslaand, kom je in de kleinste kamer van dit appartement. Het licht valt naar binnen door raamkozijnen, het glas erin is verdwenen. Op de vloer licht roodgeverfd parket, een oude sovjetgewoonte. Achter deze kamer ligt een iets grotere kamer, die er het best aan toe is van alle. Terug loop je door een gangetje van niet meer dan een meter breed. We zijn weer in de hal, waar de drie buitenlanders staan. Zij hebben zich ondertussen omgekleed en voorbereid op hun grote verbouwingstaak. Met haarnet en mondkap, en de muziek luid aan, start de verbouwing. Het is slechts een klein beginnetje van het vele werk dat hen nog te wachten staat. Maar onder 7 lagen behang (groen, blauw, blauw met bloemetjesmotief, wit met bloemetjes motief, een Duitse krant, beige en donkerblauw) komen muren vrij, die het fundament gaan worden voor de komende Peterburgse jaren. En ik verzeker jullie - het wordt een pareltje.

Midden in het epicentrum

2007-07-13T04:58:00.002-07:00

Het is een zonnige zaterdag. Een geschikte dag om de toerist in eigen stad uit te hangen en daar is een hele geschikte plek voor: het parkje van de Peter en Paul vesting. Je kijkt uit over de Neva, ziet de Hermitage, de Izaakkathedraal, het puntje van vasili-eiland en de nieuwe grote fontijn. Een heerlijke plek om de dag rustig door te brengen, althans dat dachten we. Nog geen half uur zitten we te genieten of er begint een jetski wedstrijd voor onze neus. En kennelijk hadden wij onbewust een zeer goede plek uit gekozen, want in een mum van tijd werden we omsingeld door een fotograaf en twee cameramannen. Het ging er ruig aan toe en waterspetsers maakten de cameralenzen en mijn broek nat. 20 minuten moesten de jetskiers zich 'racende' weten te houden binnen een parcours van bochten. En dit waren pas de voorrondes. Genoeg! Op weg naar een ander parkje, vlakbij, tegenover de dierentuin. Het zonlicht doet alles in een warm licht omhullen. Op een wit houten bankje ploffen we neer en op het moment dat ik mijn boek wil pakken, komt er een groep jongeren onze richting uitgelopen. Een kleine 100 jongeren van tussen de 14 en 20 jaar. En allen dragen kussens bij zich, sommigen hebben ook nog ballonen en blazen bellen. Een bont en kleurig gezelschap.Het ziet er heel vredig uit.
Op de voet wordt de groep gevolgd door een politieauto. Deze wordt gevolgd door een oud krakkemikkig busje. Er hangen blauwe gordijntjes voor de ramen en in het busje zitten verveelde ME'ers (AMON) naar hun muziek te luisteren. Achter het busje rijdt nog een donkerblauwe seat, waar twee officiers inzitten. De stoet gaat verder, richting de Peter en Paul vesting. Mijn nieuwsgierigheid is geprikkeld en wij besluiten de groep op een afstandje te volgen. Onderweg komen we te weten dat de jongeren simpelweg een kussengevecht gaan houden, een flashfight zoals ze dat hier noemen. En ze worden gevolgd 'voor het geval' dat het mis gaat. De jongeren gaan in een kring staan en beginnen leuze's te roepen. De autoparade stopt eveneens op een afstand van 50 meter. Een jongen hoopt met zijn grote fototoestel een foto van de ME'ers te nemen, die ondertussen al uit busjes zijn gestapt. Op het moment dat hij het apparaat voor zijn gezicht houdt, komen er twee ME'ers in beweging. Ze pakken de jongen vast bij zijn nekvel en sleuren hem het busje in. De blauwe gordijnen gaan dicht. Ik schrik van deze reactie en ben heel blij dat wij onze foto's al hadden gemaakt, toen we nog op het bankje zaten. Tijd om ook deze plek te verlaten. Terwijl we het parkje uit willen lopen, lopen we in de armen van politie agenten. Zij houden de straat afgesloten. Want langs deze straat gaat de Petersburgse marathon. Er ontstaat een opstopping, voornamelijk van limousines, die bruidpaartjes langs deze mooie plekken vervoeren. Het publiek begint gorko (bitter) te roepen. Een teken dat het bruidspaar elkaar moet zoenen. De ramen gaan open en een bruidspaar toont zich. Wij hebben ondertussen al een zijstraat gevonden, die ons terugbrengt naar het rustige Vasili eiland. Een dagje wel.

Geluk

2007-07-13T04:58:00.001-07:00

De Peter en Paul vesting is gevestigd op hazeneiland. Op dit eiland zei Peter de Grote in 1703: "hier zal een stad herrijzen." En met de bouw van het fort ter verdediging tegen de Finnen begon de bouw aan de hoofdstad van het Noorden. Ter herinnering aan de naam hazeneiland staat er een standbeeldje van een haas in het water. Volgens de legende brengt het raken van dit haasje met een muntstuk (materieel) geluk. En daar wil ieder wel een gokje op wagen. Halverwege de brug, die toegang verschaft tot een van de poorten van de Peter en Paul vesting, staat dan ook altijd een kleine menigte mensen over de reling gebogen het geluk te beproeven. Zo ook een zekere rijke toerist. Ogen samengeknepen en met een roebel (3 eurocent) in zijn hand bereid hij zich voor op zijn gooi. Vanuit een losse pols vliegt het muntje richting de haas. Achter het muntje vliegt een horloge. Niet zomaar een horloge, een horloge van platina, ingelegd met diamanten. Dit is het enige exemplaar op heel de wereld.
Twee dagen lang speuren duikers tussen roebels en kopekes naar het horloge. Aan de kant staat bewaking en een vertegenwoordiger van de horlogefabrikant. Als het kostbare voorwerp, versiert met wier, eindelijk terecht is, legt de vertegenwoordiger zijn oor tegen het horloge. Wat een geluk, hij tikt! Was dit het geluk, die de haas in petto had voor de rijke toerist?

Elton John

2007-07-13T04:57:00.001-07:00

Rusland is in trek voor 'oudere' zangers. Zo was Paul McCartney hier onlangs, kon ik Elton John bewonderen en komen over twee weken de Rolling Stones. En allen traden/ treden op op het paleisplein, dat voor de Hermitage ligt. Een prachtige locatie. Hartje centrum. Op de schermen verschijnen geweldige beelden; rockende bandleden met ionische koloms, een zingende Elton met standbeelden, juichende menigte met een 'paleis als achtergrond'.
Er is echter een klein nadeeltje aan deze locatie. Het is in de openlucht. En laat het nou net zo wezen dat dit de enige dag is, zelfs alleen op de avond, dat ik hier in Sint Petersburg ben en het regent. Het regent en regent. De lucht is onrustig en donkergrijs.
Het concert begint om half acht. Om kwart over zeven begint het noodweer. Maar je bent Nederlander of niet, dus je gaat absoluut naar het concert, waar je een kaartje voor hebt gekocht. En als je er eenmaal doorweekt op een blauw plastic stoeltje staat, probeer je tussen alle paraplu's een glimp op te vangen van de ster. Van de oude ster, wiens licht al minder sterk schijnt. Maar voor het licht hebben we tegenwoordig allemaal technica, die het hele plein verlichten met alle kleuren van de regenboog. En de ster laat zijn stem galmen. De lucht breekt open. De paraplu's verdwijnen en het publiek laat zich meeslepen.

Mijn felicitaties

2007-07-13T04:56:00.000-07:00

'Het is gezien, het is niet onopgemerkt gebleven.' Het kon ook niet onopgemerkt blijven. Op alle televisie zenders werd er continu campagne gevoerd voor het geweldige Sochi. En de tegenstanders werden stuk voor stuk gekleineerd en in een slecht daglicht geplaatst. Poetin was afgereisd naar de plaats van bekendmaking. Heel Sochi was opgetrommeld. Rusland moest winnen. En diep in de nacht kwam het verlossende antwoord. De Olympische Winterspelen van 2014 zullen worden georganiseerd door 'Ons geweldige Rusland!'.
Sindsdien feliciteer ik al mijn Russische kennis met 'hun' overwinningen. Allen waren blij. Sommigen vloeiden tranen van vreugde toen ze het nieuws hoorden, anderen zagen dollartekens en grote economische voordelen. Maar wat ik nog de leukste reactie vond, was die van burgemeester Matvienka van Sint Petersburg. De ene winst is binnen en we kunnen alweer beginnen met de volgende campagne. Zo zei zij de dag na de bekendmaking:"Als Sochi de winterspelen kan bemachtigen, dan moeten wij zeker de zomerspelen kunnen bemachtigen!"

Elton John

2007-07-12T09:47:00.000-07:00

Rusland is in trek voor 'oudere' zangers. Zo was Paul McCartney hier onlangs, kon ik Elton John bewonderen en komen over twee weken de Rolling Stones. En allen traden/ treden op op het paleisplein, dat voor de Hermitage ligt. Een prachtige locatie. Hartje centrum. Op de schermen verschijnen geweldige beelden; rockende bandleden met ionische koloms, een zingende Elton met standbeelden, juichende menigte met een 'paleis als achtergrond'.
Er is echter een klein nadeelje aan deze locatie. Het is in de openlucht. En laat het nou net zo wezen dat dit de enige dag is, zelfs alleen op de avond, dat ik hier in Sint Petersburg ben en het regent. Het regent en regent. De lucht is onrustig en donkergrijs.
Het concert begint om half acht. Om kwart over zeven begint het noodweer. Maar je bent Nederlander of niet, dus je gaat absolut naar het concert, waar je een kaartje voor hebt gekocht. En als je er eenmaal doorweekt op een blauw plastic stoeltje staat, probeer je tussen alle paraplu's een glimp op te vangen van de ster. Van de oude ster, wiens licht al minder sterk schijnt. Maar voor het licht hebben we tegenwoordig allemaal technica, die het hele plein verlichten met alle kleuren van de regenboog. En de ster laat zijn stem galmen. De lucht breekt open. De paraplu's verdwijnen en het publiek laat zich meeslepen

Geluk

2007-07-12T09:46:00.000-07:00

De Peter en Paul vesting is gevestigd op hazeneiland. Op dit eiland zei Peter de Grote in 1703: "hier zal een stad herrijzen." En met de bouw van het fort ter verdedigning tegen de Finnen begon de bouw aan de hoofdstad van het Noorden. Ter herinnering aan de naam hazeneiland staat er een standbeeldje van een haas in het water. Volgens de legende brengt het raken van dit haasje met een muntstuk (materieel) geluk. En daar wil ieder wel een gokje op wagen. Halverwege de brug, die toegang verschaft tot een van de poorten van de Peter en Paul vesting, staat dan ook altijd een kleine menigte mensen over de relling gebogen het geluk te beproeven. Zo ook een zekere rijke toerist. Ogen samengeknepen en met een roebel (3 eurocent) in zijn hand bereid hij zich voor op zijn gooi. Vanuit een losse pols vliegt het muntje richting de haas. Achter het muntje vliegt een horloge. Niet zomaar een horloge, een horloge van platina, ingelegd met diamanten. Dit is het enige exemplaar op heel de wereld.
Twee dagen lang speuren duikers tussen roebels en kopekes naar het horloge. Aan de kant staat bewaking en een vertegenwoordiger van de horlogefabrikant. Als het kostbare voorwerp, versiert met wier, eindelijk terecht is, legt de vertegenwoordiger zijn oor tegen het horloge. Wat een geluk, hij tikt! Was dit het geluk, die de haas in petto had voor de rijke toerist?

Midden in het epicentrum

2007-07-12T09:45:00.000-07:00

Het is een zonnige zaterdag. Een geschikte dag om de toerist in eigen stad uit te hangen en daar is een hele geschikte plek voor: het parkje van de Peter en Paul vesting. Je kijkt uit over de Neva, ziet de Hermitage, de Izaakkathedraal, het puntje van vasili-eiland en de nieuwe grote fontijn. Een heerlijke plek om de dag rustig door te brengen, althans dat dachten we. Nog geen half uur zitten we te genieten of er begint een jetski wedstrijd voor onze neus. En kenelijk hadden wij onbewust een zeer goede plek uit gekozen, want in een mum van tijd werden we omsingeld door een fotograaf en twee cameramannen. Het ging er ruig aan toe en waterspetsers maakten de cameralenzen en mijn broek nat. 20 minuten moesten de jetskiers zich 'racende' weten te houden binnen een parcous van bochten. En dit waren pas de voorrondes. Genoeg! Op weg naar een ander parkje, vlakbij, tegenover de dierentuin. Het zonlicht doet alles in een warm licht omhullen. Op een wit houten bankje ploffen we neer en op het moment dat ik mijn boek wil pakken, komt er een groep jongeren onze richting uitgelopen. Een kleine 100 jongeren van tussen de 14 en 20 jaar. En allen dragen kussens bij zich, sommigen hebben ook nog ballonen en blazen bellen. Een bont en kleurig gezelschap.Het ziet er heel vredig uit.
Op de voet wordt de groep gevolgd door een politieauto. Deze wordt gevolgd door een oud krakkemikig busje. Er hangen blauwe gordijntjs voor de ramen en in het busje zitten verveelde ME'ers (AMON) naar hun muziek te luisteren. Achter het busje rijdt nog een donkerblauwe seat, waar twee officiers inzitten. De stoet gaat verder, richting de Peter en Paul vesting. Mijn nieuwsgierigheid is geprikkeld en wij besluiten de groep op een afstandje te volgen. Onderweg komen we te weten dat de jongeren simpelweg een kussengevecht gaan houden, een flashfight zoals ze dat hier noemen. En ze worden gevolgd ‘voor het geval’ dat het mis gaat. De jongeren gaan in een kring staan en beginnen leuzes te roepen. De autoparade stopt eveneens op een afstand van 50 meter. Een jongen hoopt met zijn grote fototoestel een foto van de ME’ers te nemen, die ondertussen al uit busjes zijn gestapt. Op het moment dat hij het apparaat voor zijn gezicht houdt, komen er twee ME’ers in beweging. Ze pakken de jongen vast bij zijn nekvel en sleuren hem het busje in. De bauwe gordijnen gaan dicht. Ik schrik van deze reactie en ben heel blij dat wij onze foto’s al hadden gemaakt, toen we nog op het bankje zaten. Tijd om ook deze plek te verlaten. Terwijl we het parkje uit willen lopen, lopen we in de armen van politie agenten. Zij houden de straat afgesloten. Want langs deze straat gaat de Petersburgse marathon. Er ontstaat een opstopping, voornamelijk van limosines, die bruidpaartjes langs deze mooie plekken vervoeren. Het publiek begint gorko (bitter) te roepen. Een teken dat het bruidspaar elkaar moet zoenen. De ramen gaan open en een bruidspaar toont zich. Wij hebben ondertussen al een zijstraat gevonden, die ons terugbrengt naar het rustige Vasili eiland. Een dagje wel.

Mijn felicitaties

2007-07-10T09:48:00.000-07:00

'Het is gezien, het is niet onopgemerkt gebleven.' Het kon ook niet onopgemerkt blijven. Op alle televisie zenders werd er continu campagne gevoerd voor het geweldige Sochi. En de tegenstanders werden stuk voor stuk gekleineerd en in een slecht dagicht geplaatst. Poetin was afgereisd naar de plaats van bekendmaking. Heel Sochi was opgetrommeld. Rusland moest winnen. En diep in de nacht kwam het verlossende antwoord. De Olympische Winterspelen van 2014 zullen worden georganiseerd door 'Ons geweldige Rusland!'.
Sindsdien feliciteer ik al mijn Russische kennis met 'hun'overwinningen. Allen waren blij. Sommigen vloeiden tranen van vreugde toen ze het nieuws hoorden, anderen zagen dollartekens en grote economische voordelen. Maar wat ik nog de leukste reactie vond, was die van burgemeester Matvienka van Sint Petersburg. De ene winst is binnen en we kunnen alweer beginnen met de volgende campagne. Zo zei zij de dag na de bekendmaking:"Als Sochi de winterspelen kan bemachtigen, dan moeten wij zeker de zomerspelen kunnen bemachtigen!"

Op z'n Russisch feesten

2007-06-23T09:44:00.000-07:00

Rond twaalf uur kom ik mijn bed uitrollen. Op mijn aanrecht staan zeven lege flessen. Allen hadden een wodka-achtige drank, variërend van vijf tot veertig procent......Jaja,wat was dat een mooie avond gisteren! Voor een Rusland feestje hoef je niet per definitie naar Rusland te verhuizen.
Het begon allemaal heel onschuldig met een spelletje poker. Rond tienen komen de eerste Slavisten en Ruslandkundigen binnen druppelen. Om halfelf wordt er aangebeld door twee vrouwen in Russisch legeruniform. De sfeer begint er al aardig in te komen en de dagelijks aanbevolen hoeveelheid ‘lachen’ van acht minuten zijn snel overschreden. Rond halftwaalf zijn de flessen leeg en roept het feest. De militairen zijn al vooruit gemarcheerd, om ons gezelschap saluerend te ontvangen en zakoeski voor te schotelen. Even verderop staat een cocktailbar. ‘De Russische vlag’, ‘Bloody Mary’, ‘White Russian’, ‘Black Russian’; van alles voor diegene onder ons, die nog niet genoeg van dit water met een k hebben genuttigd.
Russische, Oekraïense en gipsy beats gonzen door de ruimte. De dansvloer is nog leeg. Maar wij, Slavisten en Ruslandkundigen, zijn ongeremd en kennen geen schaamte. Hoe meer ruimte hoe beter. Uiteindelijk is het een bont geelschap, is de dansvloer gevuld en dansen we met z’n allen de polka.

(voda= water in Ru, en vodka= vodka
zakoeski= hapjes)

Op z'n Russisch feesten

2007-06-23T04:12:00.000-07:00

De laatste loodjes

2007-06-21T13:04:00.000-07:00

Bijna is het zover en dan beginnen voor de derde maal mijn avonturen in Sint Petersburg.
Mijn heerlijke studentenkamer aan de Bree is opgezegd en de laatste puntjes voor mijn bachelorscriptie worden op de i gezet. Vrijdag 29 juni vlieg ik naar Helsinki om vanaf daar per trein Sint Petersburg binnen te rijden. Ruim twee weken de tijd heb ik dan om een baan te vinden. Daarna kom ik weer even terug om eind augustus met heel mijn hebben en houden (25 kilo) afscheid te nemen van Nederland. Ik ga een nieuw wervelend leven in Sint Petersburg op bouwen! En jullie kunnen via deze blog meegenieten van mijn verbazingen, vreugdes, frustraties, bijzonderheden en avonturen.
De voorgaande blogs over 100 dagen Sint Petersburg zijn terug te vinden op: http://lija.hyves.nl/blog/

Mijn lievelingsroute

2007-06-21T12:30:00.000-07:00

St. Petersburg is een stad, gebouwd op meer dan honderd eilanden. Eén eiland is voor mij heel speciaal: Vasili-eiland. Op dit eiland wonen mijn grootouders en op dit eiland heb ik mijn eerste levensjaar doorgebracht. Op dit eiland voel ik me thuis en op dit eiland ben ik volwassen geworden. Men zegt dat als je eenmaal op Vasili-eiland geboren bent, je het nooit meer hoeft te verlaten. Korter gezegd, je kunt er je hele leven slijten. Brodsky zei hierover Naar Vasili-eiland zal ik terugkeren om te sterven. Het Vasili-eiland begint bij de twee vuurtorens van het pijltje. In de zomer kan je hier genieten van het uitzicht op de Petrus- en Paulusvesting, het Winterpaleis en van de honderden bruidsparen die op de kade een champagneglas heffen op hun geluk. De granieten kade van de Neva, de universiteitskade, leidt langs het Mensjikovpaleis en de FilFak en geeft uitzicht op de Bronzen Ruiter, de Admiraliteit en de Isaäks-kathedraal. Na de eerste linie over te hebben gestoken, beland je in de Roemanovski-square en loop je tegen de academie van schone kunsten aan. Hierachter bevindt zich het tuintje van Solovjev. Een tuintje waar moeders met kinderwagens wandelen en waar een antieke sfeer hangt, vanwege de obelisk en de klassieke gevels. Alzo kom je uit op de Grote Prospekt: de aorta van het eiland, doorkruisd door al haar 28 linies. En op linie 13 staat een rood huis. Mijn huis.

geschreven voor het NIP-krantje; april 2006

Aanrader (voor studiegenoten, Ruslandliefhebbers en bevriende hydroloog)

2007-04-08T09:41:00.000-07:00

" Ingenieurs van de ziel"; een verjaardagscadeau van mijn vader. Op het titelblad staat " 18/3/07 voor Lija na gore ararat, rastjot kroepny vinograd, Frank Westerman". Op de achterkant staat dat het sovjetsysteem een bizar experiment is in de geschiedenis van de mensheid.
Een 'biografie' van de sovjetschrijver Konstatin Paustovski in zijn tijd geplaatst door belangrijke historische gebeurtenissen. Van de revolutie, sovjetleider-wisselingen tot de toepassingsweidte van de Goelagkampen, waterbouwwerken en het goed gedocumenteerde archief van de Lubljanka. Een prachtvoorbeeld voor het doen van onderzoek. Het doet lezen als een groot avontuur, waarbij elke ontdekking een nieuwe vraag oproept. De tragiek en het harde bestaan ten tijde van de NKVD en Glavlit vervlecht, voedt en zijn verzonken in talloze memoires/ herinneringen. De bewuste censuur en het uit de gratie vallen en dus compleet verdwijnen van een werk (maakt niet uit of het een boek, film persoon of baai is). Frank Westerman heeft niet alleen uitputtend bronnenonderzoek verricht, zoals de verantwoording laat zien, maar ook veel ervaringen en verhalen opgedaan door zijn reizen en interviews. Dit alles is op een dergelijk fijne manier verwoord, dat het me bijna laat opspringen opzoek naar ontdekkingen en vragen in mijn eigen bacheloronderzoek. Chapeau en merci voor het voorbeeld en de inspiratie(vonk).

Terug in Rusland

2006-12-19T09:39:00.000-08:00

Voor de derde maal dit jaar land ik op Poelkovo II, het vliegveld voor vluchten uit het buitenland. Dit betekent niet dat het er een stuk luxer en verzorgder is dan op Poelkovo I. De douane heeft dezelfde norse gezichten, je wordt met een smerige bus van vliegtuig naar vliegveld gereden en baggagekarretjes zijn nergens te vinden. Op dit alles let ik niet, want als de schuifdeuren opgaan ligt daar Sint Petersburg op me te wachten. Dit keer volledig in kerststemming. Trots wordt mij verteld: “ precies zo als in Europa.” ‘Schitterende’ kerstbomen met om de seconde verspringende kleuren, oogverblindend (letterlijkj en figuurlijk). Niet geheel mijn smaak; iets te fel, te gekleurd en te onrustig. Toch heeft gouverneur Matvienko haar best gedaan. Honderd bomen zijn er in de stad geplaatst, kilometers verlichting. En als reactie op deze uitbundigheid schijnt Moskou er vierhonderd geplaatst te hebben. Die bomen zullen vanaf vrijdag mijn ogen verblinden. Waar de Nederlandse versiering in haar eenvoud en elegantie echter niet tegenop kan is de glinsterende sneeuw op de takken. Want jawel, speciaal voor mij, is gisteren dan eindleijk de winter in Rusland begonnen.

De garage

2006-08-18T09:38:00.000-07:00

De autobanden zijn een beetje zacht. Even laten controleren. We rijden de 11de Linea vanaf de achterkant van het eiland in. Voorheen kende ik deze straat alleen vanaf de Neva kade. Daar staan statige oude huizen, weliswaar vervallen, maar de oude glorie voel je nog. Aan het einde lijkt het een deel van een Amerikaanse buitenwijk, zoiets als ik me Harlem inbeeld. Bruine en rode bakstenen wisselen zich af, schuren, een ijzeren overloop verbindt twee pakhuizen en een garage.
Garage Hoffman. Op een bankje zitten 5 jonge knapen verveeld naast elkaar. Allen hebben een fluorescerend geel veiligheidsjasje om, waarop hun functie staat. Er onder: Praat niet tegen mij. Tegen de deur staat nog zo’n zelfde groepje te leunen. (verbogen werkeloosheid!?!) Een vrouw, duidelijk de baas hier, komt op ons af. Met een wenk stuurt ze twee arbeiders voor een drukpomp. Elke handeling controleert ze. Bij het stellen van vragen, antwoord inderdaad de vrouwelijke managers. De arbeiders doen slechts dat wat er op hun borst en rug staat.

p.s. helaas voelde ik me toch een beetje bezwaard om van dit tafereel een foto te maken.

Ze bestaan echt

2006-08-18T09:37:00.000-07:00

Ze bestaan echt. De mafia.
En het is precies zoals je denkt dat het is. Het is precies zoals ze in alle foute en goede films worden uitgebeeld.

In hartje centrum is een beperkt aantal straten voetgangerszone. Terwijl ik daar flaneer scheuren er twee zwartgeblinddoekte jeeps op hoge snelheid voorbij om 20 meter verder abrupt met gierend remmend tot stilstand te komen. Vier deuren vliegen open en er springen vier bonken van kerels uit. Klerenkasten. Ze loeren om zich heen en het lijkt of ze zich nog extra breed opblazen. Nerveus friemelen ze aan hun oortje en houden alles in de gaten met argusogen. Uit de derde auto, die ik in eerste instantie niet had opgemerkt, stapt een kinkie kaalgeschoren man in pak van middelbare leeftijd uit. Uiteraard met puntschoenen en zonnebril. Een air van belangrijkheid omhult hem. Het ensemble gaat een dure Zwitserse juwelierswinkel (basel) binnen. De bodyguards klappen de deuren wijd open en met een opgeheven hoofd stapt de baas binnen. De ‘men in black’ sluiten zich achter hem aan. Vanavond zal er iemand vast met iets schitterends verrast worden.

Ach, die Russen

2006-08-15T09:36:00.000-07:00

Soms is het een zuchten en steunen. Het lijkt wel of die Russen er niets van begrijpen, het lijkt wel of ik er niets van begrijp. Het is volgens mij onbegrijpelijk.
Zo worden er zebrapaden aangebracht, maar auto’s stop die stoppen voor een voetganger. Ho maar. En probeer ik voor mijn voetgangersrechten op te komen, word ik bijna van sokken gereden en krijg ik ook nog eens boze vuisten en claxons naar mijn hoofd geslingerd.
De mensen hebben hier geen haast. Alles gaat sloom en langzaam, grauw en grijs. Maar vooral stoffig en benauwd. Geen haast hebbend lopen ze met z’n vieren naast elkaar over het trottoir. Geen enkel doorgangetje om tussendoor te glippen, het enige wat ik kan doen is ook gaan strompelen.
Het straatbeeld wordt gekleurd door vele groenten (wat is de nieuwe speling?)- en fruitkraampjes. Vooraan liggen prachtige kersen, (water)meloenen, bessen, perziken, tomaten, komkommers en groenvoer. Een schitterende watermeloen trekt mijn aandacht. De grote van een voetbal. Glimmend. Ik sta te watertanden. De verkoper klopt erop en er komt een volle klank vanaf.
‘Deze dan maar?’
‘Da’ knik ik verlekkerd.
‘Helaas, meisje, maar vandaag handelen we niet.’
‘Pardon?’
‘We verkopen niet!’
Soms breekt toch echt mijn klomp.

Hoe kom ik de gevangenis in

2006-07-30T09:34:00.000-07:00

……………en weer uit.

Aan de kade van de rivier de Neva staat een gigantisch donkerrood bakstenen complex. Geheel gesloten en op elke muur hangt een dikke rol pikkeldraad. Er is slechts een ingang, tegelijkertijd uitgang. Een zware ijzeren deur. Ik sta voor de gevangenis, in de volksmond al 120 jaar beter bekend als Kresty(Kruizen). Dit omdat de twee belangrijkste gebouwen de vorm hebben van een kruis. Ze zijn door middel van een kerk aan elkaar verbonden. In elk kruis bevinden zich vier verdiepingen en in elke arm 30 cellen. Het ziet eruit als in een film. Een gevangenis waar in 1984 de laatste ontsnapping plaats vond. Een gevangenis in de tsarentijd speciaal gebouwd voor de bourgeoisie. Een gevangenis waar bekenden, als de bolsjewiek Trotski en de schrijver Gumilev, en minder bekenden gevangen zaten. Een gevangenis waar een aantal jaren geleden 12.000 gevangenen zaten. Ik ga kijken wat de situatie is achter deze ijzeren deuren.

Om binnen te komen heb ik doorlaatpas laten maken. Allereerst kreeg ik de toestemming van de directeur, daarna moest het geheel naar de generaal en vervolgens terug naar de directeur. In het totaal heb ik wel 5 verschillende telefoonnummers moeten bellen.
Ik stap door de twee sluizen heen en sta in de ontvangsthal. Achter dik glas zit een vrouw in uniform die tegelijkertijd twee telefoons bedient. ‘Nederlanders, hmmm. Even een belletje plegen.’ Ik ga in de hoek staan en kijk toe hoe via het sluismechanisme bezoekers en personeel deze instelling verlaten. Zij krijgen hun legitimatiebewijs en mobiele telefoon terug, ik lever mijn paspoort en doorlaatpas in. Mijn mobiele telefoon mag ik houden, vanwege de exclusieve toestemming van de directeur om foto’s te maken.
Een aardige vrouw, de excursieleidster van het gevangenismuseum, brengt mijn collega en mij bij de directeur. De directeur ontvangt ons met een glimlach. Aan de muur hangt een portret van Poetin, eronder staat een buste van Peter de Grote. In de hoek hangt de vlag van de Russische Federatie. Over de kamer hangt een sovjetgloed. Het bureau van de directeur is overvol. Er staat een monitor, waarmee deze vriendelijke pocketofficier als ‘big brother’ toezicht houdt over alle ruimtes binnen het complex. Een knoppenpanel en twee telefoons zorgen voor zijn verbinding. Een gewone telefoon en een rode, het direct lijntje naar ….(tsja)…. Verder liggen er verschillende boeken over het bureau verspreid (o.a. het Russische wetboek van strafrecht) en staat er een bordje met het opschrift: Stilte! De chef denkt na.
Terwijl we gaan zitten, gaat de telefoon met een schelle toon. ‘Schulden? Als het niet op de rekening staat, dan staat het niet op de rekening. Ik weet van geen gasproblemen af. O, wilt u ons, een gevangenis, bang maken?’
De gevangenis is arm. Vanuit Moskou komt er nauwelijks geld. Door het commercieel exploiteren van de bakkerij, de stomerij en de excursies in het museum verdient de gevangenis een kleine 60 duizend euro per jaar. Veel te weinig om alle onderhoudswerkzaamheden mee uit te voeren. Letterlijk alles is aan vervanging toe. Van gas-, water- en elektriciteitsleiding, de riolering tot bedden en matrassen.
Het cellencomplex is geconcentreerd over de twee ‘kruizen’. In totaal zijn er 999 cellen. In elke cel zitten maximaal 6 gevangenen. Een luxe in vergelijking met een paar jaar geleden toen er noodgedwongen 12- 15 man in een cel gingen en er in ploegendienst werd geslapen. Een cel is 8 m2. Er staan twee triple stapel britsen in, een wasbak en een pisbak (anders kun je het niet noemen). En wat ze van de Nederlandse gevangenissen vinden? De gevangen vinden het veel te gezellig met elkaar. Ze kaarten wat, kijken tv, kletsen of leren Engels. ‘Het Amerikaanse systeem past beter bij de Russische traditie, de Nederlanders hebben een vijf sterren variant.’ Dit idee is wijd verspreid in Rusland. Er is een Russische film (komedie) genaamd “Ik wil naar de gevangenis”, zich afspelend in de Bijlmerbajes.
We krijgen een modelcel te zien. Hierin zitten vier jonge opgesloten. Allen vanwege roofovervallen. Deze cel ziet er vrij netjes uit. Op een andere verdieping worden voor onze ogen, op bevel van de dienstdoende officier, de uit nieuwsgierigheid geopende doorgeefluiken snel gesloten. Toch lukt het om er door een naar binnen te kijken. Het is daar goor en de mannen kijken mij met angstige en doordringende ogen aan.
‘Het is hier binnen een weerspiegeling van de gemeenschap. Hoe de mensen hierbuiten met elkaar omgaan, zo wordt er ook binnen met elkaar omgegaan.’ Er wordt geprobeerd om de gevangenen zoveel mogelijk in subcategorieën onder te verdelen. Bij binnenkomst worden ze daarom eerst gekeurd door een psycholoog. De celindeling gebeurt aan de hand van een door de psycholoog opgestelde lijst, waarbij het hokje voor verkrachter, moordenaar, recidivist, roker, zieke, buitenlander en nog een stuk of 15 anderen ‘kenmerken’ aangevinkt kan zijn.
In totaal zijn er in de kruizengevangenis 4 duizend man gehuisvest. Waarvan slechts 400 veroordeelden, de rest zit nog in voorarrest. De veroordeelden werken in de gevangenis en hebben meer bewegingsvrijheid dan hun lotgenoten die nog wachten op hun proces. Deze mogen per dag slechts een uur luchten, wat werken, wat tijd voor eigen ontwikkeling en eten. Eten doen ze om 6, 12 en 18 uur. Vandaag zag het menu er als volgt uit: pap uit melkpoeder en boter, als hoofdmaaltijd bortsjsj, erwten, brood en gehakt en als avondmaal wederom pap, vermicelli, eieren, melk, thee en zout. Om een idee te krijgen trakteerde een gevangene ons op vers zeksbrood.
Voor het verrichte werk krijgen de gevangen een kleine vergoeding op hun interne rekening. Hiermee kunnen ze in ‘de winkel’(een lijst waarmee de bewakers langsgaan) levensmiddelen als chocolade, sap en (niet te vergeten) sigaretten en kopen. Verder krijgen de gevangen drie keer per dag te eten en hebben ze recht op 50 kilo aan voedsel pakketen per maand. Dit is het netto gewicht, want alles wat de gevangenis in komt wordt gecontroleerd en komt in plastic zakken bij de gevangen. En geen blikje, fles of homp brood wordt doorgelaten, daar kan van alles inzitten. Tijdens het bezoekuur (twee keer per maand) wordt er alleen gecommuniceerd via een telefoon en achter glas. ‘De kans is zeer groot dat er anders tijdens het zoenen drugs worden uitgewisseld.’
Terug naar de Kresty. Vanuit het midden van het kruis heb je overzicht over de verschillende verdiepingen. Elke verdieping is afgeschermd met tralies en gaas. Aan de muur hangen bordjes ‘Bij beweging handen op de rug’. Het is er vochtig en donker. Het stinkt er naar (katte)pis. De lucht is muffig. Voorheen dacht ik, naïef, dat zulke scènes alleen in Amerikaanse films voorkomen, maar dit is beklemmend echt.
Behalve de kruizen bevindt zich in het complex een kerk, wasserette, sauna, douchegelegenheden, ziekenboeg, een aula, een apart gebouw voor TBC patiënten, keuken en bakkerij. Het burgerpersoneel dat hier werkt draagt van groene camouflagestof gemaakte uniformen. Als we de bakkerij verlaten, verlaten we ook de geur van gist en worden we weer omringd met de geur van kattenpis. Op het plein staan de in zwarte uniformen geklede gevangenen in rijen van 7. Ze staan te hangen. Hier mag ik geen foto van maken. Eromheen lopen katten rond, hier de meest vrije wezens. Want noch bewakers, noch gevangenen hebben het gemakkelijk achter de torenhoge rood bakstenen muren. En de katten, die houden zo nu en dan de gevangenen ook binnen gezelschap. ‘Aangezien er hier geen vrouwen zijn en ik liever niet heb dat ze elkaar beginnen te aaien, mogen ze katten hebben. Dat helpt ook nog eens tegen de stress.’

Een p.s.
Wat niet vergeten moet worden is dat hoe armzalig de omstandigheden zijn, hoe mensonterend af en toe en tegen de Europese normen in, het blijft huisvesting voor een gevangene en niet voor moeders liefste. Verder vindt men in Rusland dat een gevangenen ook echt bestraft moet worden. Bestraffingen zien er anders uit. Vijf jaar voor roof wordt als een kleine straf beschouwd.
Toch probeert de gevangenis de situatie zo veel mogelijk te verbeteren. Noren, Amerikanen en Nederlanders steunen verbouwingen en opleidingprogramma’s. En als het geld er was, zouden ze al veel meer tegemoet gekomen zijn aan de Europese normen. Want ondertussen, na werkbezoeken aan deze landen, weten ze (de directie) dat het beter kan, hoe het beter kan en dat het beter moet. Zeker voor de vele met HIV besmette en tuberculose lijdende gevangenen. Helaas is geldgebrek de belemmerende factor.

Met dank aan Marita Thelen

Waar is de Nevski?

2006-07-07T09:32:00.000-07:00

De afspraak was om 15.30. De chauffeur zei dat het geen nut had als hij zou wachten tot ik weer uit bespreking zou zijn. Met al dat drukke verkeer, zeker rondom Nevski Prospekt, zouden we het nooit halen om weer voor 17.00 op het consulaat te zijn. Hij liet me de dichtstbijzijnde metro zien en zette me af bij een groot transportbedrijf.
Het gesprek ging moeizaam en was inderdaad pas tegen vijven afgelopen. Aangezien ik om 19.00 weer een afspraak in de stad had, had het geen nut om eerst met het openbaar vervoer terug te gaan naar Vasili eiland. Maar gelukig hoef je je in Spb niet te vervelen, voldoende varianten om 2 uur door te brengen. En aangezien ik deze buurt, bij technologitsjeskaya, helemaal niet ken, was het met dit heerlijke weer (23 graden, licht briesjes. U weet wel, precies goed) voor de hand liggend om wat te dwalen. Naast elkaar staan er in deze wijk bouwvallige panden met vergane glorie. Zelfs de beschermingsnetten eromheen vallen er praktisch vanaf. Er naast statige, opgeknapte herenhuizen in een Italiaanse stijl en aan de overkant een typisch stalinistisch gebouw. Zo grauw, uitzichtloos, een blokkendoosconstructie van heb ik jou daar.
Mijn pad ging langs een grijs pand die een roze metamorfose onderging. Vijf ‘spinnen’ hingen al slingerend op verschillende hoogtes aan hun schommel. Twee touwen en een latje. En aan hun riemen twee emmers, die af en toe tegen elkaar kletterden. Ieder had zo zijn eigen tempo. Het zag eruit alsof ze het erg naar hun zin hadden daarboven.
Langzamerhand wilde ik wel weer eens richting Nevski zwerven en aangezien ik me al een echte Peterburger probeer te wanen loop ik in deze miljoenenstad zonder kaart rond. En mijn richtingsgevoel… Die laat nog nogal eens te wensen over. Daarboven op de eigenwijsheid en foute intuïtie vormen voor de benen een vermoeiende eigenschap. Mijn eerste reddende engel moest een krom getrokken vrouwtje worden. Een echt typisch Russisch oma’tje zoals je ze in alle beschrijvingen tegen komt. Een wrat op de wang, vlassige haren in een knotje weggestopt. Een fijn blauw- bloemetjesmotief soepjurk, ik denk dat het vergeetmenietjes waren. Witte sandalen met uiteraard geen blote voeten daarin, maar dikke lichtbruine kousenvoeten. (minstens denier 40). Zuchtend keek ze me aan. ‘ O, je zit helemaal fout. Je moet naar rechts en rechtdoor. Gewoon blijven lopen’. Aldus keeping on walking, zie ik een poosje nadat ik de hoek om ben aan mijn linkerhand een bekende kerk. Althans ik dacht hem van een eerdere zwertocht te herkennen. Een blauwe koepel, een kruis erop, een bordes……En als het ook echt de kerk was geweest, dat ik dacht dat het was, was het ook juist dat ik van route veranderde. Ik moest er alleen even omheen, een keer links en dan had ik er toch echt moeten zijn. Dommage, kom uit bij het begin van kanaal Gribojedova. Hier is een park met fonteinen en bruggetjes aangelegd. Twee vrouwen van middelbare leeftijd komen op me af. Ze hebben een Duitse kaart in de hand. Of ik niet kan zeggen waar ze nu zijn. Uiteindelijk hen hopelijk de juiste kant opgestuurd en voor mezelf tegelijkertijd ook weer een nieuwe route gevonden. Maar mezelf kende een check kan geen kwaad. Daarom vraag ik aan mijn volgende slachtoffer, een jongedame, wederom naar de Nevski, maar ditmaal gespecificeerd; de Kazankathedraal. De jongedame, waarschijnlijk jonger dan ik, haar manier van kleden en de hoeveelheid make-up verbergen haar leeftijd, heeft geen idee. Keurt me nauwelijks een blik waardig en loopt schouderophalend verder. Meteen komen er twee meisjes op me af. Ze hadden gezien dat ik wat had gevraagd en dat ik toerist ben en enthousiast begonnen ze in hun net geleerde engels te vragen wat ik zoek. Ik, om het hun makkelijker te maken praat in het Russisch. Zij, om het mij ‘makkelijker’ te maken in het Engels. ‘O yes, You go good. Just straight. But it’s a big walk. Very big.’ Ik moet echt verder dus schud de meisjes gehaast van me af. De meisjes rennen meteen af op een volgend slachtoffer. Een stukje verder zie ik op de hoek een groenten en fruit kraampje staan. Als ik het nader, vermengt de geur van uitlaatgas zich met overrijpe aardbeien, perziken en dille. Ik stel weer dezelfde vraag. Verontschuldigend lacht de verkoopster naar me en ze zegt in plat Russich dat zij elke ochtend vroeg bij dit kraampje gedumpt wordt en ’s avonds laat weer opgehaald. Ze heeft er geen begrip van waar ze zelf is. ‘Kind, ik weet niet eens hoe de straten op deze hoek heten.’ Samen kijken we naar het bordje: De straat van de Dekabristen. Meteen gaat er bij mij een belletje rinkelen. Natuurlijk: immer gerade aus. Kan niet missen.

Wat een muppetshow!!

2006-07-05T09:31:00.000-07:00

Een groot Nederlands bedrijf in opslag en koelinstallaties bevindt zich op 7 km buiten st. Petersburg. Met de diplomatenauto verlaten we de stad over de moskovskii prospekt. Opmerkelijk is de hoeveelheid militie die langs de weg staat. Waarschijnlijk vanwege de komende G8. De stad raakt er steeds meer van in de ban. We rijden richting het vliegveld, richting de pulkovoheuvel. De route die tsarina Catherina per koets altijd aflegde naar haar buitenpaleis. Hieraan herinneren de mijlpalen en de drinkfonteinen voor de paarden. Als we het vliegveld gepasseerd zijn, neemt de hoeveelheid blauw, groen, beige en grijs toe. Om de 70m staat nu een militair. En dit aan beide kanten van de weg. Van verveling weten sommigen zich geen houding meer te geven en leunen stiekem tegen een boom of zitten al knikkebollend op een boomstam, terwijl anderen fier rechtop staan al zwaaiend met hun knuppeltje. Het bedrijf ligt op de route naar het Konstantinpaleis. De residentie van Poetin. Een korte opsomming, op de heenweg heb ik waarschijnlijk wel tussen de 150 tot 200 militairen gezien. Twee uur later is het bezoek afgelopen en willen we weer terug naar de stad.
Dat gaat helaas niet. Zodra we het terrein afrijden en de rijksweg opwillen, staan we stil. Er staan vier lada’s voor ons en daarvoor een politieagent. We hadden al geruchten gehoord dat de rijksweg afgesloten zijn. Maar goed, wij rijden in een diplomatieke wagen, voor landsbelang moeten we terug, dus wij rijden langs de vier lada’s en stoppen voor de agent. Deze ziet er niet al te vrolijk uit en geeft ons een stopteken. ‘Jullie moeten stil blijven staan, motor uit, tot nadere orders’ De chauffeur sputterde tegen: ‘ hoe lang gaat dit duren? De consul wil naar het consulaat en kan niet wachten, wij zijn een diplomatieke wagen.’ ‘Ik zei: motor uit en wie weet staan we hier wel tot zonsondergang’
Nee, de Russische humor is op zulke momenten absoluut niet grappig. Ergens bij een bedrijven terrein, eigenlijk in the middle of now where, zijn we gestrand en we kunnen niet verder. Rood nummerbord of niet, wachten moeten we. Toch leidt tot onbegrip in de wagen. Hoe kunnen ze dit maken, onmogelijk. Wat een poeha. Wat een muppetshow maken ze er hier in Rusland van. Nu is het zeker wachten op prins Frats. Het plan ontstaat al om een ultimatum te stellen. We wachten 15 min en anders rijden we door, met of zonder goedkeuring. Ik vind het alleen maar spannend maar onze Russische collegae zien het toch wat somberder in en voelen er weinig voor. Langzaam verstrijkt de tijd. Er wordt gebeld met het ministerie van buitenlandse zaken (MID) voor opheldering. Er wordt contact gelegd met het consulaat om een vergunning te regelen, als er plotseling een helikopter over komt. En onder de helikopter een autoescorte. Over de hele baanbreedte rijdt een colonne van 8 politiewagens en tussen de zwaailichten twee zwarte geblindeerde wagens. ‘Was dat Poetin?’ fluister ik zachtjes. Het einde moet toch wel inzicht zijn en ons eigen gesteld ultimatum begint ook al te verlopen. Eindelijk stapt de agent opzij en met plankgas scheuren we hem voorbij. Tegelijkertijd krijgen we van het MID het advies om rustig te wachten, want als we ons plannetje doorzetten staan zij niet in voor de gevolgen. De militie heeft strikte bevelen en onze auto is niet van kogel vrijglas…..
Ja, ik maak mijn borst al nat voor de G8. De prognose voor de komende tijd is al een half uitgestorven stad, een haven die14 dagen dicht gaat, 4 dagen geen vrachtverkeer, een gesloten vliegveld….. Absoluut geen economische voordelen, maar de lucht zal vast heerlijk fris worden en zonder al dat verkeer en toeristen zal de stad zich in betoverende rust hullen.

Soms heb je dat...

2006-06-23T09:30:00.000-07:00

Je staat ’s morgens voor het dressoir en denkt: “ wat zie ik er goed uit vandaag.” Geen bad hair day, ogen fonkelen. Leve de goed liggende make-up. Leve de kleding, die zonder gestreken te zijn en ook nog eens lekker zit, afkleedt en versiert op een elegante manier. Al met al voldaan laat je het spiegelbeeld door deze gedachte met een gerust hart achter.
En deze gedachte wordt de beschermengel van je dag. En het gevoel van hernieuwde schoonheid straalt vanuit zichzelf. De pas wordt vrouwelijker. De rug recht en de borst vooruit.
Zo loop ik, terwijl mijn hoofd ergens in romantische velden verkeert, de treden af om onder de Nevski door te lopen, als er opeens een gentleman van middelbare leeftijd naast me komt lopen. 10 cm kleiner dan ik. Gehesen in een goed zittend pak. Gepoetste schoenen (prada’s???). Zijn gezicht is wat mollig, maar het zeer mannelijke kapsel a la James Bond met grijzende haren, compenseert dit volledig.
De mijnheer begint over mijn silhouet. Perfect, precies wat mijnheer zoekt. Of mijnheer foto’s mag maken, zwart-wit. Dat is namelijk zijn specialiteit.
Ik heb geen idee hoe hierop te reageren, maar zolang hij in het Russisch overzicht zelf en mij uitwijd, heb ik de tijd om daar over na te denken. Plots kijkt hij mij met een deels verlekkerd en deels hoopvolle, voldane blik aan. Tijd voor een antwoord. Ons tempo was gedurende zijn monoloog zo vertraagd dat wij ons als slakken voortbewogen tussen de haastende Russen en toeristen. ‘ wat als, nee, oui, wie weet, zou het, kan niet, tuurlijk doen, ben jij gek!’.......... geen van deze gedachtes werden uiteindelijk uitgesproken. Met een verontschuldigende glimlach zeg ik zoet: “I am sorry, I don’t speak Russian.” Teleurgesteld slikt mijnheer. Vermeldt nog even in stuntelend engels dat hij een erg goede fotograaf is, werpt vluchtig een blik op zijn blinkende horloge en gaat rechts de trap op. En ik links. Zou dit mijn kans geweest zijn? Sloeg mijn minute of fame rechtsaf??

Zo warm, zo koud!

2006-06-22T09:29:00.000-07:00

Het is tropisch warm. De hele week dwaalt het kwik rond de 30 graden. Pas tegen de avond wordt het echt aangenaam om buiten te zijn. En dat kan lang. Gisteren was de langste dag. Het was 1,5 uur ‘donker’. En na deze zeer ‘lange’ nacht, stond ik vanochtend op voor een nieuwe werkdag. Ik stap onder de douche en er komt een straal onaangenaam koud water over me heen. Wat blijkt; de toevoer voor warm water is voor een maand stopgezet in heel de wijk. Als voorbereiding op de onaangenaam koude winters. Dus wil ik ‘s ochtends niet een onaangenaam koude douche hebben, ben ik genoodzaakt met pannetjes en een fluitketel te werk te gaan. Wat een belevenis zo vroeg op de ochtend.

Ge-wel-dig

2006-06-12T09:28:00.000-07:00

Het is kwart over tien ’s avonds. Buiten is het licht en dat zal het het komende uur ook nog blijven. Morgen staat er weer een werkweek te wachten op het consulaat. De ‘kennismakingstijd’ is over en morgen zal ik beginnen met het maken van afspraken. Maar nu nog even nagenieten van het weekend. Een bruisend weekend. Lange wandelingen langs de zomertuin, het smolny en de troitskibrug. Een nieuwe fontein ontdekt bij het strelki. Midden op de Neva. Een prachtige fontein, al kletterend speelt het licht met de waterdruppels. De temperatuur stijgt en de straten vullen zich met russen en toeristen. Heel veel toeristen. Die komen hierheen in grote cruiseboten en met groot bedoel ik groot. Heel groot, zo groot als vieretagewoningen. Zowat een dorp op zich, onvoorstelbaar. En de toeristen brengen kunstenaars, straatmuzikanten, tourbussen en beren met zich mee. Want wie wil er nou niet met een klein beertje op de foto voor de Isaakkathedraal?
En behalve beren en allerlei soorten honden, laat men hier ook fretten en katten uit. Ik moet echt iets vaker mijn fototoestel meenemen. Zo ook tijdens het uitgaan. Naast de ‘international’ bar Datchja is Fidel geopend. Het is er iets ruimer, iets minder benauwd en er is een heel ander publiek. Ik waande me door de muziek en de excentrieke mensen in een ander tijdperk. Er liepen jongemannen rond met stijlvolle hoeden. Anderen in chique colbertjasjes. Dames in polkadot rokken. Bebakkebaarden mannen met een sigaar en een glas whisky. Eigenlijk miste ik alleen nog een wandelstok. En gelijktijdig met het moment waarop ik deze gedachte uitsprak, stak iemand zijn krukken in de lucht……Is het niet ge-wel-dig!!!!

Terug

2006-06-05T09:26:00.000-07:00

Wederom terug in mijn geboortestad. Een maand geleden liep ik over dezelfde grauwe wegen, keek ik naar dezelfde series en deed ik boodschappen in dezelfde supermarkt. Toch hebben al deze drie aspecten een verandering ondergaan. Aan de straten wordt nog steeds gewerkt, alleen nu twee blokken verder. De modderige poelen zijn veranderd in groene eilandjes onkruid tussen al het asfalt. De straatlantarens en de stoplichten zijn bedekt met een verser kleurtje grijs. En de uitlaatgassen van de op Russische benzine rijdende auto’s blijven nog beter in de lucht hangen. Een wandeling over de universiteitskade wordt bijna een zelfvergiftigingsactie.
De GTST van Rusland draait ook nog steeds. Hoewel ze in april al verkondigden dat de laatste aflevering er aan zat te komen. De hoofdrol speelster is naar de kapper geweest en heeft het van secretaresse tot directeur weten te schoppen. En eigelijk zijn dat alle veranderingen wel, dus ben weer helemaal bij. En wat betreft het journaal. Deze wordt ook nog steeds gevuld met 10 minuten nieuws en tien minuten Poetin. Poetin in vergadering, Poetin met zijn hond, Poetin op buitenlandreis, Poetin ernstig etc….En als laatste de winkels. Sommige zijn er verdwenen, nieuwe zijn ervoor in de plaats gekomen. De gewone gang van zaken, alleen heb ik het idee dat het tempo hier wel wat hoger ligt. En was ik net helemaal op de hoogte waar alles in supermarkt lag… lag dat zegt het al; hebben ze de hele inrichting veranderd!

Het vervoer

2006-05-05T09:22:00.000-07:00

Het vervoer: Rusland kent busjes, trolleys, treinen, de metro, de tram, een handjevol fietsen en motors, maar voornamelijk auto’s. Auto’s van limousines met geblinddoekte ruiten tot oude, gedeukte, verroeste, afgebladderde, waggelende wolga’s en lada’s die bediend worden met pook en toch echt wel een gevaar op de weg genoemd mogen worden.
De weg. Ook iets bijzonders hier. Een wegdek vol met deuken en zonder lijnen, die hangen als verkeersborden. Zo weet je niet of je nu op een 3 of 5 baansweg rijdt. Inhalen doet men hier van links en rechts. En stoppen voor een zebrapad, ho maar. Maar ze bestaan wel zebrapaden en ze worden als volgt aangebracht op klaarlichte dag; streep voor streep. Ze verven niet verder voordat de laatste streep voldoende is opgedroogd.
En dan het parkeren. Dubbel of Triple, who cares. Bij de in/ uitgang van een parkeergarage werken hier 5 personen. Een om het kaartje te geven. Een om de plek aan te wijzen. Een om het kaartje aan te nemen. Een voor de berekening van het tarief. En een om hem weer in de automaat te doen. Hoezo verborgen werkloosheid??
En heb je benzine nodig, dan wel eerst even bij de kassa betalen, alvorens te tanken. Een regelrechte choas...

2006-04-25T09:23:00.000-07:00

Kom ik neem je mee
Mee naar de banja
Naar een echte Russische banja
Bij een echte Russische datsja
En daarbij drinken we dan echt russische wodka
Die we wegdrinken met echte Amerikaanse coca-cola

Vallen voor de Hermitage

2006-04-20T09:25:00.000-07:00

Laatste dag student aan de staatsuniversiteit van st. P. Het laatste tentamen en het laatste college. En dan is het alweer voorbij. Nostalgisch loop ik nog een keer langs de kantine, de verschillende vakgroepen en over het plein waar elke pauze luid populaire muziek door de boxen schalt. Met nieuwe boeken in mijn tas, de docenten schenken ons hier hun werk, trek ik de houten deur van de universiteitskade 11 achter me dicht. En met een zomervakantiegevoel loop ik in het zonnetje langs de Neva en verlaat ik over de paleisbrug Vasili-eiland. Het blauwe herenhuisogende universiteitsgebouw uit het oog verliezend. Ik steek het paleisplein over en opeens staat er een jongeman voor me met een wel zeer merkwaardige fiets tussen zijn benen. Er zomaar aan voorbijgaan kon ik niet. Dus met de goede intonatie, bijna juiste fonetiek en grammaticale structuur, want dat hoop ik nu na drie maanden toch eigenlijk wel te kunnen, vraag ik in het Russisch wat voor een fiets het is. “Of ik de vraag nog eens in het engels wil herhalen.” Verbaasd, drong het antwoord niet geheel tot me door. Het was ‘some kind of’ racefiets. In plaats van een stuur heb je trappers. Trappers als handvaten en trappers als pedalen. Mijn wenkbrauwen blijven gekronkeld van onbegrip. Hoe kun je hiermee vooruit komen, voor mijn gevoel klopt het niet. En wat is een betere uitleg dan de praktijk. Hij geeft een demonstratie en vervolgens moet ik het zelf maar eens proberen. Uit nieuwsgierigheid kan ik dat natuurlijk niet afslaan. Ik probeer op te stappen, maar kan mijn evenwichtig nauwelijks bewaren. Na een aantal pogingen en gilletjes, lukt het eindelijk om vooruit te komen. Maar de ‘fiets’ heeft zijn eigen willetje, ik kan er geen richting aan geven en om te remmen moet ik een hand los laten.

Al bedenkend dat ik dan zeker val, rij ik een toerist tegemoet. Weliswaar met een slakkentempo, maar voor de toerist, die zich net wilde laten vereeuwigen met de hermitage op de achtergrond, kwam ik toch tamelijk onverwachts. Onder luid: excuse me! excuse me! geroep bots ik tegen hem op en lig ik toch bijna op de keien waar in 1905 de eerste revolutie plaatsvond. Waar het niet dat de toerist zo galant was en mij overeind hield.
Ik ben erg benieuwd hoe de foto is gelukt.

Mijn lievelingsroute

2006-04-10T09:15:00.000-07:00

St. Petersburg is een stad, gebouwd op meer dan honderd eilanden. Eén eiland is voor mij heel speciaal: Vasili-eiland. Op dit eiland wonen mijn grootouders en op dit eiland heb ik mijn eerste levensjaar doorgebracht. Op dit eiland voel ik me thuis en op dit eiland ben ik volwassen geworden. Men zegt dat als je eenmaal op Vasili-eiland geboren bent, je het nooit meer hoeft te verlaten. Korter gezegd, je kunt er je hele leven slijten. Brodsky zei hierover “Naar Vasili-eiland zal ik terugkeren om te sterven”.
Het Vasili-eiland begint bij de twee vuurtorens van het pijltje. In de zomer kan je hier genieten van het uitzicht op de Petrus- en Paulusvesting, het Winterpaleis en van de honderden bruidsparen die op de kade een champagneglas heffen op hun geluk. De granieten kade van de Neva, de universiteitskade, leidt langs het Mensjikovpaleis en de FilFak en geeft uitzicht op de Bronzen Ruiter, de Admiraliteit en de Isaäks-kathedraal. Na de eerste linie over te hebben gestoken, beland je in de Roemanovski-square en loop je tegen de academie van schone kunsten aan. Hierachter bevindt zich het tuintje van Solovjev. Een tuintje waar moeders met kinderwagens wandelen en waar een antieke sfeer hangt, vanwege de obelisk en de klassieke gevels. Alzo kom je uit op de Grote Prospekt: de aorta van het eiland, doorkruisd door al haar 28 linies. En op linie 13 staat een rood huis. Mijn huis.

Dit stukje is gepubliceerd in het NIP krantje

Vyborg

2006-04-01T09:19:00.000-08:00

Om zes uur gaat de wekker op deze dag van de lach. Naast mij ligt het boek ‘het boek van de lach en vergetelheid’ en mijn telefoon doet zijn uiterste best om mij uit bed te krijgen. 1 april. Wat een lach, toch sta ik om 7.30 fris en fruitig op het finlandse treinstation. Klaar om met een groep van 7 giechelende meiden naar Vyborg te gaan. Een grensstadje, dat onder Zweedse, Finse en uiteindelijk in Russische handen is gekomen. Onze vrolijkheid wordt ‘s morgens vroeg niet op prijs gesteld en langzamerhand wordt het om ons heen steeds leeger en leeger. Er wordt ons zelfs duidelijk gemaakt dat we ons in hoofdstad bevinden en niet ergens in een kolchoz. Stipt op tijd vertrekt de trein. Hoewel in st. P de meeste sneeuw is opgegaan in plasjes, poelen en vijvers, zien we vanuit het treinraampje weer prachtige witte velden en bossen, waar bomen gebukt gaan onder de zwaarte van het sneeuw.

Vyborg is een klein havenstadje. De grootste trekpleisters zijn een burcht en het landgoed Monrepas. Maar we beginnen onze dag in een cafe met een bak koffie. Alles is hier tweetalig: Fins en Russisch. Maar waar ik vooral goed aan merk dat we bij de grens met de EU zitten, zijn de schone wc’s. In ‘Rusland’ ben ik die nog niet tegen gekomen. Het pad naar de burcht lijkt meer op een besneeuwd bevroren slootje. We schuifelen langs een touristische markt, waar we de locale economie steunen door wollen sokken en traditionele folklore wollen doeken te kopen. De meeste verkopers waren moslims. En toen we afrekende, bleek dat we de eerste klanten van de dag waren. Zodra ze het geld in handen hadden, begonnen ze erop te spugen. En dat bespuugde bankbiljet werd vervolgens in contact gebracht met elke waar in het standje: een traditie voor een goede opbrengst en goede dag. Tot ziens.
Vanuit de toren van de burcht was de inham te zien. De zwarte puntjes in de verte leek op het eerste gezicht op een zwerm vogels. Bij nader inzien bleken het ijsvissers te zijn. Voor de rest was alles voor mijn ogen grauw wit. Een impressionist zal vast tussen het water, sneeuw, huizen, toren en lucht verschillende tinten kunnen waarnemen, maar ik en de foto laten een witte waas zien.

Het dorpje laten we achter ons en langs het slechte wegdek banen wij ons een weg naar Monrepas. Het is nat, guur en het zou niet lang meer duren of ik zou in mijn schoenen soppen. Om te kunnen blijven lachen, hoog tijd voor een lift. Ik laat een blauwe auto stoppen en Nieske en ik stappen in bij Dima. Dima studeert in st. P, maar is in Vyborg opgegroeid. Hij vertelt ons wat we zeker niet moeten missen en we zijn er al. Samen onder een plu is het wachten op de rest. De rest was doorlopen, broekspijpen nat, schoenen nat, en sommige hadden zelfs het genot van een douche ervaren. Niet alle auto’s ontwijken als ze een hoge snelheid hebben ‘fatale’plassen.
De regen hield op, de groep was weer compleet en het landgoed was prachtig, op een enkele dronken rus die graag Nederlandse Schone willen kussen na. Correctie, het landgoed was pittoresk. Eilanden, waar zich of een prieeltje, tempel of kasteeltje bevindt. Een waterbron ontdekt door Peter de Grote, waar oude oude vrouwtjes bij knielen om uit een porseleine theekopje dit bronwater te drinken.

Genoeg genoten, we moeten terug naar Vyborg. Een discussie over richtingsgevoel en zo komt het dat Nieske en ik weer met z’n tweeen langs de weg staan. In de verte loopt een blonde jongen van een jaar of tien. Hij schreidt langs een verlaten bospaadje. Hij heeft helblauwe ogen. Het heeft iets mythisch, zelfs iets spooksachtig. Met een engelenstem antwoord hij op onze vraag welke kant Vyborg op is: “Beide wegen gaan naar Vyborg, maar jullie moeten voor de markt deze nemen.” En hij schrijdt verder, het niets in. Wij moesten inderdaad naar de markt….
De juiste weg ingeslagen te hebben, de duim een aantal keren opgestoken te hebben, stopt er een blauwe auto. Ik doe de deur open en wil vragen of we mee…. Daar zit vyborger Dima, breedglimlachend.

Kat

2006-03-26T09:14:00.000-08:00

Gisteren scheen de zon zo fel. Gisteren was de wind zo stil. Gisteren was ik even in de veronderstelling dat de lente echt begonnen was. Als Nederlandse kan het niet laten om veel aandacht aan het weer te besteden. En dus; vandaag sneeuwde het wederom, een ijskoude wind liet zich door geen bontjas tegenhouden, maar het zonnetje liet de pegels smelten. Zo liep ik in de drup en door de sneeuw naar het Alexander Nevski klooster. Het oudste klooster in st. Petersburg, die nog steeds werkt en waar zelfs een grote toestroom van monniken is. Eromheen liggen een aantal begraafplaatsen. Voor de kerk, eentje waar de communisten zijn begraven. Volgens hun ideologie hebben communisten niets met geloof te maken, maar naar mijn idee hebben ze deze plek niet alleen uitgekozen vanwege de centrale plek.
Buiten de omheining liggen nog twee begraafplaatsen: het Pere-Lachaise van St. Petersburg. Ze liggen tegenover elkaar. Boven de ene poort staat XVII en boven de andere XVIII (de begraafplaats voor kunstenaars als Dostojevski, Tjaikovski, Glinka).
Allereerst bezoek ik de oudste. Hier mocht men alleen begraven worden met toestemming van de tsaar zelf. Het is er bomvol, duizend graven die elkaar geen privacy gunnen. Tussen de graven lopen kleine paadjes. Als je de begaanbare paden bewandeld, diegene waar de sneeuw al platgetrapt is, kom je vanzelf bij de beroemde en belangrijke personen. Het allereerste graf waar mijn oog op valt, is gelijk de meest typerende. Het is een graf uit de tweede helft van de 18de eeuw, een periode toen de gedenksteen werd vervangen door beeldhouwwerken, die voldeden aan het classicisme. Het opschrift is als volgt:

Als voorbijganger loop jij voorbij, maar liggen zul je net als ik! Kom zitten en rust wat uit- pluk van mijn steen een bloempje en herinner je het fatum- Ik ben thuis! En jij te gast- Speel maar even met gedachtes.

Alleen dan in dichtvorm. Veel grafopschriften hebben een poetisch tintje. En is het niet in het russich, danwel in het latijn of in het frans. Verder was deze obelix versierd met vele symbolen: vanboven keek een uil je aan, de uil van de wijsheid. Een zandloper met vleugels, zodat de tijd nog sneller tikt en het einde reeds daar is. Een slang, die in zijn eigen staart bijt, stelt gerust met haar eeuwigheid. Boven twee doodskoppen vliegen vlinders. Vlinders als metafoor voor de onsterfelijke ziel, die het dode lichaam verlaat. En om de dood nog eens te benadrukken, kan ook de zeis niet ontbreken.
De overige graven, verborgen onder rotspartijen of standbeelden, waar aan de oren ijspegels als oorbellen hangen, zijn even mystiek.
Een kat loopt langs en al lopend geeft ze de graven kopjes. Een bijzondere manier van aandacht schenken. De kat wordt hier met rust gelaten. Ik zou zelfs kunnen zeggen dat katten hier een bepaald privilege genieten. Zo hangt er voor de kerk een bord met tien verboden. Verboden, waaronder geen fototostel, niet roken, niet bellen, geen korte broek en verboden voor honden. En juist naast de relikwieschrijn, waar de Russen voor in rij staan om het te zoenen, ligt een kat te zonnnen in de zwakke zonnestralen die door de rosette naar binnen valt.

Moskou

2006-03-16T09:08:00.000-08:00

Donderdagavond om 22.00 verzamelen we bij het beeld van Peter de Grote in de hal van het moskouse treinstation in st. Petersburg. Een lang weekend Moskou staat ons voor de boeg. De hoofdstad, de tegenpool van dit venetie in het Noorden. We lopen naar perron 1, waar een trein staat die doet denken aan de Zweinsteinexpress. Bij elke deur staat een dejournaja (oppasser), die de paspoorten en kaartjes controleert. Het is een slaaptrein en wij hebben pltazkartnije kaartjes. Een lange wagon waar bedden in gebouwd zijn. We zitten met z’n vieren bij elkaar en tot onze grote verbazing is het er reuze schoon, het beddegoed keurig in plastic verpakt en lopen er niet voortdurend luidruchtige bezopen Russen rond. Eigenlijk had he wel iets gezelligs, zo met z’n vieren in een open coupe. Alleen jammer dat de bedden niet langer dan 1.70m zijn.

Om 6.15 stappen wij het leningradse treinstation binnen, wat een exacte kopie is van het station in st. P waar het niet dat hier een buste van Lenin staat. Wat stijfjes maak ik kennis met het nog mistige en rustige Moskou. Om mij heen drie stations en twee van de zeven zusters. De maag knort en in een wereldstad als Moskou is op dit tijdstip alleen de Mc. Donalds geopend. Een goed begin….

Opgewekt door de cafeine passeren we het hoofdgebouw van de geheime dienst, de kinderwereld, het bolsjoi theater en een standbeeld van Marx.

En dan, recht voor ons, de rode muren van het Kremlin. Een bijna verlaten rode plein, een zeldzaam gezicht. In het westen het warenhuis gym, in het oosten het mausoleum, in het zuiden de kathedraal en in het noorden de toegangspoort. Dit is het centrum. ZW hotel Rusland, waarvan het dak alle berichtgeving over Rusland Nederland bereikt, ZO de rivier de moskva, NO het kremlin en NW nog een kerk. Overal om je heen zie je gouden koepels blinken in het felle winterzonnetje. Wordt vervolgt…

Dagelijkse bezigheden

2006-03-06T09:06:00.000-08:00

Mijn dagelijkse bezigheden. De rede dat ik die nog niet heb verteld is omdat het echt gewoon dagelijke dingen zijn. Hoewel ze zich nu natuurlijk in een andere stad en in een ander landen afspelen, wat het natuurlijk veel romantischer maakt.
Vier dagen in de week heb ik college op de filfak. Meestal zijn het drie para en dat houdt in anderhalf uur les, 10 minuten pauze (niet eens genoeg om even snel een kopje koffie te halen- wat hier een amerikaantje heet) en dan weer verder met de volgende les. We hebben met 8 studenten college in een zaaltje bestemd voor 10 personen. Uit Leiden zijn we met z’n vieren, 1 uit amsterdam en drie uit groningen. Na de college’s gaan we meestal met ze alle wat eten. Erg gezellig, nooit geweten dat je ook zoveel lol kunt hebben met studiegenoten. In Leiden zie ik ze alleen tijdens college’s en daarna gaat ieder snel weer zijn eigen weg. De college’s zijn erg verschillend van kwaliteit. Grammatica en vertalen worden werkelijk goed gegeven. Fonetika is altijd als laatste en meestal is de aandacht dan al behoorlijk verslapt. Zeker als 8 mensen steeds dezelfde klanken moeten nabootsen…. Dan hebben we nog spreekvaardigheid, waar onze russische docente goed laat zien dat zij goed Russisch spreekt en ons nauwelijks aan het woord laat. Klein puntje van irritatie. Dan nog het vak cultuur en krantenlezen. De bedoeling ervan is onbegrijpelijk, maar de docente is erg lief en met ons begaan. En last bit not least; analytisch lezen. Wegens ziekte heb ik nog maar 1 les van haar gehoord, maar uit de verhalen moet ik daar erg blij mee zijn. Het wordt gegeven door een reus van een vrouw. Haar dynamiek, liefde voor Freud en enthousiasme is onbeschrijfelijk en dat gepaard met haar zelfbewondering en haar overtuiging van het feit dat haar visie altijd juist is, kan ik me voorstellen dat het menig in het harnas jaagt. Toch vond ik de eerste les geweldig. Zo heerlijk zweverig en ver zoekend. Een gele kraag in een verhaal stond voor de verleiding van de duivel en de zwakheid van de vrouw om daar aan toe te geven. Een klein detail, de rest zal ik je sparen. We zien wel wat dit vak zal opleveren. Verder hebben we twee middagen kunstgeschiedeniscolleges in het Russisch museum. I love it. Denk er zelfs over om misschien kunstgeschiedenis erbij te gaan doen. En 1 keer in de week volg ik college’s in de Hermitage, maar er zelf doorheen dwalen vind ik al heerlijk. Zeker de derde verdieping met alle westerse ex- en impressionisten. Om lyrisch van te worden. Alle meesters hangen er en de kleuren zijn zo overweldigend..
Voor het diner maak ik vaak huiswerk, want dat moet ook gebeuren. Oma en opa sloven zich altijd weer uit. “Nee, Lija, vandaag houden we het simpel”En dat houdt in salade, soep, plemeni (soort van russische ravioli), toetje en na afloop uitbuiken met een kop thee. Een beetje lui word ik hier wel, maar oma laat me niet meehelpen. “Jouw tijd komt nog wel en dan zal je met nostalgie aan je verblijf hier terugdenken.” Het enige waar ik nog steeds niet aan kan wennen is aan het feit dat de tv altijd, vrij hard, aan staat. Niet wennen is misschien nog zacht uitgedrukt, eigenlijk word ik er gek van. Gelukkig vallen zij vroeg in slaap, of ga ik ‘s avonds ergens in een cafe wat drinken, naar het theater of dansen.
In het weekend zit er meestal wel een tripje in. Of met de Nederlanders, of met mijn Russische vrienden hier. Toevallig hebben twee ervan een auto en ik moet toegeven dat dat af en toe wel heel handig kan zijn.(Van huis uit ben ik altijd anti-auto en pro fiets/ milieu geweest) Komend weekend gaan we naar een buitenhuisje met alle Nederlanders. Skiien, sauna, sleeen etc. Het weekend daarop naar Moskou.
Dit is het wel zo’n beetje. Buiten natuurlijke alle bijzondere belevenissen, die hier buiten vallen en ik in andere blogs vertel.

Lija travels

2006-02-22T09:05:00.000-08:00

Met 8 nederlanders lopen we over de nevski prospekt. Op weg naar ‘theelepeltje’. Een favoriet fastfoodketen. Hun assortiment bestaat uit pannekoeken met hartige/ zoete vulling, salades en thee. Opeens zie ik een cameraploeg, camera pontificaal in het midden van de Nevski. Er omheen staat een crew van lange, blonde mensen. Defenitly Nederlanders fluister ik tegen mijn studiegenoot. Als we binnen gehoorsafstand staan, kijk ik de presentator recht in zijn ogen en zeg: “Jullie zijn vast Nederlands.” Een ogenblik is het stil, door mijn hoofd schiet al de gedachte dat het natuurlijk ook zweden kunnen zijn of…., en dan klinkt er een volmondig ja. “En ik zag jullie al aankomen en dacht; dat zijn vast Nederlands” zegt Chris Zeegers (RTL-travel). Als een schoolklasje gaan we met heel de groep om hem heen staan en vragen wat ze hier doen, hoe lang ze hier al zijn en proberen ze zelfs nog tips te geven. Maar, helaas, een langer gesprek zit er niet in, want wij hebben een druk programma en worden in de het Russisch museum verwacht voor het volgende college. Dus we wensen Chris nog een fijn verblijf en verzekeren hem ervan dat we door zullen geven het over twee weken waarschijnlijk al op RTL wordt vertoond.
Het college van vandaag was een uitje naar het atelier van de reconstuctors van oude iconen. Alleen met bepaalde documenten heb je toegang tot de catacombes van het Russisch Museum. Na heel wat gangetjes te hebben gepasseerd komen we een kamer binnen. Daar zitten 7 mensen vrolijk rondom een rijk gedekte tafel. Een tafel gedekt met salade, broodjes, ei, taart, thee en wodka. Morgen vieren we in Rusland de dag van de beschermers van het vaderland. En waarom op morgen wachten, als we hier ook vandaag al op kunnen drinken… We onderbreken hun etentje en krijgen uitleg over het restauratieproces. Er gaan jaren overheen en het is heel precies werk. Maar wat mij nog meer verbaasde, was de manier waarop ze al die oude werken aanraakten, er over veegden en op klopten. En daar bleef het niet bij. Toen ze ons het bladgoud lieten zien, waarmee de halo’s worden gerestaureerd, bleef er een stukje aan de vinger van de meester hangen. Nonchalant veegde hij het af en viel het op de grond.

Een lentese dag

2006-02-20T09:03:00.000-08:00

Het zonnetje schijnt. Voor het eerst wijst het kwik o graden aan. Een dag om zonder maillot, handschoenen of muts naar buiten te gaan. Onderweg loop ik over een binnenplaatsje, een klein parkje. Er bestaat een foto van mij als baby, ingepakt in een blauw skipak, waar ik samen met mijn ouders in dit parkje gefotografeerd ben. 20 jaar geleden. Nu lopen er jonge moeders rond, de kinderwagens voortduwend. Maakt niet uit wat voor weer het is, om hun kind gezond te houden wandelen ze er 2 uur per dag mee. En vandaag door een lentelandschap. Het ijs weerspiegelt fel de stralend zon. De ijspegels aan de muren druppelen. De druppels vormen zowaar al flinke plassen. Hondjes plassen. Midden op Vasili-eiland is dit plekje, op mijn route van en naar de universiteit, classisistisch met zuilen. En er wordt gewoon een pony uitgelaten met haar veulen. Een veulentje van twee dagen oud loopt wankel tussen de moeders, honden en kouwen over de sneeuw. (Eigenlijk had je er gewoon bij moeten zijn…)
Bankjes zijn ijsvrij gemaakt en omaa’tjes hebben zich er al gevestigd. Zonnebadend, roddelend en duifjes voerend zitten ze daar op een rijtje. Ingepakt in een wolle sjaal en handschoenen, waar motten van hebben genoten. Ze doen me denken aan de ijsvisser van de vorige dag. Je komt ze bij elk kanaal, meertje en plasje tegen. Op een krukje zitten ze uren boven een gat met een diameter niet meer dan 30 cm. Geen hengel, maar gewoon een lijntje met loodtjes. Zo vangen ze hele kleine visjes, sprotjes. Ze gunnen hun maal tijdens de vangst geen blik waardig. Ze gooien de visjes op een hoop, en laten ze spartelen tot ze doodvriezen. Beetje wreed, beetje koud, beetje treurig, maar vooral een beetje typisch voor zo’n gratenmaal.
Al glimlachend en neuriend loop ik het parkje uit. De Russen verdraaien hun nek om naar dat gekke vrolijke meisje te kijken, maar kom op. Het zonnetje schijnt!

De Russische gezondheidszorg

2006-02-16T09:02:00.000-08:00

Al een poosje heb ik last van een rode jeukende plek op mijn wang. In Nederland ermee naar de huisarts, met de vraag of ik doorverwezen kon worden naar een dermatoloog. “Nee, eerst zal ik zelf wel even kijken wat het kan zijn.”En zo twee middeltjes verder had ik het idee dat het over was. Nu in Rusland is het weer teruggekomen op dezelfde plekken. Dit tot grote ongerustheid van mijn oma en haar kennissen. Om ieder, inclusief mijzelf, gerust te stellen ben ik ermee akkoord gegaan om hier naar een dermatoloog te gaan. Mijn oma had nog wel een vriendin, wiens man nog wel een professor in de dermatologie kende. En zo belandde ik dus in de kamer van prof. Micheev. Ik moest hiervoor naar de medische faculteit, een gigantisch complex met 48 gebouwen. Sommige goed onderhouden, andere erg bouwvallig. In het gebouw van huidziektes werden college’s gegeven, was een kliniek en hield elke docent en professor in zijn kabinet ook nog eens praktijk. Bij binnenkomst moest ik mijn jas bij de garderobe afleveren en blauwe beschermhoesjes om mijn schoenen doen, om het binnen zo steriel mogelijk te maken. Zoals een professor siert, kwam hij 15 minuten te laat. Een al wat oudere man. Hij mumpelde onophoudelijk en onderbrak mij voordurend, niet om vragen te stellen maar om mij woorden in de mond te leggen. “Zo je bent dus een roodharige, en kan niet tegen de zon. Verder heb je hier dus al jaren last van en ben je ook allergisch voor citrusvruchten en chocolade.” Wow, dat was nogal een redenering. Een redenering waar niets van waar kon zijn. Ik keek met verschrikte ogen om heen, naar mijn weten had ik me erg duidelijk uitgedrukt. Ik probeer opnieuw te vertellen dat ik in Nederland al naar de huisarts ben geweest, stom! Ik kreeg een hele tirade over me heen hoe wij-westerlingen- met ons gezondheidsbeleid de hele zorgverlening verpesten. En dat de Russen dat straks ook over zullen nemen. zodat het niet meer mogelijk zal zijn om direcet bij een dermatoloog aan te kloppen. “Hoe kan een huisarts nou iets over jouw huid weten, terwijl ik al 40 jaar praktijkervaring heb.” Slik. Het volgende moment werden mijn keel, buik, borst en rug onderzocht. Al mompelend begint de professor met een nieuwe diagnose. “Ik begin altijd met de ergst denkbare diagnose, als ik die heb uitgesloten, dan ga ik verder kijken. Ik denk nu dat je …….. hebt.”Om het voor mij te verduidelijken pakt hij er een leerboek bij en laat mij een gezicht zien, dat nauwelijks meer op een gezicht lijkt. Het komt op mij meer over op een mengsel tussen een catastrofe, vechtpartij en Joesjenko vergiftiging. “Maar je zit pas in de debutfase, het begin.” Terwijl hij dit zegt loopt hij zijn kabinet uit. Ik zit daar oncomfortabel op een stoeltje in het kabinet van een verstrooide professort. Het kabinet bestaat uit een bureau met daaraan een lange tafel, waar 8 plastic stoeltje omheen staan. Aan de muur hangen vergeelde medische kaarten en in de boekenkasten staan boeken die van ouderdom en gebruik bijna uitelkaar vallen. Hij komt terug met twee collega’s. Ook die beginnen mijn gezicht af te tasten en allerlei enge ziektes op te noemen. Het lijkt wel of heel mijn gezicht fout is. De professor schrijft een -things to do list -uit. Er staan 5 stappen op, waaronder allerlei analyses. Als ik al die stappen heb opgevolg moet ik maar weer terug komen en tot die tijd mag ik absoluut niet in de zon lopen. En dat ik dat opwellende traantje maar snel moet laten verdwijnen, het is het einde van de wereld niet.
Verbaasd, geschrokken en vernederd besluit ik toch maar naar gebouw 41 te gaan om mijn bloed af te geven voor een immunologische analyse. In de deuropening licht een hoopje hond. De hond was voor medische proeven gebruikt en mag nu zijn oude dag in de deuropening van zijn ‘genezers’ doorbrengen. Een sprankje licht, de zusters waren gewoon aardige vrouwen en niet van die gezette onverzorge bebaarde vrouwtjes die nukkig en zonder geduld handelingen verrichten. En tot grote opluchting werden hier, wat niet betekent dat het overal in Rusland zo is, eenmalige naalden gebruikt. Op de terugweg in de onwelriekende metro, staande tussen allemaal bemutste mensen, realiseerde ik me dat ik nooit voor altijd in Rusland wil gaan wonen. En hoeveel gemomper er ook is over onze hollandse gezondheidszorg, ik ben blij dat het er is.

De eerste collegeweek

2006-02-09T08:59:00.000-08:00

De eerste collegeweek zit er op. Het Russische onderwijssysteem is even wennen. Lessen van 1,5 uur. En dat 3 keer achter elkaar. Ertussen twee keer een pauze van tien minuten. Het lokaal zit in het labyrint van de filologische faculteit (FilFak). Een laag gebouw, waar in de lokalen het warmst gestookt worden. Deze week zijn alle Russiche studenten nog vrij, dus hadden wij het voorrecht college te volgen in lokaal L7. Een lokaal met tien houten bankjes. Twee kleine raampjes, waardoor je nog net de schoenen van de voorbijgangers kunt zien. In het lokaal is de gemiddelde temperatuur 25 graden. Een ideale omgeving om je even uit te strekken en je ogen te sluiten. Maar daar is absoluut geen mogelijk toe. De lessen hebben een sneltreinvaart. De houten bankjes dwingen je om met rechte rug te zitten en zijn niet van gemakken als een leuning of voering voorzien. Houterig sta ik dan ook op na 4,5uur college om me naar de kantine te begeven voor een kopje koffie, hier beter bekend als een amerikaantje. De docenten spreken we aan met hun voornaam en vadersnaam. Tijdens een van de lessen kwam de coordinator ons ons derde rooster binnen twee dagen brengen. De docent bleef maar voor hem buigen. Buigingen die meer leken op gymnasiastische oefeningen. De omgansvormen zijn hier erg verschillend. Buigingen voor belangrijk ogend persoon en bij een cassiere in de supermarkt kan er geen goedendag vanaf. Voor volgende week hebben we een ander lokaal aangewezen gekregen. Eentje waar het een stuk kouder zal zijn. Gelukkig maar dat het buiten alweer warm wordt.

De middagen worden gevuld met college’s kunstgeschiedenis of uitjes georganiseerd door het NIP (Nederlands Instituut in st. P). Onze kunstgeschiedenis docent lijkt op Elton John. Een haast kaalgeschoren hoofd, klein van postuur, een fout brilletje, een leren jack en een zuinig lachje. We lopen in een klasje alle statige zalen van het Russische museum achter deze man aan. Aan het eind van elke zin glimlacht hij even en dan neemt hij ons weer mee naar de volgende zaal van het voormalige paleis opgedragen aan tsaar Alexander III.

En dan begint de avond. In een culturele stad als st. P is er altijd wel wat te vinden om je mee te vermaken. Zo ben ik naar de bioscoop geweest en naar het theater. Er zit een theater vlak bij mijn huis. Vroeger was het een bioscoop, maar tegenwoordig huist er een toneelgezelschap. Het publiek was er erg gemengd. Rijk en arm, jong en oud. In de pauze kun je niet alleen koffie of thee kopen, maar ook toastjes met kaviaar of zalm, gebak en cognac behoren tot de mogelijkheid. Naar de zaal leidde een koniklijke trap. Aan de zijkant van de trap zitten nisjes, waar tafeltjes stonden. Boven was er nog een trap die naar het balkon leidde, maar die was helaas gesloten. De wenteltrap was echter prachtig. Uit gietijzer in een art noveau stijl. Eronder een piano en met een beetje fantasie stond je in een cafe in de jaren twintig en kon er zo van de trap een zangeres afdalen die onder pianobegeleiding met jazzgezang de sfeer zou bepalen. Maar daar kwam ik niet voor. Ik kwam voor het toneelstuk ‘de nacht voor kertmis’ van Gogel.
Een andere avond heb ik mij laten verleiden om de trots van de huidige Russiche filmstudio’s te bekijken: devnoj dozor (dagpatrouille)

Een bioscoop is een bioscoop, maar toch wil ik er een paar opmerkingen bij plaatsen. Een gigantische bioscoop. Meerdere zalen en beneden meerdere stylen van cafe’s. Ruime stoelen en je benen hebben alle ruimte. Tot zo ver kan het net zo goed een moderne Nederlandse bios zijn. Maar toen de film al een uurtje draaide, begonnen er mensen te vertrekken en langzamerhand werd de zaal steeds leger en leger. De film was niet slecht, maar ook niet goed. Omdat mijn metgezel na een uur ook al zuchtend en steunend naast mij zat, heb ik dus voor het eerst een film niet afgezien in de bios.